у́быль ж. (уменьшение) змяншэ́нне, -ння ср.; (движение к уменьшению) спад, род. спа́ду м.; (потери) стра́ты, род. страт, ед. стра́та, -ты ж.;
у́быль ли́чного соста́ва змяншэ́нне (стра́та) асабо́вага скла́ду;
пополне́ние у́были в войска́х папаўне́нне страт у во́йсках;
идти́, пойти́ на у́быль ісці́, пайсці́ на змяншэ́нне (на спад).
Руска-беларускі слоўнік НАН Беларусі, 10-е выданне (2012, актуальны правапіс)
пле́мя, племя і племені, Д племю і племені, В племя, Т племем і племенем, М (аб) племі і племені; мн. плямёны, плямён і плямёнаў; н.
1. Аб’яднанне некалькіх родаў у дакласавым грамадстве, звязаных агульнасцю мовы і тэрыторыі.
2. Група народнасцей, звязаная агульным паходжаннем і блізкасцю мовы. Перад тым, як распачаць дэбаты па дакладу лорда, трэба было выслухаць гэтага чалавека, прадстаўніка афрыканскага племені з Танганьікі. Лынькоў.
3. Уст. Пакаленне, патомства, род. — Маё шанаванне маладому племені, — усміхаецца Палянскі. «Звязда».
4. толькі адз. Разм. Група людзей, аб’яднаных агульнымі прыкметамі, прыналежнасцю да пэўнага сацыяльнага асяроддзя. Я не магу адплыць у шлях далёкі, Пакуль душой не прынаду ізноў Да тых крыніц, да тых святых вытокаў, Што успаілі племя змагароў. Панчанка. Я твайго неспакойнага племені, Партыя. Бураўкін. // Аб жывёле, птушках, аб’яднаных якой‑н. агульнай прыкметай. Племя вераб’інае! Ты знаеш І зімой таксама хараство. Броўка.
•••
Арлінае племя — пра гордых і смелых людзей.
На племя — для атрымання патомства.
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
гон (род. го́ну) м.
1. (действие) гон;
2. охот. гон;
вы́значыць напра́мак го́ну — определи́ть направле́ние го́на;
3. спец. гон;
перы́яд го́ну лася́ — пери́од го́на ло́ся;
○ бабро́выя го́ны — уст. бобро́вые го́ны
Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)
густ (род. гу́сту) м. (эстетический) вкус;
у яго́ до́бры г. — у него́ хоро́ший вкус;
адзява́цца з гу́стам — одева́ться со вку́сом;
◊ (прыйсці́ся) да гу́сту — (прийти́сь) по вку́су;
мець г. — име́ть вкус
Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)
бег (род. бе́гу) м., в разн. знач. бег;
б. на ме́сцы — бег на ме́сте;
б. ча́су — бег вре́мени;
б. машы́ны — бег маши́ны;
○ марафо́нскі б. — марафо́нский бег;
спры́нтарскі б. — спри́нтерский бег
Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)
апрача́ и апро́ч предлог с род. кро́ме, поми́мо;
до́ма ўсе, а. ба́цькі — до́ма все, кро́ме отца́;
а. сы́на, у яго́ на выхава́нні пляме́ннік — поми́мо сы́на, у него́ на воспита́нии племя́нник
Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)
брак I (род. бра́ку) м. брак, дефе́кт, недоста́ток (в чём-л.)
брак II в знач. безл. сказ., разг. недостаёт, не хвата́ет;
б. цэме́нту — не хвата́ет цеме́нта;
б. папе́ры — недостаёт бума́ги
Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)
бюро́ I нескл., ср.
1. (руководящий орган) бюро́;
б. райка́ма — бюро́ райко́ма;
2. (учреждение, контора) бюро́;
○ б. до́брых паслу́г — бюро́ до́брых услу́г
бюро́ II нескл., ср. (род письменного стола) бюро́
Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)
клёк (род. клёку) м., разг.
1. здра́вый смысл, рассу́док, ра́зум;
2. со́ки мн., си́лы мн.;
выця́гваць апо́шні к. — тяну́ть после́дние со́ки;
◊ не мець ~ку ў галаве́ — без царя́ в голове́
Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)
мозг (род. мо́зга) м., в разн. знач. мозг;
запале́нне мо́зга — воспале́ние мо́зга;
○ галаўны́ м. — головно́й мозг;
касцявы́ м. — ко́стный мозг;
спінны́ м. — спинно́й мозг;
да мо́зга касце́й — до мо́зга косте́й
Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)