ГАЛАГЕ́НЫ, галоіды,

хімічныя элементы галоўнай падгрупы VII групы перыядычнай сістэмы: фтор F, хлор Cl, бром Br, ёд J і астат At. У прыродзе трапляюцца толькі ў злучэннях (акрамя At).

Малекула галагенаў двухатамная. У звычайных умовах фтор і хлор — газы, бром — вадкасць, ёд і астат — цвёрдыя рэчывы. З павелічэннем ат. масы (ад F да At) павышаюцца т-ры плаўлення і кіпення. Галагены маюць найб. сярод усіх хім. элементаў роднасць да электрона, фтор самы электраадмоўны элемент. Моцныя акісляльнікі, непасрэдна рэагуюць з большасцю хім. элементаў. Рэакцыйная здольнасць у радзе F—Cl—Br—I памяншаецца. З вадародам галагены ўтвараюць галагенавадароды, з металамі і неметаламі — галагеніды, з кіслародам — аксіды (фтор — фтарыды кіслароду). Усе ядавітыя і маюць бактэрыцыдныя ўласцівасці.

І.​В.​Боднар.

т. 4, с. 446

Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)

фтарапла́сты, ‑аў; адз. фтарапласт, ‑у, М ‑сце, м.

Сінтэтычныя палімеры, якія маюць у сабе фтор.

Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)

фрэо́ны, ‑аў; адз. фрэон, ‑у, м.

Група рэчываў, якія ўтрымліваюць фтор і выкарыстоўваюцца ў халадзільных машынах.

[Ад лац. frigor — холад.]

Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)

фтарапла́сты

(ад фтор + -пласт)

сінтэтычныя палімеры, якія ўтрымліваюць фтор.

Слоўнік іншамоўных слоў (А. Булыка, 1999, правапіс да 2008 г.)

Flúor n -s хім. фтор

Нямецка-беларускі слоўнік (М. Кур'янка, 2006, правапіс да 2008 г.) 

галаге́ны, ‑аў; адз. галаген, ‑у, м.

Хімічныя элементы VII групы перыядычнай сістэмы Мендзялеева: фтор, хлор, бром, ёд і астат.

[Ад грэч. háls — соль і génos — род, паходжанне.]

Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)

флюо́р м. уст. хім. гл. фтор

Беларуска-нямецкі слоўнік (М. Кур'янка, 2010, актуальны правапіс) 

фторсіліка́ты

(ад фтор + сілікаты)

тое, што і крэмнефтарыды.

Слоўнік іншамоўных слоў (А. Булыка, 1999, правапіс да 2008 г.)

фтары́ды

(ад фтор)

злучэнні фтору з іншымі элементамі (напр. ф. урану).

Слоўнік іншамоўных слоў (А. Булыка, 1999, правапіс да 2008 г.)

ПАЛЯ́НА,

бальнеалагічны курорт у Закарпацкай вобл. (Украіна), у даліне р. Малая Пінія. Засн. ў 1948. Клімат умерана кантынентальны. Асн. прыродны лек. фактар — вуглякіслая гідракарбанатная натрыевая вада з мінералізацыяй 9,6—10,6 г/л, мае таксама бор і фтор, выкарыстоўваецца для пітнога лячэння і ваннаў. Лечаць захворванні страўніка і кішэчніка, печані і жоўцевых шляхоў, падстраўнікавай залозы, парушэнні абмену рэчываў. Выкарыстоўваюць таксама фізіятэрапію, ЛФК і інш.

т. 12, с. 25

Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)