No, штучны радыеактыўны хім. элемент III групы перыяд. сістэмы, ат. н. 102, адносіцца да актыноідаў. Стабільных ізатопаў не мае. Вядома 9 ізатопаў з масавымі лікамі 251—259. Першыя надзейныя звесткі пра ізатопы 251No — 256No атрыманы ў 1963—67 Г.М.Флёравым з супрацоўнікамі. Найб. устойлівы ізатоп 259No (перыяд паўраспаду 60 мін) сінтэзаваны ў 1970 у ЗША. Названы ў гонар А.Л.Нобеля.
Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)
satelita
м.
1. спадарожнік;
sztuczny satelita — штучны спадарожнік;
2. сатэліт
Польска-беларускі слоўнік (Я. Волкава, В. Авілава, 2004, правапіс да 2008 г.)
made2[meɪd]adj.
1. зро́блены, прыгатава́ны;
What is the statue made out of? З чаго зроблена статуя?
2.шту́чны
3.infml бага́ты, уда́члівы
Англійска-беларускі слоўнік (Т. Суша, 2013, актуальны правапіс)
Віскоза ’клейкае цэлюлознае рэчыва, з якога вырабляецца штучны шоўк’ (БРС, КТС). Паходзіць, паводле Крукоўскага, Уплыў, 83, з рус.вискоза, якое запазычана з зах.-еўр. моў і суадносіцца з познелац.viscosus ’ліпкі’ < лац.viscum ’клей’ (Шанскі, 1, В, 105).
Беларуская Савецкая Энцыклапедыя (1969—76, паказальнікі; правапіс да 2008 г., часткова)
запру́да Невялікі штучны вадаём на рацэ; плаціна, гаць (БРС).
Беларускія геаграфічныя назвы. Тапаграфія. Гідралогія. (І. Яшкін, 1971, правапіс да 2008 г.)
Ро́бат ’аўтамат, які выконвае складаныя дзеянні, падобныя да дзеянняў чалавека’ (ТСБМ). Праз рус.ро́бот з чэш.robot ’штучны, механічны рабочы’, створанага Карлам Чапекам у драме «R.U.R.» (1920 г.). Узыходзіць да раннепрасл.*orbъ > прасл.*robъ/*rabъ ’раб’ < і.-е.*orbhos.
Этымалагічны слоўнік беларускай мовы (1978-2017)
Натура́льны ’прыродны, не штучны, звычайны’ (Некр. і Байк., ТСБМ), ст.-бел.натуралный (натуральный) ’тс’ (1615 г.) < ст.-польск.naturalny (фіксуецца з XVI ст.) < лац.naturalis (Булыка, Лекс. запазыч., 195). Паводле Кюнэ (Poln., 90), сучаснае бел.натуральны з польск.naturalny.
Этымалагічны слоўнік беларускай мовы (1978-2017)
ксілалі́т
(ад ксіла- + -літ)
штучны будаўнічы матэрыял з сумесі драўняных апілак, азбесту і інш.
Слоўнік іншамоўных слоў (А. Булыка, 1999, правапіс да 2008 г.)
ДОК (галанд. dok, англ. dock),
1) збудаванне для агляду і рамонту падводнай часткі суднаў або для іх пабудовы. Бываюць сухія, наліўныя і плывучыя. Звычайна з’яўляюцца часткай верфі або суднарамонтнага прадпрыемства.
2) Штучны партовы басейн з затворам, прызначаны для стаянкі суднаў пад пагрузкай-разгрузкай у месцах з вял. прыліўна-адліўнымі ваганнямі ўзроўню мора.
