наба́т, -а і -у, М -ба́це, м.

1. -у. Сігнал трывогі з выпадку якога-н. бедства, які падаецца пры дапамозе звона.

2. -а. Вялікі вайсковы барабан у Старажытнай Русі.

◊

Біць у набат — выклікаць трывогу, звяртаць увагу грамадства на што-н.

|| прым. наба́тны, -ая, -ае.

Н. звон.

Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)

gulp​1 [gʌlp] n. (вялікі) глыто́к;

in one gulp/at a gulp адны́м глытко́м;

take a gulp глытну́ць

Англійска-беларускі слоўнік (Т. Суша, 2013, актуальны правапіс)

hefty [ˈhefti] adj.

1. вялі́кі, здараве́нны (пра чалавека)

2. даво́лі вялі́кая, немала́я (пра суму грошай)

3. мо́цны, ду́жы

Англійска-беларускі слоўнік (Т. Суша, 2013, актуальны правапіс)

marquee [mɑ:ˈki:] n.

1. вялі́кі тэнт

2. AmE наве́с над увахо́дам у буды́нак (гатэль, тэатр і да т.п.)

Англійска-беларускі слоўнік (Т. Суша, 2013, актуальны правапіс)

generous [ˈdʒenərəs] adj.

1. велікаду́шны, высакаро́дны

2. шчо́дры; бага́ты; вялі́кі;

generous gifts шчо́дрыя падару́нкі;

generous harvest бага́ты ўраджа́й

Англійска-беларускі слоўнік (Т. Суша, 2013, актуальны правапіс)

astronomical [ˌæstrəˈnɒmɪkl] adj.

1. астранамі́чны

2. infml ве́льмі вялі́кі, велічэ́зны, веліза́рны;

astronomical sums of money веліза́рныя су́мы гро́шай

Англійска-беларускі слоўнік (Т. Суша, 2013, актуальны правапіс)

copious [ˈkəʊpiəs] adj. бага́ты; вялі́кі; шыро́кі; шчо́дры;

a copious vocabulary бага́ты сло́ўнікавы запа́с;

a copious writer пладаві́ты пісьме́ннік

Англійска-беларускі слоўнік (Т. Суша, 2013, актуальны правапіс)

РУЧА́ЙНІКІ, валасакрылыя (Trichoptera),

атрад насякомых. 2 падатр., 13—16 сям. (па інш. класіфікацыях да 30), больш за 5,5 тыс. відаў. Пашыраны паўсюдна. Дарослыя жывуць на сушы каля вады, лічынкі і кукалкі — пераважна ў вадзе. Водныя лічынкі Р. — індыкатары добрай якасці вады і высокай прадукцыйнасці вадаёма. На Беларусі найб. трапляюцца Р.: вялікі (Phryganea grandis), сеткаваты (Oligostomis reticulata) і інш. віды з родаў лімнафілюс (Limnophilus), маланна (Molanna), стэнафілакс (Stenophilax) і інш.; водныя лічынкі Р. наз. шыцікамі.

Даўж. да 3 см. Цела бурае ці шэрае. 2 пары перапончатых крылаў укрыты валаскамі. Дарослыя не кормяцца. Лічынкі (ротавы апарат грызучы) кормяцца рэшткамі раслін, ёсць драпежнікі; маюць 3 пары ног. У большасці відаў Р. растуць і развіваюцца ў трубках-чахольчыках («хатках») з пясчынак, ракавінак, ч. раслін, склееных павуціннем, што выдзяляецца спец. залозамі. Дыхаюць паверхняй цела і трахейнымі шчэлепамі. Рухаюцца разам з «хаткай». Кукалкі таксама рухомыя. Лічынкі і кукалкі Р. — корм для рыб.

Ручайнікі: 1 — сеткаваты; 2 — вялікі (лічынка ў «хатцы»); 3 — вялікі (дарослая асобіна); 4 (а, б, в, г) — «хаткі» лічынак.

т. 13, с. 478

Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)

Бальшы́ ’вялікі’. Гл. бо́льшы.

Этымалагічны слоўнік беларускай мовы (1978-2017)

Званец (род раслін) 4/542

- » - вялікі 4/542 (іл.)

Беларуская Савецкая Энцыклапедыя (1969—76, паказальнікі; правапіс да 2008 г., часткова)