Verbum

БІЖУТЭ́РЫЯ (ад франц. bijouterie гандаль ювелірнымі вырабамі),

жаночыя ўпрыгожанні (пацеркі, брошкі, пярсцёнкі і інш.) з некаштоўных камянёў і металаў (шкла, пластмасы, латуні і інш.).

т. 3, с. 149

ГЕ́НРЫК ВАЛЕ́ЗЫ, Генрых III Валуа (19.9.1551, г. Фантэнбло, Францыя — 2.8.1589),

кароль польскі і вял. князь літоўскі [1574], кароль Францыі [з 1574]. Гл. ў арт. Генрых (франц. каралі).

т. 5, с. 158

КАМЕНДА́НТ (франц. commandant ад лац. commendo даручаю),

1) пасада ва ўзбр. сілах, напр., К. гарнізона.

2) Кіраўнік дома, інтэрната, што належаць якой-н. установе.

т. 7, с. 511

КАРНІШО́НЫ (франц. cornichon),

дробныя агуркі (зелянцы), знятыя на 3—4-ы дзень пасля ўтварэння завязі. Выкарыстоўваюць для марынавання. Памер таварных К. — 5—9 см.

т. 8, с. 83

КВАДРЫЛЬЁН (франц. quadrillion),

лік, які ў дзесятковым запісе мае выгляд адзінкі з 15 нулямі (лік 10​¹⁵); у некаторых краінах К. — лік 10​²⁴.

т. 8, с. 205

КВІНТЫЛЬЁН (франц. quintillion),

лік, які ў дзесятковым запісе мае выгляд адзінкі з 18 нулямі (лік 10​¹⁸); у некаторых краінах К. — лік 10​³⁰.

т. 8, с. 217

МАЗАРЫ́НІ (італьян. Mazarini, франц. Mazarin) Джуліо (14.7.1602, Пешына, Італія — 9.3.1661), французскі дзярж. дзеяч. Д-р права (1622). Скончыў ун-т у Алькала-дэ-Энарэс (Іспанія, 1622). З 1630 на дыпламат. службе ў папы рымскага. З 1640 на франц. дыпламат. службе. З 1641 кардынал. У 1643—61 першы міністр Францыі, фактычны кіраўнік знешняй і ўнутр. палітыкі маладога Людовіка XIV і яго маці (рэгенткі ў 1643—51) каралевы Ганны Аўстрыйскай, з якой уступіў у тайны шлюб. Працягваў курс А.Э.Рышэльё на ўмацаванне франц. абсалютызму: задушана змова знаці (1643), шматлікія нар. паўстанні, выкліканыя павелічэннем падаткаў, атрымана перамога над Фрондай (1653). У знешняй палітыцы дамогся значных поспехаў (Вестфальскі мір 1648; мірны і гандл. дагаворы з Англіяй у 1655, ваен. саюз з ёй у 1657; мірны дагавор з Іспаніяй у 1659 і інш.), замацаваў паліт. гегемонію Францыі ў Еўропе.

т. 9, с. 508

ВІНЬЕ́ТКА (франц. vignette),

упрыгожанне ў кнізе або рукапісе; невял. малюнак або арнамент на пачатку (застаўка) ці ў канцы (канцоўка) тэксту.

т. 4, с. 188

БУКЛЕ́Т (ад франц. bouclette кольца),

від выдання, зробленага на адным аркушы паперы, сфальцаваным звычайна ў некалькі згібаў, без шыцця (кароткія даведнікі, рэкламныя праспекты і інш.).

т. 3, с. 325

АЖУ́Р (ад франц. à jour скразны),

1) скразны разны, плецены арнамент у вязанні, вышыванні, разьбе, ювелірным вырабе, маст. ліцці і інш. 2) Тонкая карункавая тканіна.

т. 1, с. 149