mé sserscharf a во́ стры як нож
Нямецка-беларускі слоўнік (М. Кур'янка, 2006, правапіс да 2008 г.)
абво́ страны , -ая, -ае.
1. Пра рысы твару: завостраны, схуднелы.
Твар з абвостранымі скуламі.
2. Больш востры , чым звычайна, павышаны, узмоцнены.
А. слых.
3. Напружаны, непрыязны.
Абвостраныя сямейныя адносіны.
|| наз. абво́ странасць , -і, ж.
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)
КАН’ЮНКТЫВІ́ Т (ад лац. conjunctivus злучальны + ...іт ),
запаленне слізістай (злучальнай) абалонкі вока. Адна з найб. пашыраных хвароб вачэй. Адрозніваюць К. востры і хранічны. Найчасцей бывае востры ; выклікаецца інфекцыяй, дзеяннем розных хім. рэчываў, траўмамі і інш. Прыкметы: пачырваненне слізістай абалонкі вока, рэзь, слёзацячэнне, святлабоязь, слізістыя ці слізіста-гнойныя выдзяленні. Пры своечасовым лячэнні ўскладненняў не пакідае, доўжыцца 3—6 дзён, вірусны — да 1 мес. К. ад трахомы, ганарэі, дыфтэрыі пакідаюць язвы рагавой абалонкі, бяльмо. Хранічнаму К. садзейнічаюць пыл, дым, недастатковае асвятленне, некарыгіраваныя акулярамі анамаліі зроку, анеміі, гельмінтозы, адэноіды, парушэнне абмену рэчываў. Лячэнне: ліквідацыя асн. прычын, тэрапеўтычнае.
Л.М.Марчанка .
т. 8, с. 18
Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)
РЫНІ́ Т , насмарк ,
запаленне слізістай абалонкі носа. Бывае востры , хранічны, алергічны. Часта з’яўляецца сімптомам інфекц. хвароб (адру, грыпу, дыфтэрыі і інш. ). Востры мясц. пераахаладжэння, мех. і хім. раздражняльнікаў, суправаджаецца чханнем, агульнай слабасцю, серознымі выдзяленнямі з носа. Хранічны Р. бывае пасля шматразовага вострага Р. і прыводзіць да разрастання (гіпертрафіі) або атрафіі слізістай. Прычына алергічнага Р. — уплыў на слізістыя абалонкі носа алергенаў рознага паходжання (бактэрыяльных, быт. , грыбковых, расл., жывёльных і інш. ). Яго працяканне прыступападобнае; у час прыступу — сверб у носе, частае чханне, вадзяністыя выдзяленні, заложанасць. Лячэнне: тэрапія, фізіятэрапія. Сярод жывёл на Р. часцей хварэе маладняк.
т. 13, с. 516
Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)
галявы́ , ‑ая, ‑ое.
Спец. Які папярэднічае голу; востры момант ля варот праціўніка. Галявы момант.
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
гастры́ т , ‑у, М ‑рыце, м.
Запаленчае захворванне слізістай абалонкі страўніка. Востры гастрыт. Хранічны гастрыт.
[Ад грэч. gastēr — страўнік.]
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
кісларо́ д , -у, М м.
Хімічны элемент, празрысты бясколерны газ, які ўваходзіць у склад паветра і неабходны для дыхання і гарэння.
|| прым. кісларо́ дны , -ая, -ае.
Кіслароднае галаданне (востры недахоп кіслароду ў арганізме; спец. ).
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)
прані́ злівы , -ая, -ае.
1. Рэзкі на слых.
П. свіст.
Пранізліва (прысл. ) крыкнуць.
2. Пра погляд: востры , пільны.
3. Пра вецер, холад, боль і пад. : моцны, рэзкі, які наскрозь пранізвае.
|| наз. прані́ злівасць , -і, ж.
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)
ке́ тчуп
(англ. ketchup)
востры таматны соус са спецыямі.
Слоўнік іншамоўных слоў (А. Булыка, 1999, правапіс да 2008 г.)
люмба́ га
(лац. lumbago)
востры боль у паясніцы, прастрэл.
Слоўнік іншамоўных слоў (А. Булыка, 1999, правапіс да 2008 г.)