ПАРАВО́З,

лакаматыў, які прыводзіцца ў рух парасілавой устаноўкай. Складаецца з паравога катла, дзе награваннем вады атрымліваецца пара, паравой машыны, у якой энергія пары пераўтвараецца ў зваротна-паступальны рух поршня, экіпажнай часткі (рама з колавымі парамі) і тэндэра, у якім размяшчаюцца запасы вады, паліва і змазкі.

Створаны ў Вялікабрытаніі Р.​Трэвітыкам у 1803 і Дж.Стэфенсанам у 1814 (практычна прыдатны П. «Ракета» выпрабаваны ў 1829). У Расіі П. стварылі Я.А. і М.Я.Чарапанавы ў 1833—34. Найб. развіццё паравозабудаванне атрымала з канца 19 ст. да 1950-х г. Магутнасць П. дасягала 4000 к.с. (2942 кВт), скорасць 130 км/гадз. З-за нізкай эканамічнасці (ккдз да 9%) выпуск П. у СССР спынены з 1956; заменены цеплавозамі і электравозамі.

Паравозы: а — Дж.​Стэфенсана «Ракета» (1829; 1 — паравы кацёл, 2 — цыліндр, 3 — топка, 4 — паравы кацёл); б — Я.А. і М.Я. Чарапанавых (1833—34); в — грузавы тыпу 1—5—0 (1947).

т. 12, с. 77

Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)

rocket​2 [ˈrɒkɪt] n.

1. раке́та;

a space rocket касмі́чная раке́та;

a rocket site ста́ртавая пляцо́ўка, паліго́н

2. рэакты́ўны снара́д

♦

give smb. a rocket BrE, infml даць каму́-н. наганя́й;

get a rocket BrE, infml атрыма́ць наганя́й

Англійска-беларускі слоўнік (Т. Суша, 2013, актуальны правапіс)

шве́рмер

(ням. Schwärmer)

феерверачная ракета, якая пакідае зігзагападобны вогненны след.

Слоўнік іншамоўных слоў (А. Булыка, 1999, правапіс да 2008 г.)

Férnrakete f -, -n раке́та вялі́кага ра́дыуса дзе́яння

Нямецка-беларускі слоўнік (М. Кур'янка, 2006, правапіс да 2008 г.) 

ВЕ́ЧАРЖАВА ((Večeřová) Мілада) (н. 26.8.1930, Чэхія),

чэшская перакладчыца. Скончыла Карлаў ун-т у Празе. На чэшскую мову пераклала трылогію Я.​Коласа «На ростанях» (1960), кнігі твораў З.​Бядулі «Тры пальцы» (1957), А.​Кудраўца «Халады напачатку вясны» (1977), аповесці В.​Быкава «Трэцяя ракета» (1964), В.​Казько «Суд у Слабадзе» і «Цвіце на Палессі груша» (1983).

А.​В.​Мажэйка.

т. 4, с. 133

Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)

антыраке́та

(ад анты- + ракета)

снарад, прызначаны для знішчэння ракет наступальнага дзеяння.

Слоўнік іншамоўных слоў (А. Булыка, 1999, правапіс да 2008 г.)

transoceanic [ˌtrænzəʊʃiˈænɪk] adj.

1. заакія́нскі;

the transoceanic world заакія́нскія краі́ны

2. трансакія́нскі;

a transoceanic rocket міжкантынента́льная балісты́чная раке́та

Англійска-беларускі слоўнік (Т. Суша, 2013, актуальны правапіс)

глаба́льны

(фр. global, ад лац. globus = шар)

усеагульны, усёабдымны, сусветны (напр. г. падыход, г-ае рашэнне);

г-ая ракета — ракета, здольная данесці баявы зарад у любы пункт зямнога шара.

Слоўнік іншамоўных слоў (А. Булыка, 1999, правапіс да 2008 г.)

ракетадро́м

(ад ракета + -дром)

спецыяльна абсталяваная пляцоўка для выпрабавання і запуску ракет.

Слоўнік іншамоўных слоў (А. Булыка, 1999, правапіс да 2008 г.)

Míttelstreckenrakete f -, -n вайск. раке́та сярэ́дняй да́льнасці дзе́яння

Нямецка-беларускі слоўнік (М. Кур'янка, 2006, правапіс да 2008 г.)