Акружэнне войскамі ўмацаванага пункта з мэтай яго захопу; аблога.
А. горада.
|| прым.аса́дны, -ая, -ае.
Асаднае становішча (надзвычайныя меры для падтрымання парадку ў ваенны час).
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)
матэрыя́льны, -ая, -ае.
1.гл. матэрыял.
2. Рэчыўны, рэальны ў супрацьлегласць духоўнаму.
М. свет.
3. Які адносіцца да ўзроўню жыцця, даходу, заробку.
Матэрыяльнае становішча.
|| наз.матэрыя́льнасць, -і, ж. (да 2 знач.).
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)
папе́радзе.
1.прысл. На некаторай адлегласці перад кім-, чым-н.
Ён ішоў п., а мы за ім.
2.прыназ. з Р. Паказвае на становішча перад кім-, чым-н.
Ісці п. калоны.
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)
узвы́сіцца, -ы́шуся, -ы́сішся, -ы́сіцца; зак.
1. Узняцца ўвысь, падняцца вышэй навакольнага (паэт.).
2.перан. Дасягнуць больш высокага грамадскага становішча, значэння.
Жаданне ў.
|| незак.узвыша́цца, -а́юся, -а́ешся, -а́ецца.
|| наз.узвышэ́нне, -я, н.
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)
ГЕАТРАПІ́ЗМ [ад геа... + трапізм(ы)],
здольнасць органаў раслін прымаць пэўнае становішча пад уплывам зямнога прыцяжэння. Адрозніваюць 3 тыпы геатрапізму: сапраўдны, калі орган (гал. корань) расце прама ўніз; адмоўны, калі орган (гал. сцябло) расце прама ўверх; папярочны, калі орган стараецца заняць гарыз.становішча. Калі ў выніку знешніх уздзеянняў расліна выведзена з уласцівага ёй становішча (напр., сцябло павалена ветрам, пад корань трапіў камень), тады ў маладой ч. расліны адбываецца выгін і яна зноў правільна арыентуецца. Геатрапічныя выгіны звязаны з ростам расліны і адбываюцца таму, што ў сцёблах, выведзеных з верт.становішча, ніжні бок пачынае расці хутчэй, а верхні запавольвае рост. Неаднолькавая скорасць росту верхняга і ніжняга бакоў сцёблаў, якія размешчаны гарызантальна, звязана з перамяшчэннем пад уздзеяннем сілы цяжару аўксінаў на ніжні бок сцябла або кораня. Некат. расліны, якія закончылі рост, не здольныя да геатрапічных выгінаў.