er ist noch ~ hínter den Óhren≅ у яго́ яшчэ́ малако́ на губа́х не абсо́хла
Нямецка-беларускі слоўнік (М. Кур'янка, 2006, правапіс да 2008 г.)
fláckernvi мільгаце́ць, пы́рхаць;
in séinen Áugen fláckerte esяго́ во́чы гарэ́лі [блішчэ́лі];
das Herz fláckert geráde noch сэ́рца б’е́цца ве́льмі сла́ба
Нямецка-беларускі слоўнік (М. Кур'янка, 2006, правапіс да 2008 г.)
gesínnta (gegen A) схі́льны, прыхі́льны (да чаго-н.); настро́ены;
wie ist er ~? які́я яго́ по́гляды [перакана́нні]?;
gut ~ добранаме́рны, з до́брымі наме́рамі
Нямецка-беларускі слоўнік (М. Кур'янка, 2006, правапіс да 2008 г.)
Sakraméntn -es, -e рэл. та́інства прыча́сця;
das ~ auf etw. (A) néhmen* пакля́сціся [прысягну́ць] у чым-н.;
~!груб. каб яго́ д’я́бал пабра́ў!
Нямецка-беларускі слоўнік (М. Кур'янка, 2006, правапіс да 2008 г.)
wégbekommen*vtразм.
1) адсу́нуць; устарані́ць, прыня́ць
2) праве́даць, праню́хаць (аб чым-н.)
3) пацярпе́ць;
er hat éinen Schlag ~яго́ ўда́рылі
Нямецка-беларускі слоўнік (М. Кур'янка, 2006, правапіс да 2008 г.)
Бугаі́ ягады буякі, Vaccinium uliginosum L.’ (Кіс.). Паколькі сувязь з буга́й ’бык’, як і з буя́к ’бык’ (параўн. буякі́ ’Vacc. ulig.’), вельмі няпэўная (гл. падрабязна пад буякі́), то можна меркаваць з пэўнай верагоднасцю аб другасным паходжанні назвы. Буякі́ пры запазычанні ў іншыя дыялекту асэнсавалася як слова, звязанае з буя́к ’бык’, і яго «пераклалі» іншым словам для абазначэння «быка» — буга́й.
Этымалагічны слоўнік беларускай мовы (1978-2017)
Буго́ня ’ралля ці від ворыва, калі пасярэдзіне ўчастка ўзвышаецца пачатковая двайная баразна; ворыва ўроскідку’ (Яшкін), буго́нь ’загон, вузкая палоска заворанай зямлі’ (Бяльк.). З абуго́ня (гл.); параўн. абиго́ня ’тс’ (Лысенка, ССП), якое складаецца з *обы‑ ’абодва’ і гон‑ (гнаць, ганяць). Адпадзенне пачатковага а‑ ў выніку сцёртасці ўнутранай матывацыі слова і дэкампазіцыі яго марфалагічных элементаў (абу‑го́ня → а‑буго́ня > буго́ня).
Этымалагічны слоўнік беларускай мовы (1978-2017)
Лы́ла ’бялізны неахайны чалавек’ (Касп.). Балтызм. Параўн. лат.liels, латгальск. lels ’вялікі, высокі’ (Блесэ, 5, 15). Аднак Слаўскі (5, 406) адносіць бел. слова (якое паслужыла крыніцай для польск.łyła ’нязграбны, неабчэсаны чалавек’) да экспрэсіўных, параўноўваючы яго з чэш. (у Юнгмана) laula ’ёлуп, неабчэсаны чалавек’, лат.ļūļa ’дурыла, расцяжпа’, літ.liūlỹs ’непаваротлівы, нязграбны, няўклюда’ (∼ літ.liūliúoti ’люляць’).
Этымалагічны слоўнік беларускай мовы (1978-2017)
Вы́разіць (БРС). Рус.вы́разить, укр.ви́разити, польск.wyrazić ’выразіць, паказаць’, чэш.vyraziti ’выгнаць, выразіць’. Ад раз (гл.). У рус. і чэш. калька ням.ausdrücken ’выціскаць, выражаць’, якое ў сваю чаргу з’яўляецца калькай лац.exprimere ў некаторых яго значэннях (Мейе, 247; Шанскі, 1, В, 230 і наст.). У беларускай мове выразіць і выраз, магчыма, калька польск. або рус. слоў.
Этымалагічны слоўнік беларускай мовы (1978-2017)
Нара́зе ’раптам, нечакана’ (калінк., З нар. сл.), ’пакуль-што’ (Сцяц., Сл. ПЗБ), ’адразу’ (Сл. ПЗБ). Са спалучэння на разе, дзе другая частка — назоўнік раз (гл.) у месн. скл. адз. л.; рус.на́раз і нариз ’адразу’, а таксама распаўсюджанне на беларускай тэрыторыі не даюць падставы лічыць яго запазычаннем з польск.naraz ’нечакана, раптам’, як гэта прапануецца ў Сл. ПЗБ.