НІ́МФА (ад грэч. nymphē кукалка, лічынка, літар. нявеста, дзяўчына),
фаза (стадыя) паслязародкавага развіцця членістаногіх, якія развіваюцца без яўна выражанага метамарфозу (без стадыі кукалкі).
Уласціва кляшчам, усім першаснабяскрылым і некат. крылатым насякомым. У аўсянікаў, вяснянак і стракоз Н. наз. наядай. Выглядам Н. падобная на дарослы арганізм; адрозніваецца недаразвітым палавым апаратам, а ў крылатых насякомых — і крыламі. Ліняе шмат разоў і паступова ператвараецца ў імага.
т. 11, с. 348
Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)
ДЭСЕНСІБІЛІЗА́ЦЫЯ (ад дэ... + сенсібілізацыя),
пазбаўленне ад празмернай адчувальнасці (гіперадчувальнасці), змененай рэактыўнасці ў адказ на ўздзеянне «чужога» антыгену (алергена). Дазваляе адысці ад сенсібілізацыі — імуннай рэакцыі, якая пры паўторных сустрэчах з алергенам суправаджаецца пашкоджаннем або праяўленнем хваробы. Павышаная адчувальнасць да антыгену можа быць неадкладнай, ажыццяўляцца праз 1—30 мін з дапамогай спецыфічных антыцел або запаволенай (праз 24—48 і больш гадз) з дапамогай вызначаных клетак імунітэту. Д. значна зніжае рэагаванне ў адказ на ўздзеянне антыгену. Стан Д. набываецца праз мэтанакіраваныя ўздзеянні алергенам на арганізм з павышанай адчувальнасцю. Гіпасенсібілізуючая тэрапія ажыццяўляецца ўрачом алерголагам пры ўвядзенні ў арганізм пацярпелага малых доз алергена, канцэнтрацыю якога з кожным днём павялічваюць, што садзейнічае выпрацоўцы інш. імуннага адказу, з’яўленню «блакіруючых антыцел», якія блакіруюць антыген і не дазваляюць яму выклікаць алергічную рэакцыю. Д. пры алергічных рэакцыях запаволенага (клетачнага) тыпу дасягаецца зняццем прычыны, якая іх правакуе. Дасягнуць Д. ўдаецца рознымі спосабамі, якія забяспечваюць зніжэнне гіперрэактыўнасці ў адказ на ўздзеянне антыгену (алергена).
М.А.Скеп’ян.
т. 6, с. 358
Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)
антыге́н
(ад анты- + -ген)
рэчыва, якое пры ўвядзенні ў арганізм можа прывесці да ўтварэння антыцел.
Слоўнік іншамоўных слоў (А. Булыка, 1999, правапіс да 2008 г.)
біямура́цыя
(ад бія- + лац. murus = сцяна)
разнавіднасць імурацыі, калі арганізм замуроўваецца іншым арганізмам і гіне.
Слоўнік іншамоўных слоў (А. Булыка, 1999, правапіс да 2008 г.)
дыпло́ід
(ад дыпла- + -оід)
арганізм, клеткі цела якога маюць па два поўных наборы гамалагічных храмасом.
Слоўнік іншамоўных слоў (А. Булыка, 1999, правапіс да 2008 г.)
дыпло́нт
(ад дыпла- + гр. on = істота)
арганізм, усе клеткі якога, акрамя гамет, дыплоідныя (гл. дыплоіднасць).
Слоўнік іншамоўных слоў (А. Булыка, 1999, правапіс да 2008 г.)
інакуля́цыя
(лац. inoculatio = прышчэпліванне)
увядзенне жывых мікраарганізмаў у арганізм расліны або жывёлы, а таксама чалавека.
Слоўнік іншамоўных слоў (А. Булыка, 1999, правапіс да 2008 г.)
пратэінатэрапі́я
(ад пратэіны + тэрапія)
увядзенне ў арганізм чалавека і жывёл бялковых рэчываў з лячэбнай мэтай.
Слоўнік іншамоўных слоў (А. Булыка, 1999, правапіс да 2008 г.)
радыепратэ́ктары
(ад радые- + пратэктар)
рэчывы, увядзенне якіх у арганізм перад апраменьваннем змяншае ўздзеянне іанізуючага выпрамянення.
Слоўнік іншамоўных слоў (А. Булыка, 1999, правапіс да 2008 г.)
рэлі́кт
(лац. relictum = пакінуты)
арганізм, рэч або з’ява, якія засталіся як перажыткі ад мінулых эпох.
Слоўнік іншамоўных слоў (А. Булыка, 1999, правапіс да 2008 г.)