Дзяржаўны дагавор пра аднаўленне незалежнай і дэмакратычнай Аўстрыі 1/376, 584

Беларуская Савецкая Энцыклапедыя (1969—76, паказальнікі; правапіс да 2008 г., часткова)

незале́жны

прыметнік, якасны

адз. мн.
м. ж. н. -
Н. незале́жны незале́жная незале́жнае незале́жныя
Р. незале́жнага незале́жнай
незале́жнае
незале́жнага незале́жных
Д. незале́жнаму незале́жнай незале́жнаму незале́жным
В. незале́жны (неадуш.)
незале́жнага (адуш.)
незале́жную незале́жнае незале́жныя (неадуш.)
незале́жных (адуш.)
Т. незале́жным незале́жнай
незале́жнаю
незале́жным незале́жнымі
М. незале́жным незале́жнай незале́жным незале́жных

Крыніцы: krapivabr2012, piskunou2012, prym2009, sbm2012, tsblm1996, tsbm1984.

Граматычная база Інстытута мовазнаўства НАН Беларусі (2026/01, актуальны правапіс)

незале́жны

прыметнік, адносны

адз. мн.
м. ж. н. -
Н. незале́жны незале́жная незале́жнае незале́жныя
Р. незале́жнага незале́жнай
незале́жнае
незале́жнага незале́жных
Д. незале́жнаму незале́жнай незале́жнаму незале́жным
В. незале́жны (неадуш.)
незале́жнага (адуш.)
незале́жную незале́жнае незале́жныя (неадуш.)
незале́жных (адуш.)
Т. незале́жным незале́жнай
незале́жнаю
незале́жным незале́жнымі
М. незале́жным незале́жнай незале́жным незале́жных

Крыніцы: krapivabr2012, piskunou2012, prym2009, sbm2012, tsblm1996, tsbm1984.

Граматычная база Інстытута мовазнаўства НАН Беларусі (2026/01, актуальны правапіс)

дыферэнцыя́л, ‑а, м.

1. У матэматыцы — адвольнае прырашчэнне незалежнай пераменнай велічыні.

2. У тэхніцы — механізм у аўтамабілях, трактарах і пад., пры дапамозе якога два вядучыя колы на адной восі могуць круціцца з рознай хуткасцю на паваротах.

[Ад лац. differentia — рознасць.]

Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)

ста́тус

(лац. status)

прававое становішча, стан (напр. дыпламатычны с., с. незалежнай дзяржавы).

Слоўнік іншамоўных слоў. Актуальная лексіка (А. Булыка, 2005, правапіс да 2008 г.)

БІНАМІЯ́ЛЬНЫЯ КАЭФІЦЫЕ́НТЫ,

каэфіцыенты ў формуле раскладання Ньютана бінома па ступенях незалежнай пераменнай. Абазначаюцца Cmn і вызначаюцца па формуле Cmn = n (n 1)  ...  (n m + 1) m! , дзе n — ступень бінома (любы сапраўдны або камплексны лік; гл. Бінаміяльны шэраг), m — ступень незалежнай пераменнай ( 0 m n ) . Калі n — цэлы лік, то Cmn = n! m (n m) ! .

т. 3, с. 154

Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)

Зы́мсік ’карніз у мураваных збудаваннях, у печы’ (маладз., гродз., Янк. Мат.; Мат. Гом.). Рус. арханг. зы́мза ’карніз уздоўж унутраных сцен, пад акном, паліца’, зы́нза ’тс’, польск. gzyms ’карніз’, gzymsik (< ням. Gesims, Дарашэўскі, 2, 1394). Бел. форма з польск. са стратай пачатковага g‑. Рус. можа быць незалежнай з ням. ці перанесенай з польск. праз бел. Параўн. гзымс (у Ц. Гартнага).

Этымалагічны слоўнік беларускай мовы (1978-2017)

«НЬЮ-ЙОРК ТАЙМС»

(«New York Times»),

штодзённая газета ЗША. Выходзіць з 1851 у Нью-Йорку. Належыць да найб. уплывовых і інфармаваных газет ЗША. Фармальна лічыцца незалежнай. Выражае інтарэсы ліберальна настроеных колаў паўн.-ўсх. штатаў. Тыраж (1999) — 1 млн. экз. Мае замежныя выданні ў Парыжы і Ліме (Перу).

т. 11, с. 395

Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)

АБДАЛА́Х ІБН АЛЬ-САІ́Д МУХА́МЕД (Халіфа) (1846 — ліст. 1899),

правіцель незалежнай суданскай дзяржавы [1885—вер. 1898] пасля смерці Махдзі. Ліквідаваў сепаратызм правадыроў плямёнаў, умацаваў дзяржаву махдзістаў, стварыў моцную армію. Узначаліў супраціўленне суданцаў англ. каланізатарам у 1896—98. Пасля перамогі англічан пры Амдурмане (вер. 1898) кіраўнік партыз. барацьбы. Забіты ў баі.

т. 1, с. 18

Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)

КАБРА́Л ((Cabral) Луіс дэ Алмейда) (н. 11.4.1931, г. Бісау),

палітычны і дзярж. дзеяч Гвінеі-Бісау. Брат А.Кабрала. Бухгалтар. У 1956 уступіў у Афр. партыю незалежнасці Гвінеі і Каба-Вердэ, з 1964 чл. яе выканкома. У 1959 арганізаваў у Бісау забастоўку партовых рабочых. У 1973—80 прэзідэнт незалежнай Рэспублікі Гвінеі-Бісау (скінуты ў выніку перавароту).

т. 7, с. 387

Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)