фа, нескл., н.

Чацвёрты гук музычнай тамы, а таксама нота, якая абазначае гэты гук.

[Іт. fa.]

Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)

плю́мкнуць

‘утварыць кароткі гук’

дзеяслоў, непераходны, закончанае трыванне, незваротны, 1-е спражэнне

Будучы час
адз. мн.
1-я ас. плю́мкну плю́мкнем
2-я ас. плю́мкнеш плю́мкнеце
3-я ас. плю́мкне плю́мкнуць
Прошлы час
м. плю́мкнуў плю́мкнулі
ж. плю́мкнула
н. плю́мкнула
Загадны лад
2-я ас. плю́мкні плю́мкніце
Дзеепрыслоўе
прош. час плю́мкнуўшы

Крыніцы: piskunou2012.

Граматычная база Інстытута мовазнаўства НАН Беларусі (2026/01, актуальны правапіс)

праба́хаць

‘утварыць моцны гук’

дзеяслоў, непераходны, закончанае трыванне, незваротны, 1-е спражэнне

Будучы час
адз. мн.
1-я ас. праба́хаю праба́хаем
2-я ас. праба́хаеш праба́хаеце
3-я ас. праба́хае праба́хаюць
Прошлы час
м. праба́хаў праба́халі
ж. праба́хала
н. праба́хала
Загадны лад
2-я ас. праба́хай праба́хайце
Дзеепрыслоўе
прош. час праба́хаўшы

Крыніцы: piskunou2012.

Граматычная база Інстытута мовазнаўства НАН Беларусі (2026/01, актуальны правапіс)

прафурчэ́ць

‘утварыць гук; прасвістаць’

дзеяслоў, непераходны, закончанае трыванне, незваротны, 2-е спражэнне

Будучы час
адз. мн.
1-я ас. прафурчу́ прафурчы́м
2-я ас. прафурчы́ш прафурчыце́
3-я ас. прафурчы́ць прафурча́ць
Прошлы час
м. прафурчэ́ў прафурчэ́лі
ж. прафурчэ́ла
н. прафурчэ́ла
Загадны лад
2-я ас. прафурчы́ прафурчы́це
Дзеепрыслоўе
прош. час прафурчэ́ўшы

Крыніцы: piskunou2012.

Граматычная база Інстытута мовазнаўства НАН Беларусі (2026/01, актуальны правапіс)

свіст, -у, М -сце, м.

1. Рэзкі, высокі гук, які ўтвараецца моцным выдыханнем паветра праз сціснутыя губы ці зубы, а таксама пры дапамозе свістка ці іншага прыстасавання.

Ад свісту паліцэйскага спынілася машына.

2. Рэзкі, высокі гук, які ўтвараецца парай, паветрам, што вырываецца з сілай праз вузкую адтуліну.

С. паравоза.

3. Голас некаторых птушак і жывёл такога тэмбру і вышыні.

Салаўіны с.

4. Гук, які ўтварае прадмет пры хуткім рассяканні паветра.

С. куль.

○

Мастацкі свіст — высвістванне мелодыі.

Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)

адго́каць

‘адклекатаць; утварыць характэрны гук’

дзеяслоў, непераходны, закончанае трыванне, незваротны, 1-е спражэнне

Будучы час
адз. мн.
1-я ас. адго́каю адго́каем
2-я ас. адго́каеш адго́каеце
3-я ас. адго́кае адго́каюць
Прошлы час
м. адго́каў адго́калі
ж. адго́кала
н. адго́кала
Загадны лад
2-я ас. адго́кай адго́кайце
Дзеепрыслоўе
прош. час адго́каўшы

Крыніцы: piskunou2012.

Граматычная база Інстытута мовазнаўства НАН Беларусі (2026/01, актуальны правапіс)

прыкрэ́кнуць

‘выдаць ціхі, адрывісты гук’

дзеяслоў, непераходны, закончанае трыванне, незваротны, 1-е спражэнне

Будучы час
адз. мн.
1-я ас. прыкрэ́кну прыкрэ́кнем
2-я ас. прыкрэ́кнеш прыкрэ́кнеце
3-я ас. прыкрэ́кне прыкрэ́кнуць
Прошлы час
м. прыкрэ́кнуў прыкрэ́кнулі
ж. прыкрэ́кнула
н. прыкрэ́кнула
Загадны лад
2-я ас. прыкрэ́кні прыкрэ́кніце
Дзеепрыслоўе
прош. час прыкрэ́кнуўшы

Крыніцы: piskunou2012.

Граматычная база Інстытута мовазнаўства НАН Беларусі (2026/01, актуальны правапіс)

ПАРО́Г ЧУ́ТНАСЦІ,

найменшае значэнне гукавога ціску, пры якім гук дадзенай частаты можа ўспрымацца вухам чалавека. Залежыць ад частаты гуку, узросту, фізіял. стану і трэніраванасці чалавека. Пры наяўнасці шуму ці інш. гукавых раздражненняў П.ч. дадзенага гуку павышаецца. П.ч. вывучаецца метадамі аўдыёметрыі. Іл. гл. да арт. Гук.

т. 12, с. 100

Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)

nagrywać

незак. запісваць (гук)

Польска-беларускі слоўнік (Я. Волкава, В. Авілава, 2004, правапіс да 2008 г.)

fonia

ж. рад. гук

Польска-беларускі слоўнік (Я. Волкава, В. Авілава, 2004, правапіс да 2008 г.)