пу́ста нареч. пу́сто;

◊ каб табе́ п. было́! — чтоб тебе́ пу́сто бы́ло!;

то гу́ста, то п. — то гу́сто, то пу́сто

Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)

ю́р’еў: Юр’еў дзень ист. Ю́рьев день;

◊ вось табе́, ба́бка, і Ю. дзень — погов. вот тебе́, ба́бушка, и Ю́рьев день

Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)

няго́жа нареч., в знач. сказ., разг. него́же;

◊ на табе́, бо́жа, што мне н. — погов. на тебе́, бо́же, что мне него́же

Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)

нау́ка наву́ка, -кі ж.;

то́чные нау́ки дакла́дныя наву́кі;

Национа́льная акаде́мия нау́к Белару́си Нацыяна́льная акадэ́мія наву́к Белару́сі;

◊

э́то тебе́ нау́ка гэ́та табе́ наву́ка.

Руска-беларускі слоўнік НАН Беларусі, 10-е выданне (2012, актуальны правапіс)

запята́я

1. грам., бакт. ко́ска, -кі ж.;

2. перен., шутл. за́гваздка, -кі ж.;

◊

вот тут-то тебе́ и запята́я во́сь тут табе́ і за́гваздка.

Руска-беларускі слоўнік НАН Беларусі, 10-е выданне (2012, актуальны правапіс)

неизве́стно нареч., безл., в знач. сказ. невядо́ма;

мне (тебе́) неизве́стно мне (табе́) невядо́ма;

никому́ неизве́стно ніко́му невядо́ма;

неизве́стно кто, отку́да невядо́ма (немаве́дама) хто, адку́ль;

Руска-беларускі слоўнік НАН Беларусі, 10-е выданне (2012, актуальны правапіс)

Serva me, servabo te

Выручы мяне, выручу цябе.

Выручи меня, выручу тебя.

бел. Паслуга за паслугу. Пацалуй мяне сёння, а я цябе заўтра пацалую. Хвалі мяне, а я ‒ цябе.

рус. Ты ‒ мне, я ‒ тебе. Послужи на меня, а я на тебя. Поцелуй меня сегодня, а я тебя завтра.

фр. Donnant donnant (Дающий ‒ дающему). Aujourd’hui à moi demain à toi (Сегодня мне, завтра ‒ тебе).

англ. Roll my log and I’ll roll yours (Покати моё бревно, а я твоё).

нем. Eine Hand wäscht die andere (Одна рука моет другую руку).

Шасцімоўны слоўнік прыказак, прымавак і крылатых слоў (1993, правапіс да 2008 г.)

прыпо́мніць сов.

1. припо́мнить, вспо́мнить;

2. перен. (не забыть сделанного кем-л., чтобы отомстить) припо́мнить, попо́мнить;

я табе́ ~ню гэ́та! — я тебе́ припо́мню э́то!

Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)

со́рамна нареч., в знач. сказ. сты́дно;

прысу́тным было́ няёмка і с. — прису́тствующим бы́ло нело́вко и сты́дно;

як табе́ не с.! — как тебе́ не сты́дно!

Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)

Каз ’скажэнне’ (Гарэц.), магчыма, сюды ж kazý (Федар. Рук.). Укр. каз ’шал, шаленства’, толькі ў прымаўцы «Нехай на тебе каз найде!», рус. наўг., кем., арх. казь ’дрэнь, бруд; падла’. Рус. слова адрозніваецца фармальна і семантычна і, магчыма, наогул сюды не адносіцца, польск. дыял. kaz ’загана’, ’бяльмо’, чэш. kaz ’агрэх, дэфект (напрыклад, у тканіне)’, славац. kaz ’недахоп, дэфект’, славен. kàz ’загана, немач’, ’дэфект у тканіне’, серб.-харв. каз ’вырадак’ (слова адзначана ў XVIII ст.). Меркаваць аб статусе як бел., так і іншых слоў цяжка; Трубачоў (Эт. сл., 9, 174–175) лічыць, што прыведзеныя формы дазваляюць рэканструяваць прасл. kazъ — адваротнае вытворнае ад kaziti, гл. казіць. Што датычыцца статуса бел. каз, параўн. яшчэ ўсх.-бел. кажены ’пракажоны’ і сказа ’дэфект і да т. п.’ (гл.).

Этымалагічны слоўнік беларускай мовы (1978-2017)