was (G wéssen, a was)
1. pron inter
1) што;
~ für ein? што за?, які́?;
~ ist das? што гэ́та (тако́е)?;
~ denn? што менаві́та?
2) у знач. узмацняльнай часціцы, разм. што ж, ну і;
~ du nicht (álles) sagst! ды(к) што ж ты гаво́рыш!;
ach ~! зусі́м не!, глу́пства!, лухта́!
2. pron rel што;
~ auch… што б ні было́;
das, ~ du sagst то́е, што ты ка́жаш;
kóste es, ~ es wólle чаго́ б то́е [яно́] ні каштава́ла, любо́й цано́й;
◊
früh übt sich, ~ ein Méister wérden will ≅ майстэ́рству навуча́юцца з мало́га
3. pron indef разм. не́шта, што-не́будзь, што́сьці;
das ist ~ ánderes гэ́та не́шта і́ншае;
◊
bésser ~, als nichts лепш хоць што-не́будзь, чым нічо́га;
spáre ~, so hast du ~ ≅ беражы́ [ашчаджа́й] капе́ечку на чо́рны дзень;
lérne ~, so kannst du ~ ≅ гра́маце вучы́цца – заўсёды згадзі́цца
Нямецка-беларускі слоўнік (М. Кур'янка, 2006, правапіс да 2008 г.)
so
1. adv (гл)так, такі́м чы́нам, гэ́т(а)кім чы́нам;
ist das (wirklich) ~? ці гэ́та так (на са́май спра́ве)?;
~ ist es! (спра́ва ідзе́) менаві́та так!;
ja ~!, ach ~! вось як!;
~ siehst du aus! як бы не так!;
~ méinte ich nicht я так не хаце́ў;
~ gut wie nichts ама́ль што нічо́га;
mag die Schuld noch ~ groß sein… яко́й бы вялі́кай не была́ віна́…;
sie war ~ glücklich яна́ была́ так шча́сліва;
~ étwas hábe ich nicht geséhen я нічо́га тако́га яшчэ́ не ба́чыў;
~ genánnt гэ́так зва́ны
2. cj
1) такі́м чы́нам, зна́чыць;
er war nicht da, ~ kónnten wir ihn nicht spréchen яго́ не было́, зна́чыць мы не маглі́ з ім пагавары́ць
2):
~ dass… так што…;
es war sehr spät, ~ dass ich ihn nicht spréchen kónnte было́ на́дта по́зна, так што я не змог з ім пагавары́ць
3. prtc у значэнні ўзмацняльнай часціцы:
~ ein Únglück! яко́е няшча́сце!
Нямецка-беларускі слоўнік (М. Кур'янка, 2006, правапіс да 2008 г.)