ЕЛІЗА́РАЎ (Альберт Сцяпанавіч) (н. 13.1.1937, г. Архангельск, Расія),
бел. вучоны ў галіне прыладабудавання. Д-р тэхн. н. (1972), праф. (1977). Скончыў Ленінградскі ін-т авіяц. прыладабудавання (1960). З 1975 у Бел. ун-це інфарматыкі і радыёэлектронікі. Навук. працы па радыёвымяральных прыладах. Распрацаваў вектарныя аналізатары радыётэхн. ланцугоў звышвысокачастотнага дыяпазону і на іх аснове новыя віды ўзроўнямераў.
Тв.:
Автоматизация измерений параметров линейных невзаимных СВЧ четырехполюсников. М., 1978;
Электрорадиоизмерения. Мн., 1986.
т. 6, с. 385
Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)
НЕАКАЛАНІЯЛІ́ЗМ,
вызначэнне, якое выкарыстоўваецца як агульная назва сістэмы нераўнапраўных (эканам. і паліт.) адносін паміж краінамі Азіі, Афрыкі і Лацінскай Амерыкі і развітымі краінамі Еўропы і Паўн. Амерыкі пасля распаду калан. імперый у сярэдзіне 20 ст. Ажыццяўляецца ў форме пранікнення ў новыя незалежныя краіны транснац. карпарацый, прадастаўлення фін., эканам. і інш. дапамогі, далучэння гэтых краін да ваен. і эканам. саюзаў. Спалучае метады эканам. і паліт. націску і некат. уступак у эканам. сферы.
т. 11, с. 253
Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)
НУЛІФІКА́ЦЫЯ (ад лац. nullification знішчэнне),
пазбаўленне дакумента юрыд. сілы законнасці. Н. грошай — пазбаўленне дзяржавай папяровых грошай сілы законнага плацежнага сродку. Выкарыстоўваецца, калі падзенне пакупной цаны грошай з-за інфляцыі дасягае такой ступені, што вартасць, прадстаўленая папяровай грашовай адзінкай, зводзіцца амаль да нуля, або калі зняцце грошай, што страцілі сілу законнага плацежнага сродку, выклікана зменай паліт. улады. Часам фактычна супадае з дэвальвацыяй, калі абясцэненыя грошы абменьваюцца на новыя па вельмі нізкім курсе.
т. 11, с. 387
Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)
ПАДКАМО́РСКІ СУД,
судова-арбітражны орган у феад. Польшчы, Літве, Беларусі і Украіне да пач. 19 ст. па разглядзе памежных зямельных спрэчак феадалаў. У ВКЛ утвораны ў 1565 у кожным павеце. Суд ажыццяўляла адна асоба — падкаморы, які наймаў сабе памочнікаў — аднаго або двух каморнікаў, грабароў, пісара. Аглядаў межавыя знакі, вывучаў дакументы, дапытваў сведак, пазначаў новыя межы ўладанняў умоўнымі знакамі. Апеляцыі на рашэнні П.с. падаваліся ў Трыбунал ВКЛ. На Беларусі скасаваны 23.5.1832.
т. 11, с. 498
Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)
пазаво́дзіць сов.
1. (о многих, о многом) завести́; отвести́; свести́; увести́;
2. (о многих) завести́; (насекомых — ещё) расплоди́ть;
3. (установить — о многом) завести́, ввести́;
п. но́выя пара́дкі — завести́ (ввести́) но́вые поря́дки
Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)
уключы́ць сов.
1. в разн. знач. включи́ть;
у. тэлеві́зар — включи́ть телеви́зор;
у. у прагра́му но́выя пу́нкты — включи́ть в програ́мму но́вые пу́нкты;
2. включи́ть, внести́;
у. у спіс — включи́ть (внести́) в спи́сок
Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)
прадукты́ўны
(лац. productivus)
1) плённы, здольны ствараць нешта каштоўнае (напр. п-ая праца);
2) які разводзіцца для атрымання прадуктаў (напр. п-ая жывёлагадоўля);
2) лінгв. здольны ўтвараць новыя словы або формы (напр. п. суфікс).
Слоўнік іншамоўных слоў. Актуальная лексіка (А. Булыка, 2005, правапіс да 2008 г.)
soak [səʊk] v.
1. намо́чваць, прамо́чваць
2. прамака́ць; мо́кнуць;
get soaked (to the skin) прамо́кнуць (да ні́ткі);
soak oneself in classical poetry ца́лкам захапі́цца класі́чнай паэ́зіяй
soak up [ˌsəʊkˈʌp] phr. v. усмо́ктваць;
The child soaks up new facts like a sponger. Дзіця засвойвае новыя факты як губка.
Англійска-беларускі слоўнік (Т. Суша, 2013, актуальны правапіс)
nagranie
н.
1. (дзеянне) запіс, запісванне (гуку);
2. запіс;
przesłuchać nagranie — праслухаць запіс;
kupić nowe nagranie płytowe — купіць новыя запісы (на пласцінцы); купіць новую пласцінку
Польска-беларускі слоўнік (Я. Волкава, В. Авілава, 2004, правапіс да 2008 г.)
ве́яние ср.
1. (зерна — машиной) арфава́нне, -ння ср.; (ручным способом) ве́янне, -ння ср.;
2. (ветра) павява́нне, -ння ср.; (дуновение) паве́ў, -ве́ву м., по́дых, -ху м.;
3. перен. паве́ў, -ве́ву м.;
но́вые ве́яния но́выя паве́вы;
Руска-беларускі слоўнік НАН Беларусі, 10-е выданне (2012, актуальны правапіс)