вітра́ж

(фр. vitrage, ад лац. vitrum = шкло)

малюнак або ўзор з каляровага шкла ў вокнах, дзвярах.

Слоўнік іншамоўных слоў. Актуальная лексіка (А. Булыка, 2005, правапіс да 2008 г.)

заба́ўны заба́вный, (очень — ещё) презаба́вный, поте́шный, заня́тный; (причудливый — ещё) зате́йливый;

з. анекдо́т — заба́вный (презаба́вный) анекдо́т;

~нае здарэ́нне — заба́вный (заня́тный) слу́чай;

з. малы́ш — поте́шный малы́ш;

з. малю́нак — зате́йливый рису́нок

Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)

БРАКТЭА́Т (ад лац. bractea тонкая бляха),

сярэбраная манета, якую ў 12—14 ст. чаканілі на тонкім манетным кружку толькі з аднаго боку (верхнім штэмпелем) так, што малюнак на ёй атрымліваўся на аверсе выпуклы, на рэверсе ўвагнуты. З’явіўся ў краінах Зах. Еўропы ў выніку змяншэння масы дэнарыя ў канцы 11 ст. Сярэдневяковаму брактэату папярэднічалі залатыя брактэат ў ант. Грэцыі (4—2 ст. да н.э.), брактэаты — упрыгожанні герм. плямёнаў (5—6 ст.).

т. 3, с. 239

Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)

ЛІМФАНГІІ́Т, лімфангіт (ад лімфа + грэч. angeion пасудзіна),

запаленне лімфатычных сасудаў пры наяўнасці першаснага гнойна-запаленчага ачага (нагноеныя раны, фурункул, трафічная язва і інш.). Сімптомы Л.: балючыя чырв. цяжы, сеткаваты чырв. малюнак на скуры (як галінкі дрэва), павышэнне т-ры цела да 39—40°C, ацёкі, абмежаванасць руху. Дробныя лімфатычныя сасуды ад ачага запалення збіраюцца па напрамку да сэрца ў вял. чырв., балючыя цяжы і выклікаюць запаленне лімфавузлоў (лімфадэніт). Лячэнне тэрапеўтычнае.

В.Я.Рэбека.

т. 9, с. 263

Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)

клішэ́

(фр. cliché)

рэльефны малюнак, чарцёж, зроблены на металічнай, драўлянай або лінолеумавай пласцінцы для ўзнаўлення яго пры друкаванні, друкарская форма.

Слоўнік іншамоўных слоў (А. Булыка, 1999, правапіс да 2008 г.)

ніе́ла

(іт. niello = чэрнь)

малюнак, выразаны на золаце або срэбры і запоўнены чэрню (цёмным сплавам срэбра, медзі, серы і буры).

Слоўнік іншамоўных слоў (А. Булыка, 1999, правапіс да 2008 г.)

crayon

[ˈkreɪɑ:n]

1.

n.

1) каляро́вы алаві́к, каляро́вая крэ́йда

2) малю́нак, зро́блены каляро́вымі алавіка́мі ці крэ́йдай

2.

v.

малява́ць каляро́вымі алавіка́мі, каляро́вай крэ́йдай

Ангельска-беларускі слоўнік (В. Пашкевіч, 2006, класічны правапіс) 

inlay

1. [ɪnˈleɪ]

v., -laid, -laying

1) уклада́ць, устаўля́ць

2) інкрустава́ць

2. [ˈɪnleɪ]

n.

1) інкруста́цыя f.

2) уста́ўлены а́ркуш або́ малю́нак у кні́гу

Ангельска-беларускі слоўнік (В. Пашкевіч, 2006, класічны правапіс) 

painting

[ˈpeɪntɪŋ]

n.

1) малю́нак -ка m., карці́на f., абра́з -у m.

2) жы́вапіс -у m., выяўле́нчае маста́цтва n.

3) малява́ньне; фарбава́ньне n.

Ангельска-беларускі слоўнік (В. Пашкевіч, 2006, класічны правапіс) 

АФО́РТ (франц. eau-forte літар. азотная кіслата),

від гравюры на метале, у якой паглыбленыя элементы друкарскай формы ствараюцца траўленнем металу кіслотамі.

Металічную пласціну («дошку») пакрываюць кіслотаўстойлівым лакам, потым гравіравальнай іголкай, якая знімае лак і агаляе метал, наносяць малюнак. Змясціўшы «дошку» ў кіслату, пратраўліваюць метал, што паглыбляе след ад іголкі. Малюнак запаўняюць фарбай. Адбіткі з дапамогай спец. станка пераносяць на вільготную паперу. У шырокім сэнсе афорт уключае і інш. віды гравюры з траўленнем: акватынту, лавіс, мяккі лак; можа спалучацца з «сухой іголкай» і гравюрай разцом. Афорт узнік у Зах. Еўропе на пач. 16 ст. (Д.Хопфер, А.Дзюрэр у Германіі, У.Граф у Швейцарыі). Развіццё атрымаў у творчасці мастакоў 17—19 ст.: Ж.Кало (Францыя), Рэмбранта, Дж.Піранезі (Італія), Ф.Гоі (Іспанія). Да афорта звяртаюцца ў 20 ст. Ф.Брэнгвін (Вялікабрытанія), К.Кольвіц (Германія) і інш.

На Беларусі першыя афортныя творы (медзярыт) з’явіліся ў 16 ст. (Карта Полацкай зямлі і План Полацка, абодва 1579). У 1980—90-я г. ў тэхніцы афорта выконваюцца асобныя творы і цыклы, прысвечаныя гісторыі і сучаснасці (Л.Ран, А.Кашкурэвіч, Л.Асецкі, А.Паслядовіч, Г.Паплаўскі, М.Басалыга, М.Барздыка, В.Баранаў, С.Герус, С.Балянок, Ю.Падолін і інш.).

М.М.Паграноўскі.

т. 2, с. 136

Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)