закава́ць сов., в разн. знач. закова́ть;

з. у кайда́ны́ — закова́ть в кандалы́;

з. капы́т — закова́ть копы́то;

маро́з ~ва́ў раку́ — моро́з закова́л ре́ку

Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)

ДАБРЫГО́РСКІ ПАРК, сад «Саломінка»,

помнік садова-паркавага мастацтва. Закладзены ў 1906 у в. Дабрыгоры Бешанковіцкага р-на Віцебскай вобл. на правым беразе р. Крывінка ваен. урачом П.​М.​Красавіцкім. Дрэвы садзіў вядомы садавод Я.​Мароз. Пл. 10 га. Парк эканам. тыпу, па кампазіцыі пладовы сад.

Па перыметры абсаджаны рознымі экзотамі, якія ўтвараюць ахоўныя пасадкі і невял. паркавыя курціны. У ім каля 30 відаў і формаў дэкар. раслін: кедр сібірскі, елкі белая, Энгельмана, серабрыстая, хвоі веймутава, жорсткая, чорная, Банкса, лістоўніцы яп. і еўрап., бук, арэх маньчжурскі, клён татарскі і інш.

Літ.:

Федорук А.Т. Садово-парковое искусство Белоруссии. Мн., 1989. С. 87—88.

т. 5, с. 560

Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)

РУ́ДЗЕНСКАЕ ПАТРЫЯТЫ́ЧНАЕ ПАДПО́ЛЛЕ ў Вялікую Айчынную вайну.

Дзейнічала з ліп. 1941 да ліп. 1944 у г.п. Рудзенск і раёне пад кіраўніцтвам Рудзенскага падп. райкома КП(б)Б. Аб’ядноўвала 12 груп (75 чал., кіраўнік М.​П.​Пакроўскі); 1-я Рудзенская (кіраўнікі В.​І.​Шкурдзюк, М.​В.​Данільчык), 2-я Рудзенская (С.​М.​Малашонак, С.​І.​Шэлег), у вёсках Азярычына (М.​Т.​Шайбак), Голацк (А.​А.​Сачак), Дудзічы (В.​П.​Адамовіч), Дукарка (В.​В.​Мешчаракоў, К.​В.​Людчык, А.​Р.​Гарбацэвіч), Караваева (С.​З.​Саранча), Каробавічы (В.​Д.​Рагатка), Крыстамполле (Н.​Г.​Андрэеў, І.​Г.​Шэлег), Сяргеевічы (Ф.​Н.​Макарэвіч), Цітва (С.​К.​Доўнар, В.​К.​Мароз), на торфазаводзе «Дукора» (П.​С.​Рак, Ф.​А.​Стуканаў). Падпольшчыкі вялі паліт. работу сярод насельніцтва, трымалі сувязь з партызанамі, рыхтавалі для іх кадры, збіралі і перадавалі зброю, боепрыпасы, прадукты харчавання і медыкаменты, разведданыя, зрывалі эканам. мерапрыемствы акупантаў, выводзілі са строю тэлегр. лінію, абсталяванне торфазавода, узрывалі склады, масты, чыг. збудаванні і інш. Многія падпольшчыкі ўзнагароджаны ордэнамі і медалямі.

А.​Б.​Рогаў.

т. 13, с. 428

Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)

скова́ть сов., в разн. знач. скава́ць;

скова́ть подко́ву скава́ць падко́ву;

скова́ть си́лы проти́вника скава́ць сі́лы праці́ўніка;

моро́з скова́л ре́ку маро́з скава́ў раку́;

Руска-беларускі слоўнік НАН Беларусі, 10-е выданне (2012, актуальны правапіс)

МІХА́ЙЛАЎ (Максім Дармідонтавіч) (25.8.1893, в. Кальцоўка Вурнарскага р-на, Чувашыя — 30.3.1971),

расійскі спявак (бас). Нар. арт. СССР (1940). Спяваў у царк. харах. У 1924—30 пратадыякан у Омску, Казані, Маскве. У 1932—56 саліст Вял. т-ра (Масква). Валодаў магутным голасам вял. дыяпазону, найб. гучным і поўным у ніжнім рэгістры. Найб. блізкія яму былі вобразы ў операх рус. кампазітараў. Сярод партый: Сусанін («Іван Сусанін» М.​Глінкі), Канчак («Князь Ігар» А.​Барадзіна), Грэмін, Чуб («Яўген Анегін», «Чаравічкі» П.​Чайкоўскага), Пімен і Варлаам («Барыс Гадуноў» М.​Мусаргскага), Млынар («Русалка» А.​Даргамыжскага), Сабакін, Дзед Мароз («Царская нявеста», «Снягурачка» М.​Рымскага-Корсакава). Выконваў рус. нар. песні. Здымаўся ў кіно. Дзярж. прэміі СССР 1941 1942.

Літ.:

Львов М. Русские певцы. М., 1965. С. 180—190.

М.Д.Міхайлаў.

т. 10, с. 482

Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)

прихвати́ть сов., разг.

1. в разн. знач. прыхапі́ць;

прихвати́ зонт прыхапі́ парасо́н;

моро́з прихвати́л цветы́ маро́з прыхапі́ў кве́ткі;

2. (привязать наскоро, слегка) прымацава́ць.

Руска-беларускі слоўнік НАН Беларусі, 10-е выданне (2012, актуальны правапіс)

скава́ць сов., в разн. знач. скова́ть;

с. падко́ву — скова́ть подко́ву;

с. сі́лы праці́ўніка — скова́ть си́лы проти́вника;

маро́з ~ва́ў раку́ — моро́з скова́л ре́ку

Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)

шчыпа́ць несов., в разн. знач. щипа́ть;

ш. руку́ — щипа́ть ру́ку;

маро́з ~па́ў шчо́кі — моро́з щипа́л щёки;

аве́чкі ~па́лі траву́ — о́вцы щипа́ли траву́

Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)

ПАХО́МАЎ (Аляксей Фёдаравіч) (2.10. 1900, в. Варламава Валагодскай вобл., Расія — 14.4.1973),

расійскі графік і жывапісец. Нар. маст. СССР (1971). Правадз. чл. АМ СССР (1964). Вучыўся ў Ленінградскім вучылішчы Штыгліца (1915—17 і ў 1921), Вышэйшым маст,тэхн. ін-це (1922—25). З 1948 выкладаў ў Ін-це жывапісу, скульптуры і архітэктуры імя І.​Рэпіна ў Ленінградзе (з 1949 праф.). Працаваў пераважна ў галіне кніжнай графікі. Супрацоўнічаў з дзіцячымі час. «Чиж», «Еж», «Костер». Аформіў кнігі «Майстар» С.​Маршака (1927), «Бежын луг» І.​Тургенева (1936, 1959), «Мароз, Чырвоны нос» М.​Някрасава (1938, 1959), «Так» С.​Міхалкова (1949), «Дзецям» У.​Маякоўскага (1948), «Піліпок. Старонкі з азбукі» Л.​Талстога (1968—70). Аўтар серыі літаграфій «Ленінград у дні блакады» (1942—44). У 1920—30-я г. працаваў і як жывапісец («Юная натуралістка», 1933). Дзярж. прэміі СССР 1946, 1973.

Тв.:

Ленинградская летопись. Л., 1965.

Літ.:

Матафонов В.С. А.​Ф.​Пахомов. М., 1981.

А.Пахомаў. На Няву за вадой. З серыі «Ленінград у дні блакады» 1942.

т. 12, с. 239

Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)

дасягну́ць сов., в разн. знач. дости́чь, дости́гнуть;

ло́дка дасягну́ла сярэ́дзіны рэ́чкі — ло́дка дости́гла середи́ны реки́;

маро́з дасягну́ў 40° — моро́з дости́г 40°;

д. паўнале́цця — дости́чь совершенноле́тия

Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)