КАПУ́СЦІН (Аляксандр Пятровіч) (12.2.1924, в. Старая Рудня Жлобінскага р-на Гомельскай вобл. — 16.10.1996),
бел. пісьменнік. Скончыў Гомельскі настаўніцкі ін-т (1955), Вышэйшыя юрыд. курсы ў Маскве (1959). Працаваў у органах юстыцыі, у газ. «Гомельская праўда», у БелТА, з 1973 у газ. «Літаратура і мастацтва» (у 1974—96 нам.гал. рэдактара). Друкаваўся з 1943. Першы зб. прозы «Суд ідзе» (1959). У творах узнімаў маральна-этычную і прававую праблематыку сучаснасці: зб-кі аповесцей, апавяданняў, нарысаў «Суд вырашыў...» (1975), «Покліч сэрца», «Белыя гусі лета прарочаць» (абодва 1976), «Размова ў дарозе» (1977), «Скажу праўду» (1979), «Быць чалавекам» (1981), «Дружба вывела да зорак» (1985) і інш. Пісаў гумарэскі, гумарыст. апавяданні, публіцыст. артыкулы. Перакладаў з рус. і польск. моў.
Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)
праця́жны, ‑ая, ‑ае.
Які гучыць павольна, цягуча, не адрывіста. Песня хлынула шырокая, працяжная.Грамовіч.Працяжны паравозны гудок .. зліваўся з нейкай бадзёрай песняй.Скрыпка.
працяжны́, ‑а́я, ‑о́е.
Спец. Які прызначаецца, служыць для працягвання, працяжкі (у 1 знач.). Працяжны станок.
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
прысусе́дзіцца, ‑джуся, ‑дзішся, ‑дзіцца; зак.
Разм. Сесці побач з кім‑н.; размясціцца каля каго‑н., далучыцца да каго‑н. На Міхася ніхто не звярнуў увагі. Ён прысуседзіўся на лаўцы.Асіпенка.Гудок прысуседзіўся да кампаніі маракоў у купэ, размешчаным побач.Навуменка.
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
трохразо́вы, ‑ая, ‑ае.
Які тры разы быў. паўтараўся. Трохразовы гудок.// Які тры разы дамагаўся чаго‑н., атрымліваў што‑н. Трохразовы чэмпіён.// Прызначаны на тры разы, сапраўдны на тры разы. Трохразовы талон.// Які адбываецца тры разы, разлічаны на тры разы. Трохразовае харчаванне.
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
сірэ́наж.
1.міфал., перан. Siréne f -, -n;
2. (гудок) Siréne f; Nébelhorn n -(e)s, -hörner (на судне); Húpe f -, -n (аўтамабільная)
Беларуска-нямецкі слоўнік (М. Кур'янка, 2010, актуальны правапіс)
аглу́хнуць, ‑ну, ‑неш, ‑не; пр. аглух, ‑ла; зак.
1. Страціць пачуццё слыху; стаць глухім. — Ты што?! — грымнуў гаспадар кулаком па стале. — Аглухла?..Бажко.Такі шум, гоман на кірмашы, што чалавек ледзь не аглух.Якімовіч.
2. Стаць прыглушаным, заціхнуць (пра гукі). Гудок паравоза раптоўна аглух.
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
hoot1[hu:t]n.
1. крык (савы)
2.гудо́к, сігна́л
3. крык, гвалт, ля́мант
♦
not care/give two hootsinfml:I don’t care a hoot. Мне на гэта напляваць.
Англійска-беларускі слоўнік (Т. Суша, 2013, актуальны правапіс)
гукаперайма́нне, ‑я, н.
Перадача голасам або тэхнічнымі сродкамі якога‑н. прыроднага або механічнага гучання, напрыклад: ку-ку, мяў-мяў.// Слова, утворанае шляхам пераймання прыроднага гучання абазначанага ім прадмета. Сустракаюцца словы, утвораныя спосабам гукапераймання (гукавая метафара), напрыклад: гудок, свісток, .. стукат, грукат, тупат, гром і да т. п.Юргелевіч.
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
hoot2[hu:t]v.
1. крыча́ць, ву́хкаць (пра саву)
2. крыча́ць (на каго-н.), ашы́кваць, асві́стваць;
hoot an actor асві́стваць акцёра
3.BrE гудзе́ць, гусці́, свіста́ць, выць (пра гудок, сірэну і да т.п.)
Англійска-беларускі слоўнік (Т. Суша, 2013, актуальны правапіс)
сі́плы, ‑ая, ‑ае.
Прыглушана-хрыплы, з лёгкім сіпеннем і прысвістваннем (пра голас, гукі чаго‑н.). Праводзячы нас, Эдуард Людвігавіч сіплым голасам сказаў на развітанне: — Хворы я, стары!Хведаровіч.Канцы яе [вароны] крыл[аў] свіціліся, як канцы сцёртага веніка, і пры ўзмахах іх даносіўся сіплы свіст паветра.Карпюк.Нізкі, сіплы гудок цеплавоза скалануў паветра.Радкевіч.
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)