апавяда́нне, -я, мн. -і, -яў, н.
1. Невялікі мастацкі эпічны твор як жанр.
Зборнік апавяданняў.
2. Славеснае паведамленне пра якія-н. падзеі, з’явы.
Хлапчукоў захаплялі апавяданні камандзіраў пра ваенныя паходы.
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)
пачу́цце, ‑я, н.
Здольнасць адчуваць, успрымаць з’явы аб’ектыўнай рэальнасці. Органы пачуццяў.
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
тэраталагі́чны, ‑ая, ‑ае.
Спец. Які мае адносіны да тэраталогіі. Тэраталагічныя з’явы.
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
парале́льны, -ая, -ае.
1. Які з’яўляецца паралеллю (у 1 знач.).
Паралельныя лініі.
2. перан. Такі ж, падобны, які адбываецца адначасова і побач з чым-н.
Паралельныя з’явы.
|| наз. парале́льнасць, -і, ж.
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)
сейсмі́чны, -ая, -ае.
Які мае адносіны да ваганняў зямной паверхні, да землетрасенняў.
Сейсмічныя хвалі.
Сейсмічныя з’явы.
Сейсмічная станцыя.
Сейсмічная разведка (вывучэнне будовы зямной кары шляхам назірання за штучна ўзбуджальнымі пругкімі хвалямі).
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)
related [rɪˈleɪtɪd] adj.
1. узаемазвя́заны;
related phenomena звя́заныя памі́ж сабо́й з’я́вы
2. ро́днасны, свая́цкі, блі́зкі;
related by marriage сваякі́ па му́жу/жо́нцы
Англійска-беларускі слоўнік (Т. Суша, 2013, актуальны правапіс)
астрафізі́чны, ‑ая, ‑ае.
Які мае адносіны да астрафізікі. Астрафізічныя назіранні. Астрафізічныя з’явы.
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
перажы́тачны, ‑ая, ‑ае.
Які мае адносіны да перажытку, з’яўляецца перажыткам. Перажытачныя з’явы.
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
цыклані́чны, ‑ая, ‑ае.
Які мае адносіны да цыклону. Цыкланічны віхар. Цыкланічныя з’явы.
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
І́НДЭКСНЫ МЕ́ТАД у статыстыцы,
сукупнасць спосабаў і прыёмаў статыстычнай навукі, заснаваных на пабудове і аналізе індэксаў, якія дазваляюць сувымяраць складаныя сац.-эканам. з’явы. Спецыфіка І.м. ў тым, што колькасна непараўнальныя велічыні ў індэксе прыводзяцца да адзінства, якое робіць іх параўнальнымі, сувымернымі. Такім адзінствам з’яўляецца грашовая ацэнка (вартасць) несувымерных элементаў з’явы. Так, колькасць рознай прадукцыі (яе відаў) можа быць прыведзена да сувымернага выгляду з дапамогай цэн (памнажэннем аб’ёму прадукцыі на цану яе адзінкі), што дае магчымасць улічваць змяненне толькі дадзенай з’явы, звязанай з ім. У гэтым выпадку ў якасці сувымерніка выступае вартасць сукупнасці рэчаў. У ролі сувымерніка пры пабудове індэксаў выступаюць выдаткі працы (працоўныя адзінкі вымярэння) на вытв-сць прадукцыі (работ, паслуг) і інш. І.м. шырока выкарыстоўваецца пры вывучэнні дынамікі з’явы, для супастаўлення ў прасторы (пры параўнанні ўзроўняў сац. эканам. з’яў па тэрыторыі — вобласці, краю, рэспублікі) і ў інш. выпадках; ён дазваляе вылучаць і вымяраць уплыў фактараў на змяненне вывучаемай з’явы, у прыватнасці на змяненне яе структуры.
У.Р.Залатагораў.
т. 7, с. 256
Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)