альвео́ла

(лац. alveolus = паглыбленне, пузырок)

1) паглыбленне ў сківіцы, у якім змяшчаецца корань зуба;

2) маленькі лёгачны пузырок (на канцы кожнай бронхі), куды пранікае паветра пры дыханні.

Слоўнік іншамоўных слоў. Актуальная лексіка (А. Булыка, 2005, правапіс да 2008 г.)

НАЗА́РАНКА (Юрый) (Георгій) Іванавіч (25.5.1904, г. Канатоп Сумскай вобл., Украіна — 21.1.1991),

украінскі перакладчык, літ.-знавец. Скончыў Вінніцкі ін-т сац. выхавання (1933). Перакладаў на ўкр. мову з рус., літ., польск., ням., франц. і інш. моў. Пераклаў з бел. мовы на ўкр. шэраг нар. казак, творы З.​Бядулі («Апавяданні», 1952), Я.​Брыля («Апавяданні», 1954), асобныя п’есы К.​Крапівы, празаічныя творы А.​Васілевіч, В.​Віткі, М.​Вішнеўскага, В.​Зуба, У.​Краўчанкі, М.​Лупсякова, Я.​Маўра, І.​Шамякіна, паэт. творы Я.​Купалы, Я.​Коласа, Э.​Агняцвет, А.​Александровіча, П.​Броўкі, А.​Бялевіча, М.​Гамолкі, Х.​Жычкі, А.​Зарыцкага, М.​Клімковіча, У.​Корбана, Е.​Лось, М.​Лужаніна, Р.​Няхая, П.​Панчанкі, А.​Русака, А.​Русецкага, М.​Танка, С.​Шушкевіча, манаграфію Я.​Мазалькова «Янка Купала» (1952, з І.​Майстрэнкам), мемуары С.​Слесарэнкі «Дарагія абліччы» (1974). Быў асабіста знаёмы з Я.​Коласам, вёў з ім перапіску. Аўтар літ.-крытычных артыкулаў па пытаннях літ.-творчых сувязей, маст. перакладу.

В.​Я.​Буран.

т. 11, с. 125

Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)

О́КАЛАЎ (Вацлаў Сцяпанавіч) (19.6.1912, Мінск — 27.8.1969),

бел. акцёр. Засл. арт. Беларусі (1967). Скончыў студыю пры Польскім дзярж. вандроўным т-ры Беларусі, у 1931—36 працаваў у ім. У 1938—41 у Бел. т-ры юнага гледача імя Н.​К.​Крупскай, з 1944 у Палескім, з 1945 у Пінскім, з 1954 у Магілёўскім абл. драм. т-рах, з 1955 у Бел. рэсп. т-ры юнага гледача. Характарны акцёр. Сярод лепшых роляў у Пінскім і Магілёўскім т-рах — Чарнавус («Хто смяецца апошнім» К.​Крапівы), Мураў («Без віны вінаватыя» А.​Астроўскага); у т-рах юнага гледача — Антось Лабыш і Ціхонь («Папараць-кветка» і «Над хвалямі Серабранкі» І.​Козела), Паэт і Пан («Цудоўная дудка» В.​Вольскага), Ян Фіглеўскі («Марат Казей» В.​Зуба), Камерцыі Саветнік і Канцлер («Снежная каралева» Я.​Шварца), Мушарон-старэйшы («Горад майстроў» Т.​Габэ), Ахаў («Мінулася кату масленіца» А.​Астроўскага), Земляніка («Рэвізор» М.​Гогаля), Карабас Барабас («Прыгоды Бураціна» паводле А.​Талстога), герцаг Міланскі («Два веронцы» У.​Шэкспіра).

Л.​І.​Балыніна.

т. 11, с. 429

Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)

альвео́ла

(лац. alveolus = паглыбленне, пузырок)

1) паглыбленне ў сківіцы, у якім змяшчаецца корань зуба;

2) маленькі лёгачны пузырок (на канцы кожнай бронхі), куды пранікае паветра пры дыханні.

Слоўнік іншамоўных слоў (А. Булыка, 1999, правапіс да 2008 г.)

МА́СЦЕРАЎ (Пётр Іванавіч) (29.12.1912, г. Ульянаўск, Расія — 18.4.1982),

бел. акцёр. Засл. арт. Беларусі (1975). Скончыў студыю Бел. т-ра юнага гледача імя Крупскай (1933). З 1932 працаваў у Т-ры юнага гледача. Беларусі, у 1938—41 у Полацкім калгасна-саўгасным, з 1944 у Палескім і Пінскім абл. драм. т-рах. З 1949 у Т-ры драмы і камедыі пры Белдзяржэстрадзе, з 1956 у бабруйскіх вандроўным бел. драм. і муз.-драм., у 1965—78 у магілёўскіх абл. муз. камедыі і драмы і камедыі т-рах. Камедыйны акцёр. Створаныя ім вобразы вылучаліся знешне выразнай, сцэнічна рэальнай трактоўкай. Найб. значныя ролі: у т-рах драмы і камедыі — Моцкін, Цярэшка Калабок («Выбачайце, калі ласка» і «Трыбунал» А.​Макаёнка), шэф-кухар Пётр Пятровіч («Злавацца не трэба» В.​Зуба), Карандышаў («Беспасажніца» А.​Астроўскага), дзед Нічыпар («Вяселле ў Малінаўцы» Б.​Аляксандрава), Шпак («Шальменка-дзяншчык» Р.​Квіткі-Аснаўяненкі). Паставіў спектаклі: «Генеральны консул» бр. Тур і Л.​Шэйніна (1939), «Дзяўчына з вяснушкамі» А.​Успенскага (1961), «Не ўсё кату масленіца» Астроўскага (1974) і інш.

Г.​І.​Вавула.

т. 10, с. 202

Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)

ко́рань (мн. карані́) м., в разн. знач. ко́рень;

рака́ вы́мыла карані́ вярбы́ — река́ вы́мыла ко́рни вербы́;

к. зу́ба — ко́рень зу́ба;

к. сло́ва — ко́рень сло́ва;

здабы́ць к.мат. извле́чь ко́рень;

мы́льны к.фарм. мы́льный ко́рень;

к. зла — ко́рень зла;

у ~ні — в ко́рне;

на ~ні — на корню́;

пусці́ць карані́ — пусти́ть ко́рни;

вы́рваць з ~нем — вы́рвать с ко́рнем;

пад к. — под ко́рень;

к. жыцця́ — ко́рень жи́зни;

глядзе́ць у к. — смотре́ть в ко́рень

Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)

пу́льпа

(лац. pulpa = мякаць)

1) уст. мяккая, сакавітая або мучністая маса, якая складае мякаць пладоў;

2) мяккая злучальная тканка, якая запаўняе поласць зуба;

3) сумесь сыпкага рэчыва з вадой або іншым растваральнікам.

Слоўнік іншамоўных слоў (А. Булыка, 1999, правапіс да 2008 г.)

ПЯТРО́Ў (Міхаіл Уладзіміравіч) (н. 23.12.1937, г. Ваўкавыск Гродзенскай вобл.),

бел. акцёр. Нар. арг. Беларусі (1991). Скончыў Бел. тэатр.-маст. ін-т (1960). З 1960 працуе ў Бел. рэсп. т-ры юнага гледача. Характарны акцёр. Творчую манеру вызначаюць дакладнасць распрацоўкі характару, музыкальнасць, пластычнасць, яркая тэатральнасць і імправізацыйнасць. Лепшыя вобразы стварыў у бел. рэпертуары: Ваня («Дзеці аднаго дома» І.​Шамякіна), Марат Казей («Марат Казей» В.​Зуба), Яўмень («Чаму ж мне не пець, чаму ж не гудзець» паводле Я.​Купалы і М.​Чарота), Пан («На ўсіх адна бяда» П.​Макаля), дзед Астап («Міколка-паравоз» паводле М.​Лынькова), Мікіта Драніца («Плач перапёлкі» І.​Чыгрынава; Нац. акад. т-р імя Я.​Купалы) і інш. Стварыў каларытныя вобразы Скіда і блазна Фесты («Два веронцы» і «Дванаццатая ноч» У.​Шэкспіра), Старога («Пушкінскія казкі» паводле А.​Пушкіна), Артамон («Прыгоды Бураціна» паводле А.​Талстога) і інш. Паставіў спектакль «Царэўна-жаба» Н.​Гернет (1979, разам з В.​Маршаком). Зняўся ў бел. фільмах «Нашы суседзі», «Чырвонае лісце», «Гарачая душа», «Пра Чырвоную Шапачку», «Рэха ў пушчы», «Трэцяга не дадзена», «Зорны хлопчык», «Купальская ноч», «Хлеб пахне порахам», «Людзі на балоце», «Полымя» і інш.

Р.​І.​Баравік.

М.У.Пятроў.
М.У.Пятроў у ролі Ката.

т. 13, с. 169

Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)

pulp

[pʌlp]

1.

n.

1) мя́каць, мязга́ f. (пло́да, бульбяна́я)

2) пу́льпа f. (зу́ба)

3) ма́са f.

Paper is made from wood pulp — Папе́ру ро́бяць з драўля́нае ма́сы

2.

v.t.

расьціра́ць на мязгу́, ператвара́ць у мо́крую ма́су

Ангельска-беларускі слоўнік (В. Пашкевіч, 2006, класічны правапіс) 

ве́нчик м.

1. уменьш.-ласк. ве́нчык, -ка м., вяно́чак, -чка м.;

2. бот., метеор. ве́нчык, -ка м.;

3. (зуба) анат. ве́нчык, -ка м.;

4. (ободок сосуда) ве́нца, -ца ср.;

5. техн. ве́нца, -ца ср.

Руска-беларускі слоўнік НАН Беларусі, 10-е выданне (2012, актуальны правапіс)