старцава́ць

дзеяслоў, незакончанае трыванне, незваротны, 1-е спражэнне

Цяперашні час
адз. мн.
1-я ас. старцу́ю старцу́ем
2-я ас. старцу́еш старцу́еце
3-я ас. старцу́е старцу́юць
Прошлы час
м. старцава́ў старцава́лі
ж. старцава́ла
н. старцава́ла
Загадны лад
2-я ас. старцу́й старцу́йце
Дзеепрыслоўе
цяп. час старцу́ючы

Крыніцы: krapivabr2012, piskunou2012, sbm2012, tsbm1984.

Граматычная база Інстытута мовазнаўства НАН Беларусі (2026/01, актуальны правапіс)

старцава́ць

дзеяслоў, закончанае трыванне, незваротны, 1-е спражэнне

Будучы час
адз. мн.
1-я ас. старцу́ю старцу́ем
2-я ас. старцу́еш старцу́еце
3-я ас. старцу́е старцу́юць
Прошлы час
м. старцава́ў старцава́лі
ж. старцава́ла
н. старцава́ла
Загадны лад
2-я ас. старцу́й старцу́йце
Дзеепрыслоўе
прош. час старцава́ўшы

Крыніцы: krapivabr2012, piskunou2012, sbm2012, tsbm1984.

Граматычная база Інстытута мовазнаўства НАН Беларусі (2026/01, актуальны правапіс)

старцава́ць сов., разг. сторцева́ть

Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)

старцава́ць, ‑цую, ‑цуеш, ‑цуе; незак.

Разм. Тое, што і жабраваць. Абодва [суседы] пайшлі старцаваць... Во да чаго суды давялі! Місько. // перан. Звяртацца з просьбамі даць што‑н., выпрошваць што‑н. [Мароз:] — Кардашова выбралі, знайшлі дзеяча! Толькі і ведае старцаваць кожную вясну: сена, аўса, насення. Лобан.

Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)

сторцева́ть сов. старцава́ць;

Руска-беларускі слоўнік НАН Беларусі, 10-е выданне (2012, актуальны правапіс)

Ста́рац ‘жабрак’; паэт. ‘стары чалавек’, ‘манах, духоўны настаўнік веруючых’ (ТСБМ), ‘жабрак’ (Нас., Байк. і Некр., Бяльк., Касп., Сл. Брэс.), ста́рэц ‘тс’ (ТС), старцава́ць, старча́ць ‘жабраваць’, старча́нка ‘жабрачка’ (ТС), старчаня́та ‘жабракі’ (Мат. Гом.). Да прасл. *starьcь (параўн. укр. ста́рец ‘жабрак’, рус. ста́рец ‘стары’, польск. starzec, чэш. stařec, балг. ста́рец, макед. старец), якое ўтворана ад прасл. *starъ ‘стары’ з суф. ‑ьcь (Слаўскі, SP, 1, 99).

Этымалагічны слоўнік беларускай мовы (1978-2017)

proszony

прошаны, запрошаны; званы;

proszony obiad — званы абед;

chodzić po ~m — хадзіць па міласці, жабраваць, старцаваць

Польска-беларускі слоўнік (Я. Волкава, В. Авілава, 2004, правапіс да 2008 г.)

żebrać

незак.

1. жабраваць, пабірацца; старцаваць;

żebrać na dworcu — жабраваць на вакзале;

2. маліць, умольваць, енчыць;

żebrać o litość — маліць аб літасці

Польска-беларускі слоўнік (Я. Волкава, В. Авілава, 2004, правапіс да 2008 г.)