КЭ́ДА ДЖЭ́КА ПАЎСТА́ННЕ 1450—51,
узброенае выступленне сялян, рамеснікаў, часткі купцоў і дробных дваран супраць самавольства (у т. л. падатковага прыгнёту) улад Англіі. У ліку прычын паўстання была таксама незадаволенасць англічан паражэннямі краіны ў Стогадовай вайне 1337—1453 з Францыяй. Праходзіла пад лозунгамі зніжэння падаткаў, рэформы суда і адміністрацыі, адмены дыскрымінацыйнага «закону аб рабочых». Пачалося ў маі 1450 у раёне Грынвіча (графства Кент), у чэрв. ахапіла графствы Сусекс, Эсекс, Сурэй (каля 20 тыс. паўстанцаў). 18 чэрв. паўстанцы на чале з б. салдатам-ірландцам Джэкам (Джонам) Кэдам разбілі каралеўскія войскі каля Севенакса, 2 ліп. занялі Лондан. Аднак 5 ліп. скліканае заможнымі купцамі апалчэнне цэхаў пры падтрымцы гарнізона Таўэра выцесніла паўстанцаў з Лондана. 12 ліп. ў баі з урадавымі войскамі каля Льюіса (графства Сусекс) смяротна паранены Кэд; паўстанцаў узначаліў У.Пармінтэр (загінуў у пач. 1451). Асобныя паўстанцкія атрады супраціўляліся да 1454.
т. 9, с. 76
Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)
Джэ́к
назоўнік, уласны, адушаўлёны, асабовы, мужчынскі род, 1 скланенне
|
адз. |
мн. |
| Н. |
Джэ́к |
Джэ́кі |
| Р. |
Джэ́ка |
Джэ́каў |
| Д. |
Джэ́ку |
Джэ́кам |
| В. |
Джэ́ка |
Джэ́каў |
| Т. |
Джэ́кам |
Джэ́камі |
| М. |
Джэ́ку |
Джэ́ках |
Граматычная база Інстытута мовазнаўства НАН Беларусі (2026/01, актуальны правапіс)
джэ́к
‘птушка’
назоўнік, агульны, адушаўлёны, неасабовы, мужчынскі род, 1 скланенне
|
адз. |
мн. |
| Н. |
джэ́к |
джэ́кі |
| Р. |
джэ́ка |
джэ́каў |
| Д. |
джэ́ку |
джэ́кам |
| В. |
джэ́ка |
джэ́каў |
| Т. |
джэ́кам |
джэ́камі |
| М. |
джэ́ку |
джэ́ках |
Крыніцы:
piskunou2012.
Граматычная база Інстытута мовазнаўства НАН Беларусі (2026/01, актуальны правапіс)
about2 [əˈbaʊt] prep.
1. (у межах) у, па;
walk about the room хадзі́ць па пако́і;
books lying about the floor кні́гі, раскі́даныя па падло́зе;
He is somewhere about the house. Ён недзе ў хаце.
2. адно́сна, пра, аб, нако́нт;
a book about stars кні́га аб зо́рках;
speak about literature гавары́ць пра літарату́ру;
Tell me about him. Раскажы мне пра яго;
I came about the job. Я прыйшоў наконт гэтай работы.
3. пры (указанне на наяўнасць чаго-н.);
I had some money about me. Пры мне былі грошы.
♦
be about (to do smth.) збіра́цца (што-н. зрабі́ць); наме́рвацца;
what/how about… які́я ду́мкі, пла́ны…;
What about Jack? Як наконт Джэка?;
What’s all this about? У чым справа?;
What’s he so angry about? Чаму ён такі сярдзіты?;
What can I do about it? Што я магу зрабіць?;
Вe quick about it! Рабі гэта хуценька!;
There’s something queer about him. Ён нейкі дзіўны.
Англійска-беларускі слоўнік (Т. Суша, 2013, актуальны правапіс)