балка́рскі

прыметнік, адносны

адз. мн.
м. ж. н. -
Н. балка́рскі балка́рская балка́рскае балка́рскія
Р. балка́рскага балка́рскай
балка́рскае		 балка́рскага балка́рскіх
Д. балка́рскаму балка́рскай балка́рскаму балка́рскім
В. балка́рскі (неадуш.)
балка́рскага (адуш.)		 балка́рскую балка́рскае балка́рскія (неадуш.)
балка́рскіх (адуш.)
Т. балка́рскім балка́рскай
балка́рскаю		 балка́рскім балка́рскімі
М. балка́рскім балка́рскай балка́рскім балка́рскіх

Крыніцы: piskunou2012, sbm2012, tsblm1996, tsbm1984.

Граматычная база Інстытута мовазнаўства НАН Беларусі (2026/01, актуальны правапіс)

балка́рскі, ‑ая, ‑ае.

Які мае адносіны да балкарцаў. Балкарская культура.

Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)

балка́рцы, -аў, адз. -рац, -рца, м.

Народ цюркскай моўнай групы, які складае частку насельніцтва Кабардзіна-Балкарыі, што ўваходзіць у Расійскую Федэрацыю.

|| ж. балка́рка, -і, ДМ -рцы, мн. -і, -рак.

|| прым. балка́рскі, -ая, -ае.

Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)

кабардзі́на-балка́рскі

прыметнік, адносны

адз. мн.
м. ж. н. -
Н. кабардзі́на-балка́рскі кабардзі́на-балка́рская кабардзі́на-балка́рскае кабардзі́на-балка́рскія
Р. кабардзі́на-балка́рскага кабардзі́на-балка́рскай
кабардзі́на-балка́рскае		 кабардзі́на-балка́рскага кабардзі́на-балка́рскіх
Д. кабардзі́на-балка́рскаму кабардзі́на-балка́рскай кабардзі́на-балка́рскаму кабардзі́на-балка́рскім
В. кабардзі́на-балка́рскі (неадуш.)
кабардзі́на-балка́рскага (адуш.)		 кабардзі́на-балка́рскую кабардзі́на-балка́рскае кабардзі́на-балка́рскія (неадуш.)
кабардзі́на-балка́рскіх (адуш.)
Т. кабардзі́на-балка́рскім кабардзі́на-балка́рскай
кабардзі́на-балка́рскаю		 кабардзі́на-балка́рскім кабардзі́на-балка́рскімі
М. кабардзі́на-балка́рскім кабардзі́на-балка́рскай кабардзі́на-балка́рскім кабардзі́на-балка́рскіх

Крыніцы: piskunou2012.

Граматычная база Інстытута мовазнаўства НАН Беларусі (2026/01, актуальны правапіс)

Кабардзіна-Балкарскі універсітэт 5/194, 195; 7/381

Беларуская Савецкая Энцыклапедыя (1969—76, паказальнікі; правапіс да 2008 г., часткова)

Кабардзіна-Балкарскі аб’яднаны драматычны тэатр імя Шагенцукава (Нальчык) 5/194

Беларуская Савецкая Энцыклапедыя (1969—76, паказальнікі; правапіс да 2008 г., часткова)

балка́рский балка́рскі.

Руска-беларускі слоўнік НАН Беларусі, 10-е выданне (2012, актуальны правапіс)

кабарди́но-балка́рский кабардзі́на-балка́рскі.

Руска-беларускі слоўнік НАН Беларусі, 10-е выданне (2012, актуальны правапіс)

ІВА́ШЧАНКА (Фёдар Іванавіч) (н. 20.2.1920, хутар Філева-Сарочыны Палтаўскай вобл., Украіна),

бел. псіхолаг. Д-р псіхал. н. (1976), праф. (1976). Скончыў Кабардзіна-Балкарскі пед. ін-т (1942, г. Нальчык). Выкладаў у школе, Стаўрапольскім пед. ін-це. З 1974 у Мінскім пед. ун-це. У 1977—91 гал. рэдактар навук. зб. «Псіхалогія». Даследуе праблемы псіхалогіі выхавання, фарміравання асобы ў працэсе вучэбна-вытв. працы. Аўтар вучэбных дапаможнікаў «Задачы па агульнай узроставай і педагагічнай псіхалогіі» (2-е выд., 1985), «Псіхалогія выхавання школьнікаў» (1996) і інш.

Тв.:

Труд и развитие личности школьника. М., 1987;

Психология трудового воспитания. 2 изд. Мн., 1988.

т. 7, с. 158

Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)

МЕЧЫ́ЕЎ (Кязім Бекіевіч) (1859, аул Шыкі, Кабардзіна-Балкарыя — 25.3.1945),

балкарскі паэт; адзін з пачынальнікаў балкарскай л-ры. Вучыўся грамаце ў мулы. Авалодаў фарсі, араб. і цюрк. мовамі, вывучаў паэтаў Усходу. Вандраваў па араб. краінах. Рэпрэсіраваны. Рэабілітаваны пасмяротна. Пісаць пачаў у 1890. У песнях-плачах «Скарга», «Нараканні дзяўчыны» і інш. матывы няшчаснага кахання, абумоўленага сац. няроўнасцю. Аўтар паэм «Паранены тур» (1907), «Бузжыгіт» (1910—17), прасякнутых гуманіст. пафасам, зб. вершаў «Маё слова» (1939). У творах М. адлюстраваны жыццё і побыт горцаў, трагізм высялення балкарскага народа з родных мясцін у час рэпрэсій.

Тв.:

Рус. пер. — Избранное: Стихи и поэмы. М., 1976.

В.А.Войніч.

т. 10, с. 326

Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)