ве́льмі
◊ в. паважа́ны — высокоуважа́емый;
не в. (што) — не о́чень (не ахти́, та́к себе)
Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)
ве́льмі
◊ в. паважа́ны — высокоуважа́емый;
не в. (што) — не о́чень (не ахти́, та́к себе)
Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)
живо́й
1.
живы́е цветы́ жывы́я кве́ткі;
живо́й вес жыва́я вага́;
живо́й язы́к жыва́я мо́ва;
2. (проворный, быстрый) жва́вы, руха́вы;
о́чень живо́й ребёнок ве́льмі жва́вае (руха́вае) дзіця́;
3. (деятельный) дзе́йны;
принима́ть живо́е
4. (оживлённый) жва́вы, бо́йкі;
жива́я бесе́да жва́вая (бо́йкая) гу́тарка;
5. (выразительный) выра́зны, я́ркі;
живо́е изложе́ние я́ркі перака́з (вы́клад);
◊
жива́я вода́
ни жив ни мёртв ні жывы́ ні мёртвы;
на живу́ю ни́тку на жыву́ю ні́тку;
заде́ть за живо́е крану́ць за жыво́е;
ни одно́й живо́й души́ ні адно́й жыво́й душы́;
живо́го ме́ста нет жыво́га ме́сца няма́.
Руска-беларускі слоўнік НАН Беларусі, 10-е выданне (2012, актуальны правапіс)
удиви́тельно
1.
он удиви́тельно поёт ён дзіво́сна (цудо́ўна) спява́е;
всё э́то бы́ло удиви́тельно интере́сно усё гэ́та было́ надзвыча́йна (надзвы́чай, ве́льмі) ціка́ва;
молода́я удиви́тельно хороша́ малада́я на дзі́ва прыго́жая;
2.
удиви́тельно, как ты не простуди́лся дзі́ва, як ты не прастудзі́ўся;
и не удиви́тельно і не дзі́ва;
мне кра́йне удиви́тельно твоё
Руска-беларускі слоўнік НАН Беларусі, 10-е выданне (2012, актуальны правапіс)
уле́зці
1.
2.
3. (воткнуться) вонзи́ться;
4.
◊ у. ў даўгі́ — влезть в долги́;
у. ў душу́ — влезть в ду́шу;
ко́лькі ўле́зе — ско́лько вле́зет;
у. ў шко́ду — а) нашко́дить; б) сде́лать потра́ву
Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)
принима́ть
1. прыма́ць; (брать) браць; (считать) лічы́ць;
принима́ть посы́лку прыма́ць (браць) пасы́лку;
э́тот матро́с принима́л концы́ гэ́ты матро́с прыма́ў (браў) канцы́;
принима́ть иму́щество по а́кту прыма́ць маёмасць па а́кце;
принима́ть диви́зию прыма́ць дыві́зію;
принима́ть на рабо́ту прыма́ць (браць) на рабо́ту;
принима́ть в институ́т прыма́ць у інстыту́т;
принима́ть в игру́ прыма́ць (браць) у гульню́;
принима́ть в свою́ компа́нию прыма́ць у сваю́ кампа́нію;
принима́ть посети́телей прыма́ць наве́двальнікаў;
принима́ть госте́й прыма́ць гасце́й;
принима́ть зако́н прыма́ць зако́н;
принима́ть резолю́цию прыма́ць рэзалю́цыю;
принима́ть сове́ты прыма́ць пара́ды;
принима́ть по́зу прыма́ць по́зу;
принима́ть
принима́ть ва́нну прыма́ць ва́нну;
принима́ть другу́ю ве́ру прыма́ць другу́ю ве́ру;
принима́ть миксту́ру прыма́ць міксту́ру;
принима́ть за пра́вило браць (прыма́ць) за пра́віла;
принима́ть за кого́-л. друго́го лічы́ць (прыма́ць) за каго́-не́будзь і́ншага;
принима́ть за шу́тку лічы́ць (прыма́ць) за жарт;
принима́ть бе́лое за чёрное лічы́ць (прыма́ць) бе́лае за чо́рнае, лічы́ць бе́лае чо́рным;
принима́ть кома́нду
принима́ть сигна́л
принима́ть ребёнка прыма́ць дзіця́;
2. (встречать) сустрака́ць; браць;
принима́ть медве́дя на рога́тину сустрака́ць мядзве́дзя рага́цінай (браць на рага́ціну);
3. (приобретать какой-л. вид, свойство) набыва́ць; (становиться) станаві́цца;
го́род принима́ет наря́дный вид го́рад набыва́е прыго́жы вы́гляд;
спор принима́ет ожесточённый хара́ктер спрэ́чка стано́віцца заўзя́тай;
4. (убирать)
принима́ть оста́тки у́жина прыма́ць (прыбіра́ць, забіра́ць) рэ́шткі вячэ́ры;
◊
принима́ть бой прыма́ць бой;
принима́ть во внима́ние браць (прыма́ць) пад ува́гу;
принима́ть в расчёт браць (прыма́ць) у разлі́к;
принима́ть в штыки́ сустрака́ць у штыкі́;
принима́ть за чи́стую моне́ту лічы́ць (прыма́ць) за чы́стую мане́ту;
принима́ть на себя́ (что) прыма́ць (браць) на сябе́ (што);
принима́ть чью́-л. сто́рону станаві́цца на чый-не́будзь бок;
принима́ть (бли́зко) к се́рдцу прыма́ць (браць) (блі́зка) да сэ́рца;
принима́ть на ве́ру прыма́ць на ве́ру;
принима́ть грех на́ душу прыма́ць грэх на душу́.
Руска-беларускі слоўнік НАН Беларусі, 10-е выданне (2012, актуальны правапіс)
браць
1.
2. (пад што) брать (во что), принимать (во что), подвергать (чему);
3.
4. (помещать) брать, заключа́ть;
5. (доставать из чего-л.) брать; че́рпать;
6. одолева́ть; оси́ливать; брать;
○ б. на абарда́ж — брать на аборда́ж;
б. шлюб — заключа́ть брак, вступа́ть в брак;
◊ б. пача́так — брать нача́ло;
б. за́муж — (каго) брать в жёны (кого), жени́ться (на ком);
б. адка́знасць — брать отве́тственность;
б. да сэ́рца — принима́ть к се́рдцу;
б. за жыво́е — брать за живо́е;
б. за душу́ — брать за́ душу;
б. на му́шку — брать на му́шку;
б. прыцэ́л — брать прице́л;
б. пры́клад — брать приме́р;
б. сваё — брать своё;
б. сябе́ ў ру́кі — брать себя́ в ру́ки;
б. сло́ва наза́д — брать сло́во обра́тно (наза́д);
б. за сэ́рца — хвата́ть за се́рдце;
дры́жыкі бяру́ць — в дрожь броса́ет, дрожь берёт;
б. го́рлам — брать го́рлом;
б. быка́ за ро́гі — брать быка́ за рога́;
б. удзе́л — принима́ть
б. на ўва́гу — принима́ть к све́дению, брать на заме́тку;
б. на цыгу́ндар — брать на цугу́ндер;
б. за жа́бры — брать за жа́бры;
б. за шкі́рку — брать за ши́ворот;
б. у рабо́ту — брать в оборо́т (в рабо́ту);
не б. у рот — не брать в рот;
б. верх — брать верх;
б. во́лю — (над кім) брать во́лю (над кем);
б. го́лымі рука́мі — брать го́лыми рука́ми;
б. за го́рла — брать за гло́тку;
б. грэх на душу́ — брать грех на́ душу;
б. з бо́ю — брать с бо́ю;
б. змо́рам — брать измо́ром;
на́ша (ва́ша) бярэ́ — на́ша (ва́ша) берёт;
б. но́гі ў ру́кі — дава́ть стрекача́ (тя́гу);
б. у кле́шчы — брать в кле́щи;
б. на сябе́ — брать на себя́;
б. у разлі́к — принима́ть в расчёт;
б. кіру́нак — брать направле́ние;
злосць бярэ́ — зло (доса́да) берёт;
б. на каранда́ш — брать на каранда́ш;
б. на бо́га — брать на бо́га;
б. рэва́нш — брать рева́нш;
за́йздрасць бярэ́ — зави́дки беру́т;
ка́плі ў рот не б. — ка́пли в рот не брать;
чорт яго́ (яе́) не бярэ́ — чёрт его́ (её) не берёт;
чорт (лі́ха) яго́ бяры́ — чёрт с ним;
адва́га (сме́ласць) гарады́ бярэ́ —
б. з усі́х сіл — брать изо все́х сил;
на пуп б. — надрыва́ться
Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)