сі́стала
назоўнік, агульны, неадушаўлёны, неасабовы, жаночы род, 2 скланенне
|
адз. |
мн. |
| Н. |
сі́стала |
сі́сталы |
| Р. |
сі́сталы |
сі́стал |
| Д. |
сі́стале |
сі́сталам |
| В. |
сі́сталу |
сі́сталы |
| Т. |
сі́сталай сі́сталаю |
сі́сталамі |
| М. |
сі́стале |
сі́сталах |
Крыніцы:
krapivabr2012,
nazounik2008,
piskunou2012,
sbm2012.
Граматычная база Інстытута мовазнаўства НАН Беларусі (2026/01, актуальны правапіс)
сі́стала ж., физиол., филол. си́стола
Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)
Беларуская Савецкая Энцыклапедыя (1969—76, паказальнікі; правапіс да 2008 г., часткова)
Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)
сі́стала
(гр. systole = скарачэнне, сцісканне)
рытмічнае скарачэнне мышцы сэрца, пры якім кроў нагнятаецца ў артэрыяльную сістэму; разам з дыясталай (расслабленнем мышцы сэрца) складае цыкл сардэчнай дзейнасці.
Слоўнік іншамоўных слоў (А. Булыка, 1999, правапіс да 2008 г.)
си́стола физиол., филол. сі́стала, -лы ж.;
Руска-беларускі слоўнік НАН Беларусі, 10-е выданне (2012, актуальны правапіс)
ДЫЯ́СТАЛА (ад грэч. diastole расшырэнне),
фаза сардэчнага цыкла: расшырэнне поласцей сэрца, звязанае з расслабленнем мускулатуры іх сценак, у час якога поласці сэрца напаўняюцца крывёю. Паслядоўныя сістала (скарачэнне) і Д. перадсэрдзяў і жалудачкаў — цыкл сардэчнай дзейнасці. Пры рытме 75 за мін (у чалавека) Д. перадсэрдзяў доўжыцца 0,7 с, Д. жалудачкаў — каля 0,5 с.
т. 6, с. 317
Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)
экстрасісталі́я
(ад экстра + сістала)
узнікненне пазачарговага ўдару сэрца, від арытміі.
Слоўнік іншамоўных слоў (А. Булыка, 1999, правапіс да 2008 г.)