копе́йка капе́йка, -кі ж.;
◊
копе́йка в копе́йку капе́йка ў капе́йку;
без копе́йки без капе́йкі, без гро́ша;
в копе́йку стать (обойти́сь, вскочи́ть, влете́ть и т. п.) у капе́йку абысці́ся (уляце́ць);
до после́дней копе́йки израсхо́довать да апо́шняй капе́йкі зрасхо́даваць;
дрожа́ть (трясти́сь) над ка́ждой копе́йкой дрыжа́ць (калаці́цца, трэ́сціся) над ко́жнай капе́йкай;
за копе́йку уступи́ть (отда́ть) за капе́йку адда́ць;
как одну́ копе́йку (заплати́ть, вы́ложить и т. п.) як адну́ капе́йку (заплаці́ць, вы́класці і да т.п.);
ни копе́йки ні (ані́) капе́йкі;
ни на копе́йку (нет) ні на капе́йку (ні на грош) (няма́);
поги́бнуть (пропа́сть и т. п.) ни за копе́йку загі́нуць (прапа́сці і да т.п.) ні за што (ні за грош);
с копе́йками з капе́йкамі.
Руска-беларускі слоўнік НАН Беларусі, 10-е выданне (2012, актуальны правапіс)
копейка
Том: 15, старонка: 297.
Гістарычны слоўнік беларускай мовы (1982–2017)
«Гомельская копейка» (газ.) 3/547, гл. «Гомельская жизнь»
Беларуская Савецкая Энцыклапедыя (1969—76, паказальнікі; правапіс да 2008 г., часткова)
«Минская газета-копейка» 7/236
Беларуская Савецкая Энцыклапедыя (1969—76, паказальнікі; правапіс да 2008 г., часткова)
«Северо-Западная копейка» (газ.) 7/252
Беларуская Савецкая Энцыклапедыя (1969—76, паказальнікі; правапіс да 2008 г., часткова)
капе́йчына ж., разг.
1. копе́йка;
2. небольши́е де́ньги
Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)
капе́йка ж.
1. (монета) копе́йка;
2. собир., разг. (деньги) копе́йка;
завяла́ся лі́шняя к. — завела́сь ли́шняя копе́йка;
3. мн. (маленькая сумма) гроши́;
гэ́та кашту́е ~кі — э́то сто́ит гроши́;
◊ све́жая к. — све́жая копе́йка;
жыва́я к. — жива́я копе́йка;
лі́шняя к. — ли́шняя копе́йка;
на ~ку — на копе́йку;
не мець ~кі пры душы́ (за душо́й) — не име́ть копе́йки за душо́й;
к. ў ~ку — копе́йка в копе́йку;
як адна́ к. — как одна́ копе́йка;
як адну́ ~ку — как одну́ копе́йку;
без ~кі ў кішэ́ні — без копе́йки (гроша́) в карма́не;
да (апо́шняй) ~кі — до (после́дней) копе́йки;
узбі́цца на ~ку — разжи́ться на де́ньги;
у бе́лы свет, як у ~ку — в бе́лый свет, как в копе́йку;
абарва́ць ~ку — зашиби́ть копе́йку;
збі́цца з ~кі — оста́ться без де́нег; обезде́нежать
Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)
Капе́йка ’адна сотая рубля і манета гэтай вартасці’, капейкі ’дробныя разменныя манеты’, ’грашовыя сродкі’ (ТСБМ). З рус. копейка, якое з копейная деньга (XV ст.) — на манеце была выява князя на кані з дзідай у руцэ (съ копиемъ) < копьё (Фасмер, 2, 317; Шанскі, 2 (К), 303). Да кап’ё (гл.).
Этымалагічны слоўнік беларускай мовы (1978-2017)
«ГО́МЕЛЬСКАЯ ЖИЗНЬ»,
інфармацыйна-асветная беспарт. газета. Выдавалася з 7(20).6.1911 да 17.1.1919 у Гомелі на рус. мове. Да 10(23).10.1917 (№ 1407) наз. «Гомельская копейка». Напачатку выходзіла 3 разы на тыдзень, з 1(14).9.1914 штодзённа. Арыентавалася пераважна на сярэднія слаі гараджан яўр. нацыянальнасці. Друкавала інфармацыю пра дзейнасць гар. думы, рыначную кан’юнктуру, асвятляла праблемы гандлю, прам-сці, гар. гаспадаркі. Амаль палавіна газетнай плошчы запаўнялася камерцыйнай рэкламай, аб’явамі пра тэатр. гастролі, канцэрты, цырк. Крытыкавала антысемітызм, вітала Лют. рэвалюцыю 1917, друкавала звароты Часовага ўрада. Пасля кастр. 1917 выступала супраць бальшавікоў. Закрыта Гомельскім рэв. к-там за антысав. прапаганду.
т. 5, с. 341
Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)
«МИ́НСКИЙ ГО́ЛОС»,
штодзённая грамадска-паліт. газета ліберальна-бурж. кірунку. Выдавалася з 1(14).11. 1909 да 29.11.1918 у Мінску на рус. мове. Асвятляла міжнар. і ўнутр. становішча Расіі, дзейнасць Дзярж. думы, грамадска-побытавыя праблемы Мінска і губерні, выкрывала нападкі газ. «Минское слово» і рас. «Нового времени» на бел. культ.-нац. рух, выступала за правы беларусаў на сваю нац. мову і культуру. Змясціла артыкул рэдактара «Нашай нівы» А.Уласава «Край з пяццю нацыянальнасцямі» пра неабходнасць мірнага супрацоўніцтва ўсіх народаў краю і развіцця іх культур. У перакладзе на рус. мову надрукавала вершы М.Багдановіча «Мая душа», Я.Купалы «Я не паэта», рэцэнзію на зб. вершаў А.Гаруна «Матчын дар» і яго верш «Хто сказаў: «І я з народам...». Прапагандавала творчасць рус. і інш. пісьменнікаў. У 1912—14 выдавала дадатак — газ. «Северо-Западная копейка».
У.М.Конан.
т. 10, с. 455
Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)