Граматычная база Інстытута мовазнаўства НАН Беларусі (2026/01, актуальны правапіс)
марты́шкаж.марты́шка
Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)
марты́шказоол., перен.марты́шка, -кі ж.
Руска-беларускі слоўнік НАН Беларусі, 10-е выданне (2012, актуальны правапіс)
марты́шка, ‑і, ДМ ‑шцы; Рмн. ‑шак; ж.
Маленькая малпа з доўгімі заднімі нагамі, доўгім хвастом і вузканосай мордай.
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
марты́шказаал. Méerkatze f -, -n
Беларуска-нямецкі слоўнік (М. Кур'янка, 2010, актуальны правапіс)
Марты́шка ’маленькая малпа, Cercopithecus’ (ТСБМ, Нас.), марьты́ха ’малпа’ (Бяльк.). З рус.марты́шка, ст.-рус.мартышка (XVI ст.), якое з лац.Martīnus (уласнае імя) праз с.-н.-ням.Marten, ці с.-галан. Martijn. Аналагічна польск.marcin ’грубіян, мядзведзь’ (Фасмер, 2, 576).
Этымалагічны слоўнік беларускай мовы (1978-2017)
Мартышка мона 6/596—597 (укл.)
Беларуская Савецкая Энцыклапедыя (1969—76, паказальнікі; правапіс да 2008 г., часткова)
Méerkatzef -, -n заал.марты́шка
Нямецка-беларускі слоўнік (М. Кур'янка, 2006, правапіс да 2008 г.)
МАРЫЯ́К ((Mauriac) Франсуа Шарль) (11.10.1885, г. Бардо, Францыя — 1.9.1970),
французскі пісьменнік. Чл.Франц. акадэміі (з 1933). Скончыў ун-т у Бардо (1905). Дэбютаваў як паэт зб-камі «Рукі, складзеныя для малітвы» (1909) і «Развітанне з юнацтвам» (1911). Першы раман «Дзіця пад цяжарам ланцугоў» (1913). У лепшых раманах «Пацалунак, дараваны пракажонаму» (1922), «Маці» (1923), «Пустыня кахання» (1925), «Тэрэза Дэскейру» (1927), «Клубок гадзюк» (1932), «Дарога ў нікуды» (1939) узняты маральна-рэліг. праблемы. Аўтар раманаў «Ягня» (1954), «Падлетак мінулага часу» (1969), аповесці «Мартышка» (1951), зб. антыфаш. артыкулаў «Чорны сшытак» (1943), публіцыст. нарысаў «Блакноты» (1952—70), п’ес, эстэт. прац і інш. Яго проза адметная глыбокім псіхалагізмам, экспрэсіўнасцю, вастрынёй і драматызмам сюжэтаў. На бел. мову асобныя раманы М. пераклаў Л.Казыра. Нобелеўская прэмія 1952.
