КАВА́ ЛЬСКІ ІНСТРУМЕ́ НТ ,
інструмент для ручной і машыннай коўкі — для дэфармавання, перамяшчэння, захопу, падтрымлівання і вымярэння загатовак.
Адрозніваюць К.і. асноўны, падтрымны і вымяральны. Асн. інструмент: для ручной коўкі — кавадлы, кувалды, малаткі, ручныя молаты, барадкі (для прабіўкі адтулін), зубілы, абціскачкі і падбойнікі (для аддзелкі паковак); машынны — байкі (плоскія, фасонныя, закругленыя, камбінаваныя), пліты, прошыўні (для прабіўкі адтулін) і інш. Падтрымны для ручной коўкі — клешчы, стойкі, для машыннай — патроны. Вымяральны К.і. — кронцыркулі , нутрамеры , лінейкі і інш. Робяць К.і. з нізкалегіраваных канструкцыйных і высокавугляродзістых інструментальных сталей з выкарыстаннем тэрмічнай апрацоўкі.
Кавальскі інструмент для ручной коўкі: 1 — кувалда; 2 — барадок; 3 — кавадла; 4 — ручнік; 5 — зубіла; 6 — малаток; 7 — сякера па метале; 8 — абціскачка; 9 — падбойнік; 10 — клешчы.
Кавальскі інструмент для машыннай коўкі: 1, 2, 3 — плоскія, выразныя і закругленыя байкі; 4 — абціскачка; 5 — пераціскачка; 6 — патрон; 7 — раскаткі.
т. 7, с. 397
Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)
ПАЛА́ С ,
двухбаковы дыван без ворсу ручной ці машыннай работы.
т. 11, с. 537
Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)
механіза́ цыя , ‑і, ж.
Аснашчэнне вытворчасці машынамі і механізмамі; замена ручной працы машынамі і механізмамі. Комплексная механізацыя.
[Ад грэч. mēchanē — машына.]
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
му́ шка ², -і, Д М мн. ж.
Частка прыцэльнага прыстасавання ў ручной агнястрэльнай зброі, размешчаная на пярэдняй частцы ствала.
Узяць на мушку каго-н. (таксама перан. : сканцэнтраваць увагу на кім-н. ).
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)
Руко́ паш ’уручную’, руко́ пашны ’ручной работы, самаробны’ (ТС ). Гл. рукапашны .
Этымалагічны слоўнік беларускай мовы (1978-2017)
ку́ зня , -і, мн. ж.
1. Майстэрня з горнам для ручной коўкі металу.
2. перан. , чаго-н. вельмі важнае, істотнае (высок. ).
Універсітэт — к. маладых спецыялістаў.
|| прым. ку́ зневы , -ая, -ае.
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)
кі́ рка I ж. ручной инструмента́
кі́ рка II ж. см. і́ рха
Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)
рахма́ ны
1. (о человеке ) кро́ ткий; покла́ дистый;
2. (о животном ) ручно́ й ; сми́ рный
Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)
тарэ́ ўтыка , ‑і, Д М ‑тыцы, ж.
Майстэрства ручной рэльефнай апрацоўкі мастацкіх вырабаў з металу шляхам чаканні, ціснення, аддзелкі літых вырабаў.
[Ад грэч. toréuō — вырэзваю, чаканю.]
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
габеле́ н , ‑а і ‑у, м.
1. ‑а . Насценны дыван ручной работы з вытканай на ім карцінай, узорам.
2. ‑у . Дэкаратыўная тканіна.
[Фр. gobelin.]
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
