РЭАНІМАТАЛО́ГІЯ (ад рэанімацыя + ...логія),
раздзел клінічнай медыцыны, які вывучае механізмы надыходу смерці і аднаўлення функцый арганізма чалавека. Навукова абгрунтоўвае метады рэанімацыі і прафілактыкі развіцця небяспечных для жыцця станаў. Вывучае прычыны смерці (танаталогія), прычыны раптоўнага спынення сэрца або дыхання, абгрунтоўвае своечасовае правядзенне метадаў ажыўлення, распрацоўвае сучасныя прыёмы рэанімацыі. Даследуе жыццёва важныя сістэмы арганізма: сардэчна-сасудзістую, ц. н. с., дыхальную і інш., прафілактыку развіцця неабарачальных змен у арганізме (біял. смерць), інтэнсіўныя рэанімацыйныя мерапрыемствы пасля спынення сэрца або дыхання, прыёмы па ажыўленні да поўнага аднаўлення функцый арганізма.
Літ.:
Неотложные состояния: Справ. для врачей. 2 изд. Мн., 1998;
Синдром смерти. Мн., 1999.
У.А.Кульчыцкі, А.А.Зайцаў.
т. 13, с. 537
Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)
карды́т1
(ад гр. kardia = сэрца)
агульная назва сардэчных хвароб.
Слоўнік іншамоўных слоў (А. Булыка, 1999, правапіс да 2008 г.)
кардыяхірургі́я
(ад кардыя + хірургія)
лячэнне сэрца пры дапамозе хірургічных аперацый.
Слоўнік іншамоўных слоў (А. Булыка, 1999, правапіс да 2008 г.)
мітра́льны
(лац. mitralis)
які адносіцца да перадсэрдзева-жалудачкавага клапана сэрца.
Слоўнік іншамоўных слоў (А. Булыка, 1999, правапіс да 2008 г.)
перыкарды́т
(ад гр. perikardios — які знаходзіцца вакол сэрца)
запаленне перыкарда.
Слоўнік іншамоўных слоў (А. Булыка, 1999, правапіс да 2008 г.)
стэрэакардыёграф
(ад стэрэа- + кардыёграф)
прыбор для даследавання сэрца, прасторавы кардыёграф.
Слоўнік іншамоўных слоў (А. Булыка, 1999, правапіс да 2008 г.)
экстрасісталі́я
(ад экстра + сістала)
узнікненне пазачарговага ўдару сэрца, від арытміі.
Слоўнік іншамоўных слоў (А. Булыка, 1999, правапіс да 2008 г.)
электракардыягра́ма
(ад электра- + кардыяграма)
графічны адбітак работы сэрца, зроблены электракардыёграфам.
Слоўнік іншамоўных слоў (А. Булыка, 1999, правапіс да 2008 г.)
сашчамі́цца, ‑шчэміцца; зак.
Разм.
1. Шчыльна злучыцца, самкнуцца (пра зубы, пальцы і пад.). Пальцы Дразда сашчаміліся на гашэтцы, ажно пабялелі. Хомчанка.
2. перан. Адчуць боль, цяжар пад уплывам якога‑н. пачуцця (пра сэрца, душу). [Зарубчык:] — Нядобра сашчамілася ў мяне сэрца. Скрыган.
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
Праніка́ць ’ныць (пра сэрца)’ (навагр., Сл. ПЗБ). Паводле аўтараў слоўніка, з польск. przenikać ’пранікаць, пранізваць’. Але ні фанетычных, ні семантычных падстаў для гэтага няма. Відаць, гэта канкрэтызацыя значэння пранікаць (< нікаць, гл.) ’пранізваць’.
Этымалагічны слоўнік беларускай мовы (1978-2017)