champagne
[,ʃæmˈpeɪn]
1.
n.
1) шампа́ нскае віно́
2) сьве́ тла-жо́ ўты ко́ лер
2.
adj.
сьве́ тла-жо́ ўты
Ангельска-беларускі слоўнік (В. Пашкевіч, 2006, класічны правапіс)
Вінагра́ д ’пладовая павойная расліна, Vitis vinifera L.’ (БРС , Кіс. , Сцяшк. МГ ), віныгра́ д ’тс’ (Бяльк. ); ’фруктовы сад’ (Нас. ); ’садавіна’ (Нас. ); ’садовыя расліны’ (Сцеп. ), фалькл. вінаградзік ’вінаграднік’ (Кліх ). Укр. виноград ’вінаград’; ’гронка вінаграду’; ’вінаграднік’; ’садавіна’, рус. смал. виноград ’садовы плод (любы)’; ’сад’; ’віно ’, эпітэт жаніха, кастр. ’аздоба хамута ў выглядзе лістоў вінаграду з гронкамі’, ст.-рус. виноградъ ’вінаграднік, фруктовы сад’ (з XII ст.); ’ягада вінаграду’ (XVII ст.); ’вінаграднае віно ’ (з XVIII ст.), польск. winograd ’вінаград, ягада вінаграду, віно ’, ст.-польск. winograd ’вінаграднік’, чэш. vinohrad , славац. vinohrad , славен. vinógrad ’тс’, серб.-харв. вѝноград , ст.-слав. виноградъ . Прасл. vinogordъ . У бел. мове запазычана з ц.-слав. Звычайна лічаць слав. vinogordъ запазычаннем з гоц. weingards , ст.- в.-ням. wîngart(o) , с.-в.-ням. wîngart(e) , н.- в.-ням. Wingert ’вінаграднік’ (Уленбек , AfslPh , 15, 492; Лёвэ, KZ , 39, 317–333; Мух, AnzIF, 9, 197; Брукнер , AfslPh , 42, 141; Шанскі , 1, В, 101; Стэндэр-Петарсан, Slav.-germ. , 365; Кіпарскі, Fremdes , 225; КЭСРЯ , 82). Скок (3, 595) мяркуе, што vinogordъ узнікла на слав. глебе і з’яўляецца складаным словам (параўноўвае ст.-слав. виноградъ і врътоградъ, ад vino > віно́ (гл.) і gordъ > гарод , горад ) (гл.), якое азначала адроджанае месца.
Этымалагічны слоўнік беларускай мовы (1978-2017)
пі́ фас
(гр. pithos)
вялікі гліняны яйцападобны сасуд, у якім у Стараж. Грэцыі захоўвалі зерне, ваду, віно і іншыя рэчывы.
Слоўнік іншамоўных слоў (А. Булыка, 1999, правапіс да 2008 г.)
Бурдо́ вы ’бардовы’ (Жд. ), цёмна-чырвоны’ (Арх. Бяльк. , слонім. ), бу́ рдавы (гл.) ’цёмна-чырвоны’ (Касп. ). Рус. дыял. бурдо́ вый ’тс’. Вытворнае ад бурда́ ’чырвонае віно ’ (вядомае ў рус. гаворках) < бордо́ ’тс’ < франц. Bordeaux . Фасмер , 1, 244.
Этымалагічны слоўнік беларускай мовы (1978-2017)
АДЭЛАІ́ ДА (Adelaide),
горад на Пд Аўстраліі. Адм. ц. штата Паўд. Аўстралія. Знаходзіцца на ўзгорыстых берагах заліва Сент-Вінсент каля падножжа хр. Маўнт-Лофты. Засн. ў 1836. Больш за 1 млн. ж. (1993). Порт па вывазе с.-г. і харч. тавараў (пшаніца, воўна, віно і інш. ). Вузел чыгунак і аўтадарог.
Буйны прамысл. цэнтр: аўтабудаванне, хім. , электратэхн., электронная, металаапр. (у т. л. дакладная механіка), нафтаперапр. прам-сць . Цэнтр мукамольнай, вінаробнай, кансервавай, тэкст. , швейнай, абутковай прам-сці. Вытв-сць спажывецкіх тавараў. Ун-т .
т. 1, с. 144
Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)
Trá ubenmost m -es, -e
1) вінагра́ дны сок
2) паэт. віно́
Нямецка-беларускі слоўнік (М. Кур'янка, 2006, правапіс да 2008 г.)
Trá ubensaft m -es, -säfte
1) вінагра́ дны сок
2) паэт. віно́
Нямецка-беларускі слоўнік (М. Кур'янка, 2006, правапіс да 2008 г.)
Wé rmut m -(e)s, -s
1) палы́ н
2) ве́ рмут (віно )
Нямецка-беларускі слоўнік (М. Кур'янка, 2006, правапіс да 2008 г.)
прыча́ сце , ‑я, н.
1. Абрад прычашчэння. Прыняць прычасце. □ [Домна:] — Я ўжо два гады на споведзь і на прычасце не хадзіла. Лобан .
2. Віно з кавалачкамі просвіры, якое ўжываецца для прычашчэння. [Дзед] пастаяў у царкве, памаліўся, каўтануў лыжачку салодкага прычасця. Сабаленка .
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
мускатэ́ ль
(с.-лац. muscatellum, ад лац. muscus = піжмо)
1) сорт вінаграду з духмянымі ягадамі;
2) салодкае віно з гэтага вінаграду.
Слоўнік іншамоўных слоў (А. Булыка, 1999, правапіс да 2008 г.)