штучная цэль, якая імітуе адну, некалькі або ўсе найб. характэрныя прыкметы рэальнай цэлі (памеры, форму, колер, спосаб і хуткасць перамяшчэння, манеўр і інш.) і выкарыстоўваецца для трэніровак у стральбе. Ужываюцца таксама макеты ваен. тэхнікі і яе сапраўдныя ўзоры. Паводле прызначэння адрозніваюць М. вучэбныя, выпрабавальныя, спарт. і інш., па форме — плоскія і аб’ёмныя, паводле характару імітацыі — рухомыя, нерухомыя і якія паяўляюцца і знікаюць. М. падраздзяляюцца на балістычныя, паветраныя, марскія, наземныя і інш.
Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)
шака́л, ‑а, м.
1. Драпежная млекакормячая жывёліна сямейства сабачых, якая харчуецца пераважна мярцвячынай. Сцежкай снягоў тых і дзікіх узлессяў Тур ці шакал Толькі могуць праскочыць.Хведаровіч.Недзе недалёка ў гарах завылі шакалы, вылі тонка і працяжна, нібы плакала малое дзіця...Каваль.
2.перан.Разм. Пра прагнага, драпежнага чалавека. Я чую стогн Афрыкі Каланіяльнай. І гром навальніцы Над Нігерам дальнім; Крык неграў лінчованых За акіянам, Быццё ў эфіры Шакалаў паганых.Танк.Няхай ведаюць гітлераўскія шакалы, што ніякія катаванні і тэрор не зломяць узнятай народнай хвалі супроць нямецкага фашызму.Казлоў.
[Перс.]
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
Tour[tu:r]f -, -en
1) пае́здка; прагу́лка; падаро́жжа;
éine ~ máchen зрабі́ць прагу́лку [пае́здку]
2) тэх.тур, абаро́т;
auf hóhe ~en kómmen* дабі́цца вялі́кай ко́лькасці абаро́таў;
auf vóllen ~en árbeiten працава́ць на по́ўную магу́тнасць (тс.перан.)
3) тур (у танцах, шахматах і г.д.);
jetzt bin ich an der ~ цяпе́р мац чарга́
Нямецка-беларускі слоўнік (М. Кур'янка, 2006, правапіс да 2008 г.)
Бэ́збаш ’вэрхал, гармідар’ (палес., КЭС). Ст.-укр.безбашный, безбаш (з XVII ст., Цімчанка), укр.бе́збеш ’без мэты, без парадку’. Здаецца, запазычанне з тур. мовы (магчыма, калька): да тур.baş ’галава’ (параўн. яшчэ başsiz ’безгаловы, безначальны, без кіраўніцтва, неабмеркаваны’). Гл. Краўчук, ЛБ, 8, 71–72 (там і прыклады з помнікаў).
Этымалагічны слоўнік беларускай мовы (1978-2017)
Кізе́ль ’палатняны халат’ (Анім.). Няясна. Магчыма, запазычанне з цюрк. моў. Параўн. тур.käsi ’раскроеная матэрыя’.
Этымалагічны слоўнік беларускай мовы (1978-2017)
калка́н
(тур. kalkan)
рыба атрада камбалападобных, якая водзіцца пераважна ў Чорным і Адрыятычным морах.
Слоўнік іншамоўных слоў (А. Булыка, 1999, правапіс да 2008 г.)
ко́бза
(укр. кобза, ад тур. kopuz = аднаструнная гітара)
старадаўні ўкраінскі струнна-шчыпковы музычны інструмент.
Слоўнік іншамоўных слоў (А. Булыка, 1999, правапіс да 2008 г.)
корд1
(польск. kord, ад венг. kard < тур. kard < перс. kārd)
гіст. кароткі меч.
Слоўнік іншамоўных слоў (А. Булыка, 1999, правапіс да 2008 г.)
бахча́
(тур. bahča, ад перс. bachče = садзік)
поле, на якім растуць гарбузы, кавуны, дыні.
Слоўнік іншамоўных слоў (А. Булыка, 1999, правапіс да 2008 г.)
вілае́т
(тур. vilâyet, ад ар. vilija = кіраваць)
адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў Турцыі, Алжыры, Тунісе.
Слоўнік іншамоўных слоў (А. Булыка, 1999, правапіс да 2008 г.)