пага́рда ж. высокоме́рие ср., пренебреже́ние ср.; презре́ние ср.;
ста́віцца да каго́-, чаго́-не́будзь з ~дай — относи́ться к кому́-, чему́-л. с высокоме́рием (с пренебреже́нием, с презре́нием)
Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)
па-даўне́йшаму нареч., разг.
1. по-пре́жнему;
усё пайшло́ п. — всё пошло́ по-пре́жнему;
2. по стари́нке;
рабі́ць што-не́будзь п. — де́лать что-л. по стари́нке
Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)
практы́чна нареч.
1. практи́чески;
п. гэ́ты прае́кт не́льга ажыццяві́ць — практи́чески э́тот прое́кт нельзя́ осуществи́ть;
2. практи́чно;
паста́віцца да чаго́-не́будзь п. — отнести́сь к чему́-л. практи́чно
Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)
прыні́зіць сов.
1. прини́зить, уни́зить;
п. чалаве́ка — прини́зить (уни́зить) челове́ка;
2. прини́зить, умали́ть;
п. ро́лю (значэ́нне) каго́-, чаго́-не́будзь — прини́зить (умали́ть) роль (значе́ние) кого́-, чего́-л.
Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)
разуме́нне ср.
1. представле́ние, поня́тие;
мець агу́льнае р. аб чым-не́будзь — име́ть о́бщее представле́ние (поня́тие) о чём-л.;
2. понима́ние;
пра́вільнае р. пыта́ння — пра́вильное понима́ние вопро́са
Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)
усту́пка ж., в разн. знач. усту́пка;
у. тэрыто́рыі — усту́пка террито́рии;
ісці́ на ўсту́пкі — идти́ на усту́пки;
прада́ць што-не́будзь з ~кай — прода́ть что́-л. с усту́пкой
Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)
mierzyć się
незак. мерацца;
mierzyć się zkim перан. мерацца з кім (у якой-небудзь справе); спаборнічаць;
mierzyć się wzrokiem — мераць адно аднаго позіркамі
Польска-беларускі слоўнік (Я. Волкава, В. Авілава, 2004, правапіс да 2008 г.)
Вары́згацца ’займацца пустымі размовамі; доўга з чым-небудзь вазіцца’ (Мядзв.), вораскаться ’тс’ (Мядзв.), вары́згаць ’гаварыць бязглузда і недарэчна’ (КЭС). Параўн. рус. дыял. вары́згать ’паспешна, неакуратна есці’, вара́згаться ’рабіць што-небудзь няўмела, доўга вазіцца’. Параўн. далей бел. варзе́каць ’размазваць што-небудзь густое’, рус. варза́кать ’рабіць што-небудзь наспех, сяк-так; дрэнна, неахайна пісаць’, укр. варзя́кати, верзя́кати ’балбатаць, вярзці’. Паколькі ў адным слове часта аб’яднаны значэнні ’пагана рабіць’ — ’балбатаць, гаварыць пустое, вярзці’ (параўн., напр., рус. вара́кать ’дрэнна рабіць, пэцкаць; гаварыць абы-што, вярзці’), то можна зыходзіць з *vьrz‑ti (вярзці́, укр. верзти́), да слав. *vьrz‑ ’плесці’. Форма вары́згацца (< варазгацца; параўн. варыхацца < варахацца) — гэта нібы экспрэсіўнае «паўнагалоссе» (vьrz‑ > верз‑ > вараз‑).
Этымалагічны слоўнік беларускай мовы (1978-2017)
дамо́ўка, ‑і, ДМ ‑моўцы; Р мн. ‑мовак; ж.
Абл.
1. Хата, дом, прытулак; гаспадарка. Гаварылі, што пан .. [Седасу] падараваў зямлі, і ён мае намер завесці ўласную дамоўку. Чорны. Праляталі чародкі дзікіх качак, спяшаючыся да дажджу знайсці сабе дзе-небудзь у чаротах дамоўку. Васілевіч.
2. Труна, дамавіна. Не часалі дамоўкі яму [гусляру] сталяры, Не заплакалі бліжнія вочы. Купала.
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
даня́ць, дайму, доймеш, дойме; заг. даймі; зак., каго-што.
Вывесці з раўнавагі, не даючы спакою; змучыць, дапячы. Холад даняў. □ Бо кожны выслужыцца хоча: Адно гаворыць табе ў вочы, Але другое ў мыслях мае, І ўжо здарэння не мінае На чым хоць-небудзь зло спагнаць, Як мае быць цябе даняць. Колас. Як дайме ліха, прарэжуцца зубы. З нар.
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)