гартава́ны і гарто́ваны, ‑ая, ‑ае.

1. Дзеепрым. зал. пр. ад гартаваць.

2. у знач. прым. Апрацаваны гартаваннем (пра метал, металічныя вырабы). Гартаваная сталь. // перан. Стойкі, вынослівы. Расце змена камунарам Стойкім, гартаваным. Купала.

Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)

Gússstahl, Gúss-Stahl m -(e)s, -stähle і -e ліце́йная сталь

Нямецка-беларускі слоўнік (М. Кур'янка, 2006, правапіс да 2008 г.) 

бесеме́р

[англ. H. Bessemer = прозвішча англ. інжынера (1813—1898)]

сталь, атрыманая з вадкага чыгуну шляхам прадзімання яго паветрам у канвертары.

Слоўнік іншамоўных слоў (А. Булыка, 1999, правапіс да 2008 г.)

універса́льны, ‑ая, ‑ае.

1. Які ахоплівае ўсё, многае; усеабдымны. Універсальныя веды. Універсальныя звесткі. Універсальны спецыяліст. // Прызначаны для гандлю разнастайнымі таварамі. Універсальны магазін.

2. З разнастайным прызначэннем, для разнастайнага выкарыстання. Універсальны інструмент. Універсальная сталь. Універсальны станок.

Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)

Stahl m -s, Stähle і -e

1) сталь;

róstfreier [nicht róstender] ~ нержаве́ючая сталь

2) була́т, хало́дная збро́я;

Nérven von ~ стальны́я [жале́зныя] не́рвы;

ein Mann von ~ (und Éisen) чалаве́к жале́знай во́лі

Нямецка-беларускі слоўнік (М. Кур'янка, 2006, правапіс да 2008 г.) 

карабе́льны, ‑ая, ‑ае.

Які мае адносіны да карабля, належыць караблю. Карабельныя снасці. Карабельны журнал. Карабельны грум. // Які служыць на караблі. Карабельны ўрач. // Прызначаны для будаўніцтва і рамонту караблёў. Карабельная сталь. Карабельная верф.

•••

Карабельны лес гл. лес.

Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)

снара́дны, ‑ая, ‑ае.

Які мае адносіны да снарада. Снарадная гільза. □ [Тарас] перабег па хісткіх мастках цераз снарадную варонку, залітую веснавою вадой. Савіцкі. // Які служыць для захоўвання снарадаў. Снарадная скрынка. Снарадны склад. // Прызначаны для вырабу снарадаў. Снарадная сталь.

Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)

quench

[kwentʃ]

v.t.

1) наталя́ць, заспако́йваць

to quench a thirst — наталі́ць сма́гу

2) гасі́ць (аго́нь)

3) ахало́джваць, астуджа́ць (напр. сталь)

Ангельска-беларускі слоўнік (В. Пашкевіч, 2006, класічны правапіс) 

мартэ́н м. тэх.

1. (сталь) Síemens-Mártin-Stahl m (скароч. SM-Stahl);

2. (печ) Síemens-Mártin-Ófen m (скар. SM-Ófen)

Беларуска-нямецкі слоўнік (М. Кур'янка, 2010, актуальны правапіс) 

ма́рачны, ‑ая, ‑ае.

1. Які мае адносіны да маркі! (у 1, 2 знач.). // Які ажыццяўляецца пры дапамозе марак ​1 (у 1 знач.). Марачная сістэма кантролю.

2. Пэўнай маркі ​1 (у 3 знач.); пэўнай якасці, гатунку. Марачная сталь. Марачнае віно.

Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)