АФІЦЫ́ЙНА-ДЗЕЛАВЫ́ СТЫЛЬ,
адзін з функцыянальных стыляў літаратурнай мовы, які абслугоўвае сферу афіц.-дзелавых пісьмовых зносін. Вылучаюцца 3 падстылі: канцылярска-дзелавы, дыпламатычны і юрыдычны, на аснове якіх ствараюцца заканад. акты, дакументы міжнар. права і дыпламатыі, пастановы, загады, інструкцыі, статуты, вядзецца службовая перапіска і інш.
Асн. рысы стылю: жанравая, кампазіцыйная і моўная стандартызаванасць; лагічнасць, акрэсленасць і дакладнасць; разгорнутасць зместу і багацце сродкаў перадачы інфармацыі; ускладненасць сінтаксісу, пашыранасць залежных канструкцый, рубрыкацый і пераліку; высокая частотнасць аддзеяслоўных назоўнікаў, вытворных прыназоўнікаў і злучнікаў; насычанасць спец. і абстрактнай лексікай і фразеалогіяй; адсутнасць суб’ектыўнай эмацыянальна-экспрэсіўнай афарбоўкі і вобразнага (пераноснага) ужывання слоў.
Літ.:
Каўрус А.А. Стылістыка беларускай мовы. 3 выд. Мн., 1992.
Н.Б.Мячкоўская.
т. 2, с. 134
Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)
официа́льно нареч. афіцы́йна, афіцыя́льна;
Руска-беларускі слоўнік НАН Беларусі, 10-е выданне (2012, актуальны правапіс)
нефарма́л, -а, мн. -ы, -аў, м. (разм.).
Член нефармальнай, афіцыйна не зацверджанай арганізацыі, групы.
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)
зарэгістрава́цца, -ру́юся, -ру́ешся, -ру́ецца; -ру́йся; зак.
1. гл. рэгістраваць.
2. Афіцыйна аформіць свой шлюб.
З. ў загсе.
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)
Польска-беларускі слоўнік (Я. Волкава, В. Авілава, 2004, правапіс да 2008 г.)
тары́ф, -у, мн. -ы, -аў, м.
Афіцыйна ўстаноўленая сума збораў, аплаты за што-н.
Мытны т.
Чыгуначны т.
|| прым. тары́фны, -ая, -ае.
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)
абавяза́цельства, -а, мн. -ы, -аў, н.
1. Грашовы пазыковы дакумент (спец.).
2. Афіцыйна дадзенае абяцанне або дамова, якія патрабуюць абавязковага выканання.
Дагаворныя абавязацельствы.
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)
дэкларава́ць, -ру́ю, -ру́еш, -ру́е; -ру́й; -рава́ны; зак. і незак., што.
Афіцыйна абвясціць (абвяшчаць) дэкларацыю (у 1 знач.), выступіць з дэкларацыяй аб чым-н.
Д. дзяржаўную незалежнасць.
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)
зацве́рдзіць, -джу, -дзіш, -дзіць; -джаны; зак., каго-што.
Канчаткова ўстанавіць, прыняць, афіцыйна аформіць.
З. праект.
З. на пасаду дырэктара.
|| незак. зацвярджа́ць, -а́ю, -а́еш, -а́е.
|| наз. зацвярджэ́нне, -я, н.
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)
некаранава́ны, ‑ая, ‑ае.
Які афіцыйна не мае ўлады, але валодае ёю фактычна. Некаранаваныя правіцелі.
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)