Назіранні фатаграфічныя (астр.) 1/537

Беларуская Савецкая Энцыклапедыя (1969—76, паказальнікі; правапіс да 2008 г., часткова)

Фатаграфічныя матэрыялы 8/576; 10/546

Беларуская Савецкая Энцыклапедыя (1969—76, паказальнікі; правапіс да 2008 г., часткова)

фатаграфічныя матэрыялы

т. 16, с. 334

Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)

фатаграфі́чны

прыметнік, адносны

адз. мн.
м. ж. н. -
Н. фатаграфі́чны фатаграфі́чная фатаграфі́чнае фатаграфі́чныя
Р. фатаграфі́чнага фатаграфі́чнай
фатаграфі́чнае
фатаграфі́чнага фатаграфі́чных
Д. фатаграфі́чнаму фатаграфі́чнай фатаграфі́чнаму фатаграфі́чным
В. фатаграфі́чны (неадуш.)
фатаграфі́чнага (адуш.)
фатаграфі́чную фатаграфі́чнае фатаграфі́чныя (неадуш.)
фатаграфі́чных (адуш.)
Т. фатаграфі́чным фатаграфі́чнай
фатаграфі́чнаю
фатаграфі́чным фатаграфі́чнымі
М. фатаграфі́чным фатаграфі́чнай фатаграфі́чным фатаграфі́чных

Крыніцы: krapivabr2012, piskunou2012, prym2009, sbm2012, tsblm1996, tsbm1984.

Граматычная база Інстытута мовазнаўства НАН Беларусі (2026/01, актуальны правапіс)

хі́міка-фатаграфі́чны

прыметнік, адносны

адз. мн.
м. ж. н. -
Н. хі́міка-фатаграфі́чны хі́міка-фатаграфі́чная хі́міка-фатаграфі́чнае хі́міка-фатаграфі́чныя
Р. хі́міка-фатаграфі́чнага хі́міка-фатаграфі́чнай
хі́міка-фатаграфі́чнае
хі́міка-фатаграфі́чнага хі́міка-фатаграфі́чных
Д. хі́міка-фатаграфі́чнаму хі́міка-фатаграфі́чнай хі́міка-фатаграфі́чнаму хі́міка-фатаграфі́чным
В. хі́міка-фатаграфі́чны (неадуш.)
хі́міка-фатаграфі́чнага (адуш.)
хі́міка-фатаграфі́чную хі́міка-фатаграфі́чнае хі́міка-фатаграфі́чныя (неадуш.)
хі́міка-фатаграфі́чных (адуш.)
Т. хі́міка-фатаграфі́чным хі́міка-фатаграфі́чнай
хі́міка-фатаграфі́чнаю
хі́міка-фатаграфі́чным хі́міка-фатаграфі́чнымі
М. хі́міка-фатаграфі́чным хі́міка-фатаграфі́чнай хі́міка-фатаграфі́чным хі́міка-фатаграфі́чных

Крыніцы: piskunou2012.

Граматычная база Інстытута мовазнаўства НАН Беларусі (2026/01, актуальны правапіс)

электро́нна-фатаграфі́чны

прыметнік, адносны

адз. мн.
м. ж. н. -
Н. электро́нна-фатаграфі́чны электро́нна-фатаграфі́чная электро́нна-фатаграфі́чнае электро́нна-фатаграфі́чныя
Р. электро́нна-фатаграфі́чнага электро́нна-фатаграфі́чнай
электро́нна-фатаграфі́чнае
электро́нна-фатаграфі́чнага электро́нна-фатаграфі́чных
Д. электро́нна-фатаграфі́чнаму электро́нна-фатаграфі́чнай электро́нна-фатаграфі́чнаму электро́нна-фатаграфі́чным
В. электро́нна-фатаграфі́чны (неадуш.)
электро́нна-фатаграфі́чнага (адуш.)
электро́нна-фатаграфі́чную электро́нна-фатаграфі́чнае электро́нна-фатаграфі́чныя (неадуш.)
электро́нна-фатаграфі́чных (адуш.)
Т. электро́нна-фатаграфі́чным электро́нна-фатаграфі́чнай
электро́нна-фатаграфі́чнаю
электро́нна-фатаграфі́чным электро́нна-фатаграфі́чнымі
М. электро́нна-фатаграфі́чным электро́нна-фатаграфі́чнай электро́нна-фатаграфі́чным электро́нна-фатаграфі́чных

Крыніцы: piskunou2012.

Граматычная база Інстытута мовазнаўства НАН Беларусі (2026/01, актуальны правапіс)

КОЛЕРАФАТАГРАФІ́ЧНЫЯ МАТЭРЫЯ́ЛЫ,

святлоадчувальныя матэрыялы (плёнка, папера і інш.), якія выкарыстоўваюцца ў фатаграфіі для атрымання каляровых фатагр. відарысаў, а таксама рэактывы для іх хім. апрацоўкі і дапаможныя матэрыялы. Гл. таксама Фатаграфічныя матэрыялы.

т. 8, с. 390

Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)

ЗО́РНЫЯ КА́РТЫ,

адлюстраванні зорнага неба ці яго часткі на плоскасці пры дапамозе пэўнай картаграфічнай праекцыі, градуснай сеткі ў адпаведным маштабе.

Самыя старажытныя З.к. былі вядомыя ў Вавілоне і Егіпце. У Еўропе выкарыстоўваюцца з 13 ст. Адрозніваюць рысаваныя і фатаграфічныя З.к. На рысаваных зоркі вычэрчваюць па каардынатах, узятых з зорных каталогаў, абазначаюць кружочкамі розных дыяметраў у залежнасці ад бляску зоркі; падвойныя і пераменныя зоркі, зорныя скопішчы, туманнасці адзначаюць спец. знакамі (гл. карту да арт. Зорнае неба). Фатаграфічныя З.к. (больш падрабязныя і распаўсюджаныя) — адбіткі з астрафатаграфій з нанясеннем на іх градуснай сеткі. Камплект З.к. сумежных участкаў неба, якія пакрываюць усё неба ці некат. яго частку, наз. зорным атласам. Першы атлас зорак, бачных простым вокам, апублікаваў у 1603 ням. астраном А.​Баер («Уранаметрыя»). Першую на рус. мове зорную карту выдаў у Амстэрдаме І.Ф.Капіевіч (1699). Найб. распаўсюджанне атрымалі «Атлас паўночнага зорнага неба» на аснове «Бонскага агляду» і атлас паўд. неба на аснове «Кордаўскага агляду». З.к. і атласамі карыстаюцца пры астр. назіраннях. Т.зв. рухомыя карты зорнага неба даюць магчымасць хутка вызначаць, якія сузор’і відаць над гарызонтам для любой шыраты ў любы момант часу.

Літ.:

Михайлов А.А. Звездный атлас. 4 изд. М.; Л., 1965.

А.​А.​Шымбалёў.

т. 7, с. 113

Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)

зды́мак і зні́мак, ‑мка, м.

Адбітак каго‑, чаго‑н., атрыманы шляхам фатаграфавання. Зрабіць здымак. Рэнтгенаўскі здымак. □ Нехта з прысутных навёў на касманаўтаў фотаапарат. Пазней, пасля адлёту карабля, гэты здымак абляціць усе газеты свету. Шыцік. — А вось якія мае мыслі: я хачу навучыцца рабіць фатаграфічныя знімкі, хачу купіць апарат. Колас.

Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)

КАСЕ́ТА (ад франц. cassette скрыначка),

узаемазамяняльнае прыстасаванне, якое забяспечвае аптымальныя ўмовы апрацоўкі, транспартавання і захоўвання дэталей, матэрыялаў і інш. Да іх адносяць скрыні для цэментацыі, паддоны для награвання, падвескі для гальванічных ваннаў і інш. Існуюць таксама фатаграфічныя і магнітафонныя К.

Фатаграфічная К. — святлонепранікальнае прыстасаванне, у якое змяшчаюць святлоадчувальны матэрыял (кіна- і фотаплёнку, фотапласцінку) для правядзення фота- або кіназдымкі. Бываюць адзінарныя, падвойныя і паўтарачныя (здвоеныя). Магнітафонная К. — прыстасаванне ў выглядзе закрытай плоскай скрыначкі, унутры якой змяшчаецца магнітная стужка для магнітафона ці відэамагнітафона (відэакасета).

т. 8, с. 140

Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)