паразі́т, ‑а, М ‑зіце, м.
1. Расліна або жывёліна, якая жыве на паверхні або ўсярэдзіне іншага арганізма і корміцца за яго кошт. — Ёсць, сынок, такая расліна — паразіт. Ам[я]л[о]й завецца. Яна не сама здабывае харч, а смокча сокі з бярозы. Мяжэвіч. Міхаленя сказаў, што малярыю выклікае паразіт-плазмодый, што цяпер малярыя лечыцца акрыхінам. Алешка. // Насякомае, якое жыве на целе чалавека і корміцца яго кроўю. Найчасцей .. [наглядчыку] даводзілася бачыць, як які-небудзь арыштант, зняўшы кашулю, садзіўся каля лямпы і пачынаў распраўляцца з паразітамі. Колас. / Аб словах. У Пранцыся на кожным кроку неяк самі па сабе прарываюцца шматлікія словы-паразіты. Ярош.
2. Той, хто жыве з чужой працы; дармаед. Радасць працы ва ўсіх творах маладога Купалы азмр[очв]аецца разуменнем таго, што гэта праца не на сябе, а на чужых, на паноў, што яна паднявольная, што з яе кормяцца паразіты. Івашын. Не хочуць ні вучыцца, ні рабіць, А паразітамі мяркуюць век пражыць. Валасевіч.
3. Разм. Ужываецца як лаянка.
[Ад грэч. parásitos — нахлебнік, дармаед.]
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
аспідагастра́ты
(н.-лац. aspidogastrata)
падклас трэматодаў, паразіты малюскаў, рыб, паўзуноў.
Слоўнік іншамоўных слоў (А. Булыка, 1999, правапіс да 2008 г.)
дыпластаматы́ды
(н.-лац. diplostomatidae)
сямейства гельмінтаў класа трэматодаў, паразіты рыб.
Слоўнік іншамоўных слоў (А. Булыка, 1999, правапіс да 2008 г.)
КОРАНЕГАЛО́ВЫЯ (Rhizocephala),
падатрад вусаногіх ракападобных. Каля 250 відаў. Пашыраны пераважна ў акіянах, акрамя халодных вод, ёсць прэснаводныя віды. Будова спрошчаная (адсутнічаюць кішэчнік, органы пачуццяў і выдзялення). Паразіты крабаў, крэветак, ракаў-пустэльнікаў. Аб прыналежнасці К. да ракападобных сведчыць наяўнасць у цыкле развіцця лічынкавых стадый — наўпліуса і цыпрысападобнай лічынкі (як у ракушкавых ракападобных роду Cyprus).
т. 8, с. 416
Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)
абліга́тны
(лац. obligatus)
абавязковы, які пастаянна трапляецца (напр. а-ыя паразіты).
Слоўнік іншамоўных слоў (А. Булыка, 1999, правапіс да 2008 г.)
актынаміксі́дыі
(н.-лац. actinomyxidia)
атрад прасцейшых класа кнідаспарыдый, паразіты кольчатых чарвей.
Слоўнік іншамоўных слоў (А. Булыка, 1999, правапіс да 2008 г.)
амфіліні́ды
(н.-лац. amphilinida)
клас плоскіх чарвей; паразіты рыб і чарапах.
Слоўнік іншамоўных слоў (А. Булыка, 1999, правапіс да 2008 г.)
аспідагастры́ды
(н.-лац. aspidogastridae)
сямейства гельмінтаў класа трэматодаў; паразіты рыб, малюскаў.
Слоўнік іншамоўных слоў (А. Булыка, 1999, правапіс да 2008 г.)
аспідагастрэ́і
(н.-лац. aspidogastraea)
клас плоскіх чарвей; паразіты малюскаў, рыб, паўзуноў.
Слоўнік іншамоўных слоў (А. Булыка, 1999, правапіс да 2008 г.)
дыскакатэлі́ды
(н.-лац. discocotylidae)
сямейства гельмінтаў класа монагеней, паразіты прэснаводных рыб.
Слоўнік іншамоўных слоў (А. Булыка, 1999, правапіс да 2008 г.)