КАСМАНА́ ЎТ (ад космас + грэч. nautēs мараплавец),
астранаўт, чалавек, які выпрабоўвае і эксплуатуе касм. тэхніку, праводзіць навук. даследаванні ў касм. палёце. К. праходзяць спец. медыка-біял. і тэхн. падрыхтоўку. Падрыхтоўка К. пачалася ў ЗША у 1959, у СССР у 1960. Першы К. — Ю.А.Гагарын (1961); першы ў свеце выйшаў у адкрыты космас А.А.Лявонаў (1965); першы К., які ступіў на Месяц, — Н.Армстранг (1969); К. — ураджэнцы Беларусі: П.І.Клімук, У.В.Кавалёнак .
т. 8, с. 144
Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)
КІМАНО́ ,
японскае нац. мужчынскае і жаночае адзенне; прама кроены халат, які захінаецца на правы бок і ўтрымліваецца поясам. Шырокія рукавы ўнізе мехападобна звісаюць. Узнік больш за тысячу гадоў назад. Дэталі ўпрыгожваюць вышыўкай, пазалотай, кветкавым арнаментам, які наносяць пэндзлем уручную. Жаночыя К. адрозніваюцца больш шырокім поясам (складзены ў бант на спіне) і доўгімі рукавамі, унутр. край якіх і падпахавая пройма застаюцца незашытыя. Бывае хатні, паўсядзённы, святочны і цырыманіяльны.
т. 8, с. 260
Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)
major 2 [ˈmeɪdʒə] n.
1. AmE асно́ ўны прадме́ т, які́ вывучае студэ́ нт універсітэ́ та або́ кале́ джа, спецыяліза́ цыя;
What is your major? Які твой асноўны прадмет?
2. AmE той, хто вывуча́ е пэ́ ўны прадме́ т у я́ касці асно́ ўнага;
He is a history major. Яго спецыялізацыя – гісторыя.
3. mus. мажо́ р
Англійска-беларускі слоўнік (Т. Суша, 2013, актуальны правапіс)
prickly [ˈprɪkli] adj.
1. калю́ чы;
prickly bushes калю́ чыя кусты́
2. які́ адчувае пако́ лванне, калаццё;
a prickly sensation адчува́ нне пако́ лвання
3. які́ прычыняе турбо́ ты
4. infml запа́ льчывы; раздражня́ льны; зласлі́ вы;
He was in a very prickly mood that morning. Ён быў вельмі раздражнёны той раніцай.
Англійска-беларускі слоўнік (Т. Суша, 2013, актуальны правапіс)
сімпаты́ чны ², -ая, -ае (спец. ).
1. Які мае адносіны да аддзела вегетатыўнай нервовай сістэмы.
С. нерв.
2. Які ўзнікае на іншых, блізкіх або сіметрычна размешчаных участках.
Сімпатычныя болі ў зубах.
3. Які аслабляе боль у хворага (пра нейтральныя лекавыя сродкі).
Сімпатычныя прэпараты.
○
Сімпатычнае чарніла — бясколерная або слаба афарбаваная вадкасць, якая выкарыстоўваецца ў тайнай перапісцы.
Сімпатычная нервовая сістэма (спец. ) — аддзел нервовай сістэмы, які ўдзельнічае ў рэгуляванні кровазвароту, абмену рэчываў і іншых функцыях арганізма.
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)
тэхні́ чны , -ая, -ае.
1. гл. тэхніка.
2. Які мае адносіны да работы машын і механізмаў, звязаны з абслугоўваннем тэхнікі якой-н. вытворчасці.
Тэхнічная дапамога.
Т. аддзел.
3. Які падлягае выкарыстанню або апрацоўцы ў прамысловасці.
Тэхнічная вада.
4. Які выконвае розныя дапаможныя работы ў якой-н. справе, не адказны.
Т. сакратар.
5. Які вызначаецца высокай тэхнікай, майстэрствам (у спорце, мастацтве).
Т. футбаліст.
|| наз. тэхні́ чнасць , -і, ж. (да 5 знач. ).
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)
кото́ рый мест.
1. (вопросительное) які́ ; като́ ры (только при вопросе: какой по порядку) ;
кото́ рое я́ блоко вам бо́ льше нра́ вится? які́ я́ блык вам больш падаба́ ецца?;
кото́ рый раз вы э́ то де́ лаете? като́ ры раз вы гэ́ та ро́ біце?;
2. (относительное) які́ ; (только в качестве подлежащего) што;
не по́ мню, в кото́ ром до́ ме он живёт не по́ мню, у які́ м до́ ме ён жыве́ ;
стол, на кото́ ром лежи́ т кни́ га стол, на які́ м ляжы́ ць кні́ га;
челове́ к, кото́ рый приходи́ л вчера́ чалаве́ к, які́ (што) прыхо́ дзіў учо́ ра;
3. (неопределённое) като́ ры;
я кото́ рый раз тебе́ говорю́ , а ты всё забыва́ ешь я като́ ры раз табе́ кажу́ , а ты ўсё забыва́ ешся;
◊
кото́ рый час? като́ рая гадзі́ на?, ко́ лькі ча́ су?
Руска-беларускі слоўнік НАН Беларусі, 10-е выданне (2012, актуальны правапіс)
á bschreckend a застраша́ льны, які́ адпу́ джвае;
ein ~es Bé ispiel застраша́ льны пры́ клад
Нямецка-беларускі слоўнік (М. Кур'янка, 2006, правапіс да 2008 г.)
á llerlé i a усяля́ кі, які́ хо́ чаш;
das ist ~! гэ́ та ўжо́ зана́ дта!
Нямецка-беларускі слоўнік (М. Кур'янка, 2006, правапіс да 2008 г.)
Á nrichtetisch m -es, -e буфе́ т, стол, на які́ падаю́ ць стра́ вы
Нямецка-беларускі слоўнік (М. Кур'янка, 2006, правапіс да 2008 г.)