Жвяле́ць ’жвавець’ (мсцісл., Юрч.) і вытворныя жвяла, жвялей, жвяласць Лаўчутэ лічыць утворанымі на аснове літ. запаз. žvaléti ’бадрыцца’, žvalùs ’жвавы’ (Baltistica, VI, 2, 199). Літ. уздзеянне на бел. формы з ‑л‑ не выключана (гл. жвавы, дзе і форма жвалы), хаця форма жвалы (і ўкр.жвалий) ’жвавы’ можа тлумачыцца і як вынік варыянтнасці суфікса ‑ав‑/‑ал‑. Пры тлумачэнні мяккасці ‑в‑ трэба ўлічыць аналагічныя адносіны ў жвакаць — жвякаць, а таксама магчымасць уздзеяння антанімічнага вялы (жвавы — вялы — жвялы). Магчыма і зваротнае ўздзеянне бел. семантыкі на літ.
Этымалагічны слоўнік беларускай мовы (1978-2017)
sprightly
[ˈspraɪtli]
adj.
жывы́, ціка́вы, займа́льны; жва́вы, вясёлы
Ангельска-беларускі слоўнік (В. Пашкевіч, 2006, класічны правапіс)
жва́ванареч.
1. жи́во; оживлённо;
2. ре́зво;
3. прово́рно; расторо́пно; шу́стро;
1-3 см.жва́вы1-3
Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)
high-spirited[ˌhaɪˈspɪrɪtɪd]adj.
1. вясёлы; жва́вы (пра чалавека)
2. жва́вая, гарэ́злівая (пра жывёліну)
Англійска-беларускі слоўнік (Т. Суша, 2013, актуальны правапіс)
rzeźwy
1. бадзёры, жвавы, рэзвы;
2. асвяжальны
Польска-беларускі слоўнік (Я. Волкава, В. Авілава, 2004, правапіс да 2008 г.)
Руска-беларускі слоўнік НАН Беларусі, 10-е выданне (2012, актуальны правапіс)
за́сцежка, ‑і, ДМ ‑жцы; Рмн. ‑жак; ж.
Тое, што і зашпілька. Маленькі жвавы Прэдка ў спартыўнай лёгкай куртачцы, расхрыстанай на ўсю засцежку-маланку, збянтэжана зірнуў на Бялоцкага.Дуброўскі.
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
Матарны́ ’жвавы, лоўкі’ (КТС, Дунін–Марцінкевіч). Да маторны (гл.).
Этымалагічны слоўнік беларускай мовы (1978-2017)
Бо́дры ’горды, жвавы’ (Бяльк.). Да прасл.bъdrъ. Гл. бадзёры.