Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)
цямне́йшы, ‑ая, ‑ае.
Выш. ст.дапрым.цёмны.
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
кары́чневы, -ая, -ае.
1.Цёмны, буравата-жоўты (колеру жолуда або карыцы).
Карычневае паліто.
2.у знач.наз.кары́чневыя, -ых. Аб людзях, групах людзей, арганізацыях, блізкіх да фашызму, фашысцкай ідэалогіі.
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)
беспрасве́тны, -ая, -ае.
1. Вельмі цёмны; бясконцы (пра дождж, цемру і пад.).
Беспрасветная ноч.
2.перан. Вельмі сумны, без надзеі на што-н. лепшае.
Б. сум.
|| наз.беспрасве́тнасць, -і, ж.
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)
цёмна...іцёмна-... (а таксама цемна...).
Першая састаўная частка складаных слоў са знач.цёмны (у 2 знач.); з цёмным адценнем, напр.: цёмнабароды, цёмнавалосы, цёмналісцёвы; цёмна-вішнёвы, цёмна-сіні, цёмна-фіялетавы.
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)
nächtiga на́чны (ціхі, цёмны)
Нямецка-беларускі слоўнік (М. Кур'янка, 2006, правапіс да 2008 г.)
амаўро́з
(гр. amauros = цёмны, сляпы)
страта зроку, слепата.
Слоўнік іншамоўных слоў (А. Булыка, 1999, правапіс да 2008 г.)
sable3[ˈseɪbl]adj.fml чо́рны, цёмны, сабалі́ны;
sable raiment жало́бнае адзе́нне
Англійска-беларускі слоўнік (Т. Суша, 2013, актуальны правапіс)
МЕРЦВЯЕ́ДЫ (Silphidae),
сямейства насякомых атр. цвердакрылых, або жукоў. Каля 2 тыс. відаў. Пашыраны ўсюды, пераважна ва ўмеранай зоне. На Беларусі 14 відаў; найб. вядомыя жукі з роду магільшчыкі, М. матавы, або тоўстагалоўка матавая (Aclypaea opaca), М. цёмны (Silpha obscura), М. чатырохкрапінкавы (Xylodrepa quadripunctata), падлавік маршчыністы (Thanatophilus rugosus) і інш.
Даўж. да 40 мм. Вусікі 11-членікавыя, булавападобныя. Лапкі 5-членікавыя. Надкрылы часта ўкарочаныя. Лічынкі плоскія, рухомыя. Большасць М. корміцца мярцвячынай, спрыяюць ліквідацыі жывёльных рэшткаў, некат. — драпежнікі, расліннаедныя, якія шкодзяць агародным культурам (бульба, буракі, капуста, морква), прамежкавыя гаспадары гельмінтаў.
