ІЗАПРЭНО́ДЫ,
група прыродных злучэнняў, якія фармальна разглядаюцца як прадукты пераўтварэння (полімерызацыі, цыклізацыі, акіслення і інш.) ізапрэну. Утвараюцца ў жывых арганізмах з мевалонавай к-ты. Падзяляюць на тэрпены і іх вытворныя, смаляныя кіслоты, стэроіды і поліізапрэноіды (напр., каўчук натуральны). Да І. адносяцца многія фізіялагічна актыўныя рэчывы: вітаміны A, D, E, K, антыбіётыкі, гармоны, ферамоны і інш.
т. 7, с. 177
Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)
аламо́ны
(ад ала- + гр. hormao = узбуджаю)
біялагічна актыўныя рэчывы, якія выпрацоўваюцца арганізмамі і выклікаюць у прадстаўнікоў іншых відаў накіраваныя фізіялагічныя рэакцыі, карысныя для арганізма, што выдзяляе гэтыя рэчывы (напр., пах кветак і нектару, што прыцягвае апыляльнікаў).
Слоўнік іншамоўных слоў (А. Булыка, 1999, правапіс да 2008 г.)
антыдэпрэса́нты
(ад анты + дэпрэсанты)
лекавыя рэчывы, якія прымяняюць пры хваравітым псаванні настрою; знімаюць пачуццё прыгнечанасці.
Слоўнік іншамоўных слоў (А. Булыка, 1999, правапіс да 2008 г.)
арбарыцы́ды
(ад лац. arbor = дрэва + -цыд)
рэчывы, якія выкарыстоўваюць для барацьбы з драўняна-хмызняковай расліннасцю.
Слоўнік іншамоўных слоў (А. Булыка, 1999, правапіс да 2008 г.)
галюцынаге́ны
(ад галюцынацыя + -ген)
рэчывы, здольныя выклікаць у людзей галюцынацыі; прымяняюцца пры дыягностыцы псіхічных захворванняў.
Слоўнік іншамоўных слоў (А. Булыка, 1999, правапіс да 2008 г.)
гемэрытры́н
(ад гем + гр erythros = чырвоны)
рэчывы, якія афарбоўваюць кроў кольчатых чарвей у ружовы колер.
Слоўнік іншамоўных слоў (А. Булыка, 1999, правапіс да 2008 г.)
лецыціна́зы
(ад лецыціны)
рэчывы бялковай прыроды (ферменты), якія раскладаюць фасфатыды ў арганізмах жывёл і чалавека.
Слоўнік іншамоўных слоў (А. Булыка, 1999, правапіс да 2008 г.)
псіхаміме́тыкі
(ад псіха- + гр. mimetes = пераймальнік)
лекавыя рэчывы, здольныя выклікаць у чалавека парушэнні псіхічнай дзейнасці.
Слоўнік іншамоўных слоў (А. Булыка, 1999, правапіс да 2008 г.)
радыепратэ́ктары
(ад радые- + пратэктар)
рэчывы, увядзенне якіх у арганізм перад апраменьваннем змяншае ўздзеянне іанізуючага выпрамянення.
Слоўнік іншамоўных слоў (А. Булыка, 1999, правапіс да 2008 г.)
рэктыфікава́ць
(с.-лац. rectificare = выпраўляць)
ачышчаць вадкія рэчывы ад прымесяў паўторнай перагонкай (напр. р. спірт).
Слоўнік іншамоўных слоў (А. Булыка, 1999, правапіс да 2008 г.)