зрэ́заць
1.
2. изре́зать;
3. (покрыть углублениями) изборозди́ть; исполосова́ть, изре́зать;
Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)
зрэ́заць
1.
2. изре́зать;
3. (покрыть углублениями) изборозди́ть; исполосова́ть, изре́зать;
Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)
пасадзі́ць
1.
2. (в тюрьму) посади́ть;
3. (косу) иступи́ть;
◊ п. у галёш — посади́ть в гало́шу;
пасадзі́ свінню́ за стол — яна́ і но́гі на стол —
Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)
уда́рыць
◊ у. па кішэ́ні — уда́рить по карма́ну;
у. па рука́х — уда́рить по рука́м;
у. у галаву́ — уда́рить в го́лову;
па́лец (па́льцам) аб па́лец не ўда́рыць — па́лец о па́лец не уда́рить;
не ўда́рыць тва́рам у гразь — не уда́рить лицо́м в грязь
Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)
спусці́ць
1.
2.
3. (цену) сба́вить;
4. (опустить вниз) спусти́ть, све́сить;
5.
6.
7. (выделить из себя) испусти́ть;
◊ с. з во́ка — потеря́ть из ви́ду;
с. шку́ру — (з каго) спусти́ть шку́ру (с кого);
~ці́ўшы рукавы́ — спустя́ рукава́;
с. ю́ху — изби́ть (разби́ть) до кро́ви
Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)
сухі́
○ сухі́я кармы́ —
суха́я пераго́нка —
сухо́е віно́ — сухо́е вино́;
с. паёк — сухо́й паёк;
с. лік —
с. лёд — сухо́й лёд;
◊ выйсці́ сухі́м з вады́ — вы́йти сухи́м из воды́;
с. зако́н — сухо́й зако́н;
трыма́ць по́рах сухі́м — держа́ть по́рох сухи́м;
аб сухі́м хле́бе — сухи́м хле́бом пита́ясь;
сухо́й ні́ткі не застало́ся — сухо́й ни́тки не оста́лось;
сухо́га ме́сца няма́ — сухо́го ме́ста нет
Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)
чырво́ны
1.
2.
○ Чырво́ная А́рмія —
Чырво́ны Флот —
Чырво́ная гва́рдыя —
ч. куто́к — кра́сный уголо́к;
~ныя крывяны́я ша́рыкі — кра́сные кровяны́е ша́рики;
~нае дрэ́ва — кра́сное
ч. жалязня́к — кра́сный железня́к;
ч. пе́рац — кра́сный пе́рец;
ч. напа́л —
ч. лес — кра́сный лес;
~ная до́шка — кра́сная доска́;
ч. радо́к — кра́сная строка́;
~ная лі́нія —
◊ прахо́дзіць ~най ні́ткай — проходи́ть кра́сной ни́тью;
пусці́ць ~нага пе́ўня — пусти́ть кра́сного петуха́;
Чырво́ная Ша́пачка —
Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)
чёрный
1.
чёрная кра́ска чо́рная фа́рба;
чёрный хлеб чо́рны хлеб;
чёрный шрифт чо́рны шры́фт;
чёрная металлу́рги́я чо́рная металу́ргія;
чёрный пар
чёрное
чёрный лес чо́рны лес;
чёрный ход чо́рны ход;
чёрные мы́сли чо́рныя ду́мкі;
чёрная рабо́та чо́рная рабо́та;
чёрная би́ржа чо́рная бі́ржа;
2. (курной) ку́рны; чо́рны;
чёрная ба́ня ку́рная (чо́рная) ла́зня;
3.
◊
чёрная доска́ чо́рная до́шка;
чёрные спи́ски чо́рныя спі́сы;
на чёрный день на чо́рны дзень;
держа́ть кого́-л. в чёрном те́ле трыма́ць каго́-не́будзь у чо́рным це́ле;
чёрная ко́шка пробежа́ла ме́жду ни́ми чо́рная ко́шка прабе́гла памі́ж і́мі;
чёрным по бе́лому чо́рным па бе́лым;
ви́деть всё в чёрном све́те ба́чыць усё ў чо́рным святле́;
черны́м-черно́ а) (очень черно) чо́рна-чо́рна, чарню́сенька; б) (очень много) аж чо́рна.
Руска-беларускі слоўнік НАН Беларусі, 10-е выданне (2012, актуальны правапіс)
уда́рить
1. (нанести удар) уда́рыць, вы́цяць; (стукнуть) сту́кнуць;
уда́рить па́лкой уда́рыць (вы́цяць, сту́кнуць) па́лкай;
уда́рить по столу́ сту́кнуць (уда́рыць) па стале́;
2.
мо́лния уда́рила в
уда́рить в наба́т уда́рыць у звон;
уда́рить на врага́ уда́рыць на во́рага;
уда́рить во фланг уда́рыць у фланг;
уда́рить в штыки́ уда́рыць у штыкі́;
уда́рить по недоста́ткам уда́рыць па недахо́пах;
3. (с силой начаться — о явлениях природы) прыці́снуць; прыпячы́; лі́нуць, хлы́нуць;
уда́рил моро́з прыці́снуў маро́з;
уда́рила жара́ прыпякла́ гарачыня́;
уда́рил ли́вень лі́нуў (хлы́нуў) дождж;
4.
его́ уда́рило в пот яго́ кі́нула ў пот;
от испу́га в го́лову уда́рило ад спало́ху ў галаву́ ўда́рыла;
5. (о музыке, пляске)
◊
уда́рить по карма́ну уда́рыць па кішэ́ні;
уда́рить по рука́м уда́рыць па рука́х;
не уда́рить в грязь лицо́м не уда́рыць у гразь тва́рам, не ўпа́сці ў гразь тва́рам;
па́лец о па́лец не уда́рить па́льцам не паварушы́ць (па́льцам аб па́лец не ўда́рыць);
Руска-беларускі слоўнік НАН Беларусі, 10-е выданне (2012, актуальны правапіс)
прямо́й
1. (ровный, без изгибов) прамы́; ро́ўны; про́сты;
прямо́е
2.
пряма́я ли́ния прама́я лі́нія;
пряма́я пропорциона́льность прама́я прапарцыяна́льнасць;
прямо́й у́гол прамы́ ву́гал;
3. (беспересадочный) прамы́;
прямо́е сообще́ние прамы́я зно́сіны;
ваго́н прямо́го сообще́ния прамы́ ваго́н, ваго́н прамы́х зно́сін;
4. (непосредственный) непасрэ́дны, прамы́; (о выборах, обложении
прямо́й результа́т непасрэ́дны вы́нік;
э́то его́ пряма́я обя́занность гэ́та яго́ непасрэ́дны абавя́зак;
прямо́й нача́льник непасрэ́дны нача́льнік;
прямо́е указа́ние непасрэ́днае ўказа́нне;
прямы́е вы́боры прамы́я вы́бары;
прямо́е избира́тельное пра́во прамо́е вы́барчае пра́ва;
пряма́я ли́ния (родства́) прама́я лі́нія (свая́цтва);
прямо́й насле́дник непасрэ́дны насле́днік;
прямо́й нало́г
5. (явный) я́ўны; (открытый) адкры́ты;
прямо́й вы́зов я́ўны (адкры́ты) вы́клік;
6. (бесхитростный, правдивый) праўдзі́вы; (откровенный) адкры́ты; (искренний) шчы́ры;
прямо́й челове́к праўдзі́вы (адкры́ты) чалаве́к;
прямо́й хара́ктер адкры́ты хара́ктар;
прямо́й отве́т адкры́ты (шчы́ры) адка́з;
7. (безусловный, настоящий, действительный) бясспрэ́чны, сапра́ўдны;
пряма́я вы́года бясспрэ́чная вы́гада;
пряма́я необходи́мость бясспрэ́чная неабхо́днасць;
прямо́й расчёт, прямо́й смысл бясспрэ́чная вы́гада;
прямо́й расчёт (смысл) сде́лать так бясспрэ́чна лепш (вы́гадней) зрабі́ць так;
8.
пряма́я речь про́стая мова;
прямо́е дополне́ние прамо́е дапаўне́нне;
9. / пряма́я кишка́
◊
в прямо́м смы́сле сло́ва у прамы́м сэ́нсе сло́ва;
пряма́я доро́га прама́я (про́стая) даро́га;
прямо́й путь прамы́ (про́сты) шлях.
Руска-беларускі слоўнік НАН Беларусі, 10-е выданне (2012, актуальны правапіс)
кра́сный
1. чырво́ны;
кра́сная кра́ска чырво́ная фа́рба;
кра́сное зна́мя чырво́ны сцяг;
Кра́сная А́рмия Чырво́ная А́рмія;
Кра́сная пло́щадь Кра́сная пло́шча;
кра́сный уголо́к чырво́ны куто́к;
кра́сный обо́з чырво́ны або́з;
Кра́сный Флот Чырво́ны Флот;
О́бщество Кра́сного Креста́ и Кра́сного Полуме́сяца Тавары́ства Чырво́нага Кры́жа і Чырво́нага Паўме́сяца;
кра́сное
кра́сный гриб асаві́к, падасі́навік;
кра́сный железня́к чырво́ны жалязня́к;
кра́сный пе́рец чырво́ны пе́рац;
кра́сный фо́сфор
кра́сная медь
кра́сное вино́ чырво́нае віно́;
кра́сное кале́ние
кра́сная ли́ния
кра́сный лес хваёвы лес;
кра́сная строка́ но́вы радо́к;
кра́сный това́р
2. (красивый) прыго́жы;
кра́сная де́вица
3. (ценный) кашто́ўны;
кра́сная ры́ба кашто́ўная ры́ба;
кра́сная дичь
кра́сный зверь кашто́ўны звер;
4.
кра́сное со́лнышко я́снае со́нейка;
ле́то кра́сное ле́та я́снае;
кра́сные дни паго́дныя (я́сныя) дні;
5.
го́род за́нят кра́сными го́рад заня́ты чырво́нымі;
для кра́сного словца́ для прыго́жага (тра́пнага) сло́ва (сло́ўца);
◊
кра́сная цена́ найбо́льшая цана́;
пусти́ть кра́сного петуха́ пусці́ць чырво́нага пе́ўня;
проходи́ть кра́сной ни́тью прахо́дзіць чырво́най ні́ткай;
долг платежо́м кра́сен
на миру́ и смерть красна́
кра́сный у́гол пачэ́сны кут, по́куць.
Руска-беларускі слоўнік НАН Беларусі, 10-е выданне (2012, актуальны правапіс)