А́ НДЭРСАН ((Anderson) Шэрвуд) (13.9.1879, г. Камдэн, штат Агайо, ЗША — 8.3.1941),
амерыканскі пісьменнік. Першы раман «Сын Уіндзі Макферсана» (1916). Вядомасць прынеслі зб-кі апавяданняў «Уайнсбург, Агайо» (1919), «Трыумф яйка» (1921), «Коні і людзі» (1923) і інш. Даследаваў уплыў індустрыялізацыі і сац. адчужэння на чалавечую псіхіку (раманы «Людзі, якія маршыруюць», 1917; «Па той бок жадання», 1932, і інш. ). Пад уплывам фрэйдызму напісаны раманы «Мноства шлюбаў» (1923), «Цёмны смех» (1925). Як бескампрамісны рэаліст і праніклівы псіхолаг зрабіў уплыў на некаторых амер. пісьменнікаў 20 ст.
Тв. :
Бел. пер. — Папяровыя шарыкі;
Ніхто не ведае;
Прыстойнасць;
Хлусня: [Навелы // Далягляды. Мн. , 1989;
Рус. пер. — Избранное. М. , 1983.
Ш.Андэрсан .
т. 1, с. 364
Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)
глыбакаду́ мны , ‑ая, ‑ае.
1. Які выказвае глыбокія думкі; удумлівы, праніклівы . Глыбакадумны пісьменнік. // Поўны глыбокіх, важных думак. Глыбакадумны даклад.
2. Уласцівы ўдумліваму, пранікліваму чалавеку; засяроджаны. Глыбакадумны выгляд.
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
schá rfsinnig a
1) прані́ клівы
2) дасці́ пны, тра́ пны
Нямецка-беларускі слоўнік (М. Кур'янка, 2006, правапіс да 2008 г.)
przenikliwy
1. праніклівы ;
2. пранізлівы;
przenikliwy wzrok — а) пранізлівы позірк;
праніклівы позірк;
ból przenikliwy — пранізлівы боль
Польска-беларускі слоўнік (Я. Волкава, В. Авілава, 2004, правапіс да 2008 г.)
perspicacious
[,pɜ:rspɪˈkeɪʃəs]
adj.
прані́ клівы , здага́ длівы, прадба́ члівы; назіра́ льны
Ангельска-беларускі слоўнік (В. Пашкевіч, 2006, класічны правапіс)
incisive
[ɪnˈsaɪsɪv]
adj.
прані́ клівы ; во́ стры (кры́ тыка, стыль) , рэ́ зкі
Ангельска-беларускі слоўнік (В. Пашкевіч, 2006, класічны правапіс)
shrewd [ʃru:d] adj. прані́ клівы ; ке́ млівы; разу́ мны;
a shrewd remark тра́ пная заўва́ га;
make a shrewd guess дакла́ дна ўгада́ ць
Англійска-беларускі слоўнік (Т. Суша, 2013, актуальны правапіс)
intelligent
[ɪnˈtelɪdʒənt]
adj.
1) разу́ мны, інтэліге́ нтны
2) ке́ млівы; прані́ клівы
Ангельска-беларускі слоўнік (В. Пашкевіч, 2006, класічны правапіс)
piercing
[ˈpɪrsɪŋ]
adj.
прані́ клівы (по́ гляд) , во́ стры, прані́ зьлівы (пра боль)
Ангельска-беларускі слоўнік (В. Пашкевіч, 2006, класічны правапіс)
Празо́ рны ’празрысты’ (Др.-Падб. ), ’чысты, ясны’ (Чэрн. ), ст.-рус. прозорныи ’празрысты’, ст.-слав. прозорьнъ ’праніклівы ; празрысты’. Сюды ж, відаць, адваротны дэрыват празо́ ра ’празрыстасць’ (Стан. ). Да празо́ р ’прасвет’ (Юрч. Фраз. 1 ), гл. зо́ рыць ’глядзець’.
Этымалагічны слоўнік беларускай мовы (1978-2017)