1) адзін з галоўных вясельных чыноў з боку жаніха — жанаты мужчына старэйшага ўзросту, які ўдзельнічаў у сватанні нявесты.
2) Жанаты ўдзельнік вяселля (дзядзька, брат, муж сястры, блізкі знаёмы жаніха або нявесты, сусед).
3) Бацька жаніха, іншы старэйшы жанаты сваяк нявесты ў адносінах найперш адзін да аднаго, а таксама да іншых родзічаў (і інш. удзельнікаў вяселля) з процілеглага боку, звычайна пасля дасягнення бакамі дамоўленасці пра шлюб. Старшы С. (першы, дружко, стараста, маршалак) кіраваў вясельным працэсам у доме жаніха і ў доме нявесты, вёз жаніха ў дом маладой, дзяліў каравай і г.д.Гал. атрыбуты першага С.: ручнік праз плячо або 2 ручнікі накрыж, яркі пояс, пуга (палка) ці бізун з чырв. бантам. Акрамя старшага былі меншы С., другі С., трэці С. і г.д., якія памагалі першаму, а таксама каранны (дамавы) С. — бацька маладога і бацька маладой. Чын С. на вяселлі захоўваецца і ў наш час, хоць і мадэрнізавана. С. называюцца і бацькі маладых (мужа і жонкі) у адносінах адзін да аднаго.
Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)
Ónkelm -s, - дзя́дзька;
der gélbe ~разм., жарт.бізу́н
Нямецка-беларускі слоўнік (М. Кур'янка, 2006, правапіс да 2008 г.)
Géißelf -, -n
1) бізу́н, пу́га
2) перан. ка́ра
Нямецка-беларускі слоўнік (М. Кур'янка, 2006, правапіс да 2008 г.)
раскашава́ць, ‑шую, ‑шуеш, ‑шуе; незак.
Разм. Тое, што і раскашавацца. [Іван Іванавіч:] — Хто-хто, а я помню яшчэ, як хвастаў бізун па батрацкіх спінах, калі тут раскашаваў ненажэра Скірмунт.Даніленка.Раскашавала мокрая лаза, цяжкія, някошаныя травы на берагах дымелі.Караткевіч.
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
Абі́ч ’частка цэпа, якой б’юць па калоссі’ (Кап.), абічышча ’цапільна’ (ДАБМ), абічоўка (Мат. дыял. канф.), абіч < *o‑bit‑jь. Магчыма, а‑ — пратэтычнае, а не прэфіксальнае, тады адэкватна біч ’бізун’.
Этымалагічны слоўнік беларускай мовы (1978-2017)
carrot[ˈkærət]n.
1. мо́рква
2.infml абяца́ная ўзнагаро́да
♦
the carrot and (the) stickбізу́н і пе́рнік;
hold out/offer a carrot to smb. спакуша́ць, прапано́ўваючы ўзнагаро́ду/прывіле́і
Англійска-беларускі слоўнік (Т. Суша, 2013, актуальны правапіс)
cowhide
[ˈkaʊhaɪd]1.
n.
1) каро́віна ску́ра
2) пу́га f., бізу́н -а́m.
2.
v.t.
сьцяба́ць пу́гай, біць бізуно́м
Ангельска-беларускі слоўнік (В. Пашкевіч, 2006, класічны правапіс)
scourge[skɜ:dʒ]n.
1. ка́ра, бяда́, няшча́сце, напа́сць;
the scourge of war бяда́, вы́кліканая вайно́ю;
the divine scourge бо́жая ка́ра
2.fmlбізу́н, пу́га
♦
the white scourge туберкулёз, сухо́ты
Англійска-беларускі слоўнік (Т. Суша, 2013, актуальны правапіс)
harap, ~u
м.бізун, арапнік;
już po ~ie уст. усё скончана
Польска-беларускі слоўнік (Я. Волкава, В. Авілава, 2004, правапіс да 2008 г.)
Батава́ць ’гаварыць; без злосці дакараць за які-небудзь учынак’ (ДАБМ, 921; карта № 320), ’наракаць’ (Янк. I). Здаецца, зыходзіць трэба з семантыкі ’дакараць’. Тады можна думаць пра метафарычнае паходжанне ад *батаваць ’біць, караць’ (бат ’бізун’; параўн. рус.батова́ть ’біць’) → ’дакараць’ → ’гаварыць’.