ака́заны
прыметнік, адносны
|
адз. |
мн. |
| м. |
ж. |
н. |
- |
| Н. |
ака́заны |
ака́заная |
ака́занае |
ака́заныя |
| Р. |
ака́занага |
ака́занай
ака́занае |
ака́занага |
ака́заных |
| Д. |
ака́занаму |
ака́занай |
ака́занаму |
ака́заным |
| В. |
ака́заны (неадуш.)
ака́занага (адуш.) |
ака́заную |
ака́занае |
ака́заныя (неадуш.)
ака́заных (адуш.) |
| Т. |
ака́заным |
ака́занай
ака́занаю |
ака́заным |
ака́занымі |
| М. |
ака́заным |
ака́занай |
ака́заным |
ака́заных |
Крыніцы:
krapivabr2012,
piskunou2012,
sbm2012,
tsbm1984.
Граматычная база Інстытута мовазнаўства НАН Беларусі (2026/01, актуальны правапіс)
ака́заны
дзеепрыметнік, залежны стан, прошлы час, закончанае трыванне
|
адз. |
мн. |
| м. |
ж. |
н. |
- |
| Н. |
ака́заны |
ака́заная |
ака́занае |
ака́заныя |
| Р. |
ака́занага |
ака́занай
ака́занае |
ака́занага |
ака́заных |
| Д. |
ака́занаму |
ака́занай |
ака́занаму |
ака́заным |
| В. |
ака́заны (неадуш.)
ака́занага (адуш.) |
ака́заную |
ака́занае |
ака́заныя (неадуш.)
ака́заных (адуш.) |
| Т. |
ака́заным |
ака́занай
ака́занаю |
ака́заным |
ака́занымі |
| М. |
ака́заным |
ака́занай |
ака́заным |
ака́заных |
Кароткая форма: ака́зана.
Крыніцы:
dzsl2007,
krapivabr2012,
piskunou2012,
sbm2012,
tsbm1984.
Граматычная база Інстытута мовазнаўства НАН Беларусі (2026/01, актуальны правапіс)
ака́заны ока́занный; см. аказа́ць
Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)
ака́заны, ‑ая, ‑ае.
Дзеепрым. зал. пр. ад аказаць.
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
Руска-беларускі слоўнік НАН Беларусі, 10-е выданне (2012, актуальны правапіс)
аказа́ць, акажу́, ака́жаш, ака́жа; акажы́; ака́заны; зак., што.
У спалучэнні з некаторымі назоўнікамі абазначае дзеянне паводле знач. гэтых назоўнікаў; зрабіць, здзейсніць.
А. дапамогу (дапамагчы). А. увагу (уважліва аднесціся).
|| незак. ака́зваць, -аю, -аеш, -ае.
|| наз. аказа́нне, -я, н.
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)
РО́ЗНІЧНЫ ТАВАРААБАРО́Т,
1) продаж тавараў нар. спажывання непасрэдна спажыўцам; завяршальная стадыя працэсу таварнага абарачэння. Уключае прададзеныя насельніцтву тавары і паслугі, якія аказаны прадпрыемствамі рознічнага гандлю, грамадскага харчавання і бытавога абслугоўвання, дробнааптовы продаж прадпрыемствам і арг-цыям, рэалізаваную на рынках прадукцыю.
2) Эканам. паказчык, які адлюстроўвае сукупную вартасць продажу тавараў нар. спажывання непасрэдна спажыўцам. У 1990 у Рэспубліцы Беларусь Р.т. склаў 18,7 млрд. руб., у 1995—46 853 млрд. руб., у 1999—1 502 028 млрд. руб. Для адлюстравання дынамікі Р.т. выкарыстоўваюць індэксы фіз. аб’ёму Р.т., якія разлічваюцца ў супастаўных цэнах. Калі за 100% фіз. аб’ёму Р.т. ў Рэспубліцы Беларусь лічыць Р.т. 1990, то ў 1995 Р.т. склаў 43,1%, а ў 1999—92,5%. За апошняе дзесяцігоддзе значна вырасла роля недзярж. прадпрыемстваў гандлю, грамадскага харчавання і быт. абслугоўвання: калі ў 1990 іх уклад у агульны Р.т. у Рэспубліцы Беларусь складаў 34,2%, то ў 1999—73,1%.
т. 13, с. 401
Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)