ЗАПАСНЫ́Я ВО́ЙСКІ,

злучэнні, часці і падраздзяленні ўзброеных сіл (родаў войск, спец. войск), якія фарміруюцца перад пачаткам і ў ходзе вайны для папаўнення дзеючай арміі і флоту. Арганізац. структура З.в. вызначаецца неабходнасцю ўзнаўлення страт ваеннаслужачых адпаведных спецыяльнасцей.

У склад З.в. могуць уваходзіць запасныя дывізіі, палкі і інш., а таксама базы і вучэбныя цэнтры. У З.в. праводзіцца ваен. падрыхтоўка (перападрыхтоўка) ваеннаслужачых, укамплектаванне і баявое зладжванне падраздзяленняў і часцей. Ва Узбр. Сілах Беларусі аснову З.в. складае асобны від ваен. фарміраванняў (базы захоўвання ваен. тэхнікі і ўзбраення, базы рэзерву авіяц. тэхнікі і інш.). Гл. таксама Рэзервовыя войскі, Рэзервы (ваен.).

І.Р.Дзенісенка.

т. 6, с. 532

Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)

запасны́

прыметнік, адносны

адз. мн.
м. ж. н. -
Н. запасны́ запасна́я запасно́е запасны́я
Р. запасно́га запасно́й
запасно́е		 запасно́га запасны́х
Д. запасно́му запасно́й запасно́му запасны́м
В. запасны́ (неадуш.)
запасно́га (адуш.)		 запасну́ю запасно́е запасны́я (неадуш.)
запасны́х (адуш.)
Т. запасны́м запасно́й
запасно́ю		 запасны́м запасны́мі
М. запасны́м запасно́й запасны́м запасны́х

Крыніцы: krapivabr2012, piskunou2012, prym2009, tsblm1996, tsbm1984.

Граматычная база Інстытута мовазнаўства НАН Беларусі (2026/01, актуальны правапіс)

папераво́дзіць, -о́джу, -о́дзіш, -о́дзіць; зак., каго-што.

Перавесці ўсіх, многіх або ўсё, многае.

П. дзяцей цераз дарогу.

П. электрычкі на запасныя пуці.

Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)

запча́сти (запасны́е ча́сти) запча́сткі, -так мн. (запасны́я ча́сткі).

Руска-беларускі слоўнік НАН Беларусі, 10-е выданне (2012, актуальны правапіс)

запасны́, ‑ая, ‑ое.

1. Зроблены, пакінуты на ўсякі выпадак; які маецца ў якасці запасу. Запасны выхад. Запасны ключ. Запасныя часткі. Запасны ігрок.

2. Які мае адносіны да запасу (у 5 знач.). Запасны полк. // у знач. наз. запасны́, ‑ога, м. Ваеннаабавязаны запасу; запаснік. Павалілі [па мабілізацыі] грамадою запасныя, трымаючы кірунак на бліжэйшыя чыгуначныя станцыі. Колас.

Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)

папераво́дзіць, ‑воджу, ‑водзіш, ‑водзіць; зак., каго-што.

Перавесці ўсіх, многіх або ўсё, многае. Папераводзіць дзяцей цераз дарогу. Папераводзіць рычагі. Папераводзіць хворых у другую палату. Папераводзіць паравозы на запасныя пуці.

Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)

запча́сткі мн. спец., разм. (запасныя часткі) Ersátzteile pl;

склад запча́стак Ersátzteillager n

Беларуска-нямецкі слоўнік (М. Кур'янка, 2010, актуальны правапіс) 

«АТЛА́НТ»,

акцыянернае таварыства ў Беларусі. Створана ў 1993 у складзе Мінскага завода халадзільнікаў і Баранавіцкага станкабуд. з-да. Асн. прадукцыя (1995): халадзільнікі і маразільнікі бытавыя, запасныя часткі да іх, кампрэсары і абсталяванне.

т. 2, с. 70

Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)

эндаспе́рм

(ад энда- + гр. sperma = насенне)

тканка ў насенні раслін, у якой адкладваюцца запасныя пажыўныя рэчывы, што выкарыстоўваюцца зародкам у працэсе яго развіцця.

Слоўнік іншамоўных слоў (А. Булыка, 1999, правапіс да 2008 г.)

áusschlachten vt разбіра́ць, трыбушы́ць (тушу);

ein áltes Áuto ~ разм. разабра́ць стару́ю машы́ну на запасны́я ча́сткі

Нямецка-беларускі слоўнік (М. Кур'янка, 2006, правапіс да 2008 г.)