факусі́раваць
дзеяслоў, пераходны, незакончанае трыванне, незваротны, 1-е спражэнне
| Цяперашні час |
|
адз. |
мн. |
| 1-я ас. |
факусі́рую |
факусі́руем |
| 2-я ас. |
факусі́руеш |
факусі́руеце |
| 3-я ас. |
факусі́руе |
факусі́руюць |
| Прошлы час |
| м. |
факусі́раваў |
факусі́равалі |
| ж. |
факусі́равала |
| н. |
факусі́равала |
| Загадны лад |
| 2-я ас. |
факусі́руй |
факусі́руйце |
| Дзеепрыслоўе |
| цяп. час |
факусі́руючы |
Іншыя варыянты:
факусава́ць.
Крыніцы:
dzsl2007,
krapivabr2012,
sbm2012,
tsblm1996,
tsbm1984.
Граматычная база Інстытута мовазнаўства НАН Беларусі (2026/01, актуальны правапіс)
ша́рпаць
дзеяслоў, пераходны/непераходны, незакончанае трыванне, незваротны, 1-е спражэнне
| Цяперашні час |
|
адз. |
мн. |
| 1-я ас. |
ша́рпаю |
ша́рпаем |
| 2-я ас. |
ша́рпаеш |
ша́рпаеце |
| 3-я ас. |
ша́рпае |
ша́рпаюць |
| Прошлы час |
| м. |
ша́рпаў |
ша́рпалі |
| ж. |
ша́рпала |
| н. |
ша́рпала |
| Загадны лад |
| 2-я ас. |
ша́рпай |
ша́рпайце |
| Дзеепрыслоўе |
| цяп. час |
ша́рпаючы |
Іншыя варыянты:
шарпа́ць.
Крыніцы:
dzsl2007,
piskunou2012,
sbm2012,
tsblm1996,
tsbm1984.
Граматычная база Інстытута мовазнаўства НАН Беларусі (2026/01, актуальны правапіс)
шканды́баць
дзеяслоў, непераходны, незакончанае трыванне, незваротны, 1-е спражэнне
| Цяперашні час |
|
адз. |
мн. |
| 1-я ас. |
шканды́баю |
шканды́баем |
| 2-я ас. |
шканды́баеш |
шканды́баеце |
| 3-я ас. |
шканды́бае |
шканды́баюць |
| Прошлы час |
| м. |
шканды́баў |
шканды́балі |
| ж. |
шканды́бала |
| н. |
шканды́бала |
| Загадны лад |
| 2-я ас. |
шканды́бай |
шканды́байце |
| Дзеепрыслоўе |
| цяп. час |
шканды́баючы |
Іншыя варыянты:
шкандыба́ць.
Крыніцы:
dzsl2007,
piskunou2012,
sbm2012,
tsbm1984.
Граматычная база Інстытута мовазнаўства НАН Беларусі (2026/01, актуальны правапіс)
шмыгну́ць
дзеяслоў, непераходны, закончанае трыванне, незваротны, 1-е спражэнне
| Будучы час |
|
адз. |
мн. |
| 1-я ас. |
шмыгну́ |
шмыгнё́м |
| 2-я ас. |
шмыгне́ш |
шмыгняце́ |
| 3-я ас. |
шмыгне́ |
шмыгну́ць |
| Прошлы час |
| м. |
шмыгну́ў |
шмыгну́лі |
| ж. |
шмыгну́ла |
| н. |
шмыгну́ла |
| Загадны лад |
| 2-я ас. |
шмыгні́ |
шмыгні́це |
| Дзеепрыслоўе |
| прош. час |
шмыгну́ўшы |
Іншыя варыянты:
шмы́гнуць.
Крыніцы:
dzsl2007,
krapivabr2012,
piskunou2012,
tsblm1996,
tsbm1984.
Граматычная база Інстытута мовазнаўства НАН Беларусі (2026/01, актуальны правапіс)
*Нацяка́ць, натяка́ты ’намякаць’ (брэсц., Нар. лекс.), натякну́ті ’напомніць’ (бельск., Ніва, 6 мая 1979 г.), укр. натяка́ти, натякну́ти ’намякаць, намякнуць’. Відаць, не можа разглядацца асобна ад наці́кнуць ’напомніць, нагадаць’, нацкну́ць ’тс’ (гл.), што дэманструюць розныя варыянты кораня, прадстаўленага ў цік ’памяць, кемнасць’, ці́кнуць ’раптоўна успомніць’, цекну́ць ’раптоўна прыйсці ў галаву’ і інш.
Этымалагічны слоўнік беларускай мовы (1978-2017)
Не́папуч ’не горш’: Баюсь, паб не здарылася непапуч таго, яп у мяне (Касп.), непапу́шч (непопущъ) ’тс’ (Нас.), непапушчы ’быццам як, прыкладна так як’ (Юрч. Фраз. 2). Апошнія варыянты слова дазваляюць звязаць яго з папу́шчыць, што ў сваю чаргу да пу́шчыць (пущиць) ’рабіцца горш, прыходзіць у горшы стан’ (Нас.), гл. пушча ’горш’.
Этымалагічны слоўнік беларускай мовы (1978-2017)
аббудава́ны
дзеепрыметнік, залежны стан, прошлы час, закончанае трыванне
|
адз. |
мн. |
| м. |
ж. |
н. |
- |
| Н. |
аббудава́ны |
аббудава́ная |
аббудава́нае |
аббудава́ныя |
| Р. |
аббудава́нага |
аббудава́най аббудава́нае |
аббудава́нага |
аббудава́ных |
| Д. |
аббудава́наму |
аббудава́най |
аббудава́наму |
аббудава́ным |
| В. |
аббудава́ны (неадуш.) аббудава́нага (адуш.) |
аббудава́ную |
аббудава́нае |
аббудава́ныя (неадуш.) аббудава́ных (адуш.) |
| Т. |
аббудава́ным |
аббудава́най аббудава́наю |
аббудава́ным |
аббудава́нымі |
| М. |
аббудава́ным |
аббудава́най |
аббудава́ным |
аббудава́ных |
Кароткая форма: аббудава́на.
Іншыя варыянты:
аббудо́ваны.
Крыніцы:
dzsl2007,
piskunou2012.
Граматычная база Інстытута мовазнаўства НАН Беларусі (2026/01, актуальны правапіс)
абгаблява́ны
дзеепрыметнік, залежны стан, прошлы час, закончанае трыванне
|
адз. |
мн. |
| м. |
ж. |
н. |
- |
| Н. |
абгаблява́ны |
абгаблява́ная |
абгаблява́нае |
абгаблява́ныя |
| Р. |
абгаблява́нага |
абгаблява́най абгаблява́нае |
абгаблява́нага |
абгаблява́ных |
| Д. |
абгаблява́наму |
абгаблява́най |
абгаблява́наму |
абгаблява́ным |
| В. |
абгаблява́ны (неадуш.) абгаблява́нага (адуш.) |
абгаблява́ную |
абгаблява́нае |
абгаблява́ныя (неадуш.) абгаблява́ных (адуш.) |
| Т. |
абгаблява́ным |
абгаблява́най абгаблява́наю |
абгаблява́ным |
абгаблява́нымі |
| М. |
абгаблява́ным |
абгаблява́най |
абгаблява́ным |
абгаблява́ных |
Кароткая форма: абгаблява́на.
Іншыя варыянты:
абгаблё́ваны.
Крыніцы:
dzsl2007,
krapivabr2012,
piskunou2012,
sbm2012,
tsbm1984.
Граматычная база Інстытута мовазнаўства НАН Беларусі (2026/01, актуальны правапіс)
абкапа́ны
дзеепрыметнік, залежны стан, прошлы час, закончанае трыванне
|
адз. |
мн. |
| м. |
ж. |
н. |
- |
| Н. |
абкапа́ны |
абкапа́ная |
абкапа́нае |
абкапа́ныя |
| Р. |
абкапа́нага |
абкапа́най абкапа́нае |
абкапа́нага |
абкапа́ных |
| Д. |
абкапа́наму |
абкапа́най |
абкапа́наму |
абкапа́ным |
| В. |
абкапа́ны (неадуш.) абкапа́нага (адуш.) |
абкапа́ную |
абкапа́нае |
абкапа́ныя (неадуш.) абкапа́ных (адуш.) |
| Т. |
абкапа́ным |
абкапа́най абкапа́наю |
абкапа́ным |
абкапа́нымі |
| М. |
абкапа́ным |
абкапа́най |
абкапа́ным |
абкапа́ных |
Кароткая форма: абкапа́на.
Іншыя варыянты:
абко́паны.
Крыніцы:
dzsl2007,
krapivabr2012,
piskunou2012,
sbm2012,
tsbm1984.
Граматычная база Інстытута мовазнаўства НАН Беларусі (2026/01, актуальны правапіс)
абкру́чаны
дзеепрыметнік, залежны стан, прошлы час, закончанае трыванне
|
адз. |
мн. |
| м. |
ж. |
н. |
- |
| Н. |
абкру́чаны |
абкру́чаная |
абкру́чанае |
абкру́чаныя |
| Р. |
абкру́чанага |
абкру́чанай абкру́чанае |
абкру́чанага |
абкру́чаных |
| Д. |
абкру́чанаму |
абкру́чанай |
абкру́чанаму |
абкру́чаным |
| В. |
абкру́чаны (неадуш.) абкру́чанага (адуш.) |
абкру́чаную |
абкру́чанае |
абкру́чаныя (неадуш.) абкру́чаных (адуш.) |
| Т. |
абкру́чаным |
абкру́чанай абкру́чанаю |
абкру́чаным |
абкру́чанымі |
| М. |
абкру́чаным |
абкру́чанай |
абкру́чаным |
абкру́чаных |
Кароткая форма: абкру́чана.
Іншыя варыянты:
акру́чаны.
Крыніцы:
dzsl2007,
krapivabr2012,
piskunou2012,
sbm2012,
tsbm1984.
Граматычная база Інстытута мовазнаўства НАН Беларусі (2026/01, актуальны правапіс)