Руска-беларускі слоўнік НАН Беларусі, 10-е выданне (2012, актуальны правапіс)
са́па, -ы, мн. -ы, сап, ж. (спец.).
Глыбокі акоп, які капаецца ў напрамку да пазіцыі праціўніка для паступовага і скрытага набліжэння да яго.
Капаць сапу.
◊
Ціхай сапай (разм.) — непрыкметна, цішком.
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)
акапа́цца, -а́юся, -а́ешся, -а́ецца; зак.
1. Выкапаць і заняць акоп (акопы) для абароны ад варожага агню.
Салдаты акапаліся.
2.перан. Знайсці сабе зручны, спакойны прытулак (разм.).
|| незак.ако́пвацца, -аюся, -аешся, -аецца.
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)
АКАПЯ́Н (Акоп) (29.5.1866, г. Гянджа — 13.11.1937),
армянскі паэт.Нар. паэт Арменіі і нар. паэт Грузіі (1923). З гімназіі выключаны за вальнадумства. Удзельнік рэв. руху ў Закаўказзі, неаднойчы быў арыштаваны. Заснавальнік армянскай пралетарскай паэзіі. Першы зб. «Вершы» (1899). Паэмы «Новы ранак» (1909), «Чырвоныя хвалі» (1911) прысвечаны рэв. руху ў Закаўказзі. Асн. матыў паэзіі 1920—30-х г. — рамантыка сацыяліст.буд-ва (паэмы «Багі загаварылі», 1922; «Шыр-канал», 1924; «Волхаўбуд», 1925; «Горад», 1931).
Літ.:
Манукян С. Акоп Акопян: Критико-биогр. очерк: Пер. с арм.М., 1980.
Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)
okop, ~u
м.акоп
Польска-беларускі слоўнік (Я. Волкава, В. Авілава, 2004, правапіс да 2008 г.)
trench[trentʃ]n.
1. роў, кана́ва, яр;
an irrigation trench ірыгацы́йная кана́ва
2.ако́п, траншэ́я
3. катлаві́на, каньён
Англійска-беларускі слоўнік (Т. Суша, 2013, актуальны правапіс)
ша́нец, -нца, мн. -нцы, -нцаў, м.
1. У Расіі ў 17—19 стст: часовае палявое чатырохвугольнае ўмацаванне; акоп.
2. Верагодная магчымасць ажыццяўлення чаго-н.
Шанцы на поспех.
Не ўпусціць шанцу.
Апошні ш.
|| прым.ша́нцавы, -ая, -ае (да 1 знач.).
Ш. інструмент.
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)
Schützengrabenm -s, -gräben вайск.ако́п, траншэ́я
Нямецка-беларускі слоўнік (М. Кур'янка, 2006, правапіс да 2008 г.)
Сапёр ’ваеннаслужачы сапёрных часцей’ (ТСБМ). Праз рус.сапёр ’тс’ (Крукоўскі, Уплыў, 82) з франц.sapeur ад sape ’траншэя, акоп’, гл. Фасмер, 3, 558.
Этымалагічны слоўнік беларускай мовы (1978-2017)
АБАШЫ́ДЗЕ (Васіль) (Васо) Аляксеевіч (4.12.1854, г. Душэты — 9.10.1926),
грузінскі акцёр, рэжысёр. Нар.арт. Рэспублікі (1922). З 1879 у Тыфліскай драм. трупе. Адзін з заснавальнікаў рэаліст.груз. акцёрскай школы. Стварыў яркія характарныя і камед. вобразы ў нац. і класічным рэпертуары: Карапет («Скупы» Г.Эрыставі), Акоп («Ханума» А.Цагарэлі), Хлестакоў, Гараднічы («Рэвізор» М.Гогаля), Шмага («Без віны вінаватыя» А.Астроўскага) і інш. Заснавальнік і рэдактар першага ў Грузіі тэатр.час. «Тэатры» (з 1885).