Actam rem agere

Рабіць зробленую справу.

Делать сделанное дело.

бел. На лёдзе хату будаваць. Бобу ў гаросе шукаць. Ваду ў ступе таўчы. 3 пяску вяроўку віць.

рус. Переливать из пустого в порожнее. Меледу меледить. Толочь воду в ступе. Толкать, что само катится.

фр. Verser du vide dans du creux (Переливать из пустого в порожнее). Piler de l’eau dans un mortier (Толочь воду в ступе).

англ. To mill the wind (Молоть ветер).

нем. Phrasen dreschen (Молотить фразы).

Шасцімоўны слоўнік прыказак, прымавак і крылатых слоў (1993, правапіс да 2008 г.)

пералама́ць сов.

1. перелома́ть;

ве́цер ~ма́ў дрэ́выве́тер перелома́л дере́вья;

2. переломи́ть;

п. па́лку — перелома́ть па́лку;

3. перен. (перебороть, переменить) переломи́ть;

п. хара́ктар — переломи́ть хара́ктер;

п. яго́ ўпа́ртасць — переломи́ть его́ упря́мство

Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)

измени́ться сов. змяні́цца; відазмяні́цца, перайна́чыцца; перамяні́цца;

дере́вня соверше́нно измени́лась вёска зусі́м змяні́лася;

ве́тер измени́лся ве́цер змяні́ўся (перамяні́ўся);

измени́лась моде́ль автомаши́ны змяні́лася (відазмяні́лася) мадэ́ль аўтамашы́ны;

хара́ктер измени́лся хара́ктар перамяні́ўся (перайна́чыўся);

измени́ться в лице́ змяні́цца з тва́ру.

Руска-беларускі слоўнік НАН Беларусі, 10-е выданне (2012, актуальны правапіс)

Cancrum recta ingredi doces

Вучыць рака ісці наперад.

Ты учишь рака идти вперёд.

бел. Сеяць пясок на камні. Ухапіць шылам кашы. Не чакай, каб певень яйцо знёс.

рус. В камень стрелять ‒ только стрелы терять. Сеять песок по камню. Дураков учить ‒ что мёртвых лечить.

фр. Peine inutile (Напрасный/бесполезный труд).

англ. You cannot make a crab walk straight (Рака не заставишь идти вперёд). The wind can’t be caught in a net (Ветер сетью не поймаешь).

нем. Verlorene Liebesmühe (Потерянное старание). Sich die Mühe sparen (Экономить усилия).

Шасцімоўны слоўнік прыказак, прымавак і крылатых слоў (1993, правапіс да 2008 г.)

Cribro aquam haurire

Чэрпаць ваду рэшатам.

Черпать воду решетом.

бел. Рэшатам ваду насіць. У крыніцу ваду ліць ‒ толькі людзей смяшыць. Палонікам рэчку не вычарпаеш.

рус. Решетом в воде звёзд ловить. Решетом воду носить. Решетом воду мерить. В решете ветер ловить. В бездонную кадку воду лить.

фр. Vouloir sécher la mer avec une éponge (Хотеть осушить море губкой). Fendre l’eau avec une épée (Рассекать воду мечом).

англ. To draw water in a sieve (Носить воду решетом).

нем. Wasser mit einem Sieb schöpfen (Черпать воду решетом).

Шасцімоўны слоўнік прыказак, прымавак і крылатых слоў (1993, правапіс да 2008 г.)

агалі́ць I сов., прям., перен. оголи́ть, обнажи́ть;

а. руку́ — обнажи́ть (оголи́ть) ру́ку;

ве́цер ~лі́ў дрэ́выве́тер оголи́л (обнажи́л) дере́вья;

а. ра́ну — обнажи́ть ра́ну;

а. фла́нгі — оголи́ть фла́нги

агалі́ць II сов. (бритвой) обри́ть

Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)

пакача́ць сов.

1. поката́ть;

п. мяч — поката́ть мяч;

2. поката́ть, переката́ть;

п. бялі́зну — поката́ть бельё;

3. (в чём-л.) поваля́ть, обваля́ть;

4. разг. (всё, многое) повали́ть;

ве́цер ~ча́ў мэ́ндліківе́тер повали́л сусло́ны

Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)

раздува́ть несов.

1. (разжигать) раздзіма́ць; (ртом) раздзьму́хваць;

2. (наполнять воздухом) раздзіма́ць, надзіма́ць;

3. (об опухоли) безл. напуха́ць, разносі́ць; (о животе) успу́шваць;

4. перен. (преувеличивать) раздува́ць;

5. (развевать) развява́ць; (разгонять) разганя́ць;

ве́тер раздува́л знамёна ве́цер развява́ў сцягі́;

Руска-беларускі слоўнік НАН Беларусі, 10-е выданне (2012, актуальны правапіс)

Minutula pluvia imbrem parit

3 малой хмаркі вялікі дождж.

С малой тучки большой дождь.

бел. Малая пашня, ды ўрод дала. Малы жук, ды вялікі гук. Ма­лая прачка часам многа зробіць. Маленькі, але удаленькі. Мурашка невялікая, а горы капае.

рус. Мал золотник, да увесист. Мал смех, да велик грех. Мал телом, да велик делом. Мал язык, да человеком ворочает. Мала кобылка, да велик возвезёт. Маленький ‒ да удаленький, а большой ‒ да худой. Мал соловей, да голос велик.

фр. Petit mais brave (Маленький, да удаленький).

англ.

нем. Kleiner Regen schlägt großen Wind nieder (Малый дождь укрощает большой ветер).

Шасцімоўны слоўнік прыказак, прымавак і крылатых слоў (1993, правапіс да 2008 г.)

мести́ несов., в разн. знач. ме́сці; (заметать) замята́ць, падмята́ць;

ве́тер метёт ли́стья ве́цер мяце́ лі́сце;

сего́дня на у́лице метёт безл. сёння на ву́ліцы мяце́;

мести́ пол ме́сці (падмята́ць) падло́гу;

но́вая метла́ чи́сто метёт но́вая мятла́ чы́ста мяце́;

Руска-беларускі слоўнік НАН Беларусі, 10-е выданне (2012, актуальны правапіс)