усма́жвацца
дзеяслоў, непераходны, незакончанае трыванне, зваротны, 1-е спражэнне
| Цяперашні час |
|---|
|
адз. |
мн. |
| 1-я ас. |
- |
- |
| 2-я ас. |
- |
- |
| 3-я ас. |
усма́жваецца |
усма́жваюцца |
| Прошлы час |
|---|
| м. |
усма́жваўся |
усма́жваліся |
| ж. |
усма́жвалася |
| н. |
усма́жвалася |
| Дзеепрыслоўе |
|---|
| цяп. час |
усма́жваючыся |
Крыніцы:
krapivabr2012,
piskunou2012,
sbm2012,
tsblm1996,
tsbm1984.
Граматычная база Інстытута мовазнаўства НАН Беларусі (2026/01, актуальны правапіс)
усма́жвацца несов., возвр., страд. ужа́риваться, прожа́риваться; см. усма́жыцца, усма́жваць
Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)
усма́жвацца, ‑аецца; незак.
1. Незак. да усмажыцца.
2. Зал. да усмажваць.
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
усма́жыцца, 1 і 2 ас. не ўжыв., -ыцца; зак.
Смажачыся, згатавацца; добра прасмажыцца.
|| незак. усма́жвацца, -аецца.
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)
ужа́риваться возвр., страд. усма́жвацца; усква́рвацца; упра́жвацца;
Руска-беларускі слоўнік НАН Беларусі, 10-е выданне (2012, актуальны правапіс)
Ныць ’тупа балець; надакучліва гаварыць, скардзіцца; марнець, чахнуць’ (Сл. ПЗБ, ТС), ’нудзіцца, знемагаць’ (Нас., Яруш., Гарэц., Пятк. 2), ’усмажвацца (пра грыбы)’, укр. ни́ти, рус. ныть, польск. дыял. nuć, чэш. nýti, славац. nuť. Чаргуецца з чэш. unaviti ’умарыць’, гл. навец, параўн. *baviti: *byti, на падставе чаго рэканструюецца прасл. *nyti ’знемагаць, нудзіцца’, *naviti ’стамляць’ (узыходзіць да і.-е. гнязда *nau‑/*nəu‑/*nū‑), параўн. літ. nõvyti ’мучыць, марыць, прыгнятаць’, лат. nāvêt, nāvît ’стаміць’, ст.-прус. nowis ’пень’, гоц. naus ’нябошчык’, ст.-ісл. nár ’тс’ і пад (Фасмер, 3, 92; Бязлай, 2, 216; Варбат, Этимология–1973, 31).
Этымалагічны слоўнік беларускай мовы (1978-2017)