3. Работа, якая павінна быць выканана да пэўнага тэрміну (уст.).
Выканаць дзённы ў.
4.перан. Нешта павучальнае, з чаго можна зрабіць вывад на будучае.
Урокі гісторыі.
Атрымаць добры ў.
Гэта табе будзе ў. надалей.
◊
Браць урокічаго ў каго — вучыцца ў каго-н. прыватным чынам, не ў школе.
Браць урокі музыкі.
Даваць урокі — выкладаць асобным вучням, не ў школе.
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)
Hóchbetriebm -(e)s
1) (вялі́кае) ажыўле́нне
2) кіпу́чая пра́ца (ва ўстанове, на прадпрыемстве)
3) гадзі́на [час] пік
Нямецка-беларускі слоўнік (М. Кур'янка, 2006, правапіс да 2008 г.)
godzina
godzin|a
ж.
1.гадзіна;
w ~ę — на працягу гадзіны;
co ~ę — штогадзіны; штогадзінна;
pół ~y — поўгадзіны;
przed ~ę — гадзіну таму;
za ~ę — праз гадзіну;
~a lekcyjna — акадэмічная гадзіна;
2. час; пара;
~y służbowe — службовыя гадзіны;
~y nadliczbowe — звышурочныя гадзіны;
~y otwarcia (urzędowania, pracy) — працоўны час;
~a odjazdu (przyjazdu) — час ад’езду (прыезду);
która [jest] godzina? — колькі часу?;
na czarną ~ę — на чорны дзень;
~a policyjna — каменданцкая гадзіна;
wybiła ostatnia ~a — прабіла апошняя гадзіна
Польска-беларускі слоўнік (Я. Волкава, В. Авілава, 2004, правапіс да 2008 г.)
няго́да, ‑ы, ДМ ‑дзе, ж.
1.звычайнамн. (няго́ды, няго́д і ‑аў). Няшчасце, ліхая гадзіна; непрыемнасці. Прамінуў час бяды і нягод, Каб ён больш не прыходзіў ніколі!Астрэйка.Як ні кажы: удваіх усё-такі лягчэй жыццёвыя нягоды пераадольваць, чым аднаму.Ігнаценка.
2. Дрэннае надвор’е; непагода. На дварэ нягода крыху супакоілася. Вецер сціх, толькі церушыўся дробны рэдзенькі дождж.Чарнышэвіч.Цёплаю парою, калі не было нягоды, Канстанцін Міхайлавіч сядзеў заўсёды.. [пад вязам].Лужанін.
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
пя́тыліч. der fünfte;
пя́тая гадзі́на es geht auf fünf (Uhr), vier Uhr vorbéi;
пя́тая ча́стка Fünftel n -s, -; der fünfte Teil;
пя́тая кало́напаліт. die fünfte Kolónne
Беларуска-нямецкі слоўнік (М. Кур'янка, 2010, актуальны правапіс)
шэ́ры
1.прям., перен. се́рый;
шэ́рыя во́чы — се́рые глаза́;
ш. дзень — се́рый день;
2.перен. (ничем не примечательный) се́рый, бесцве́тный;
~рае апавяда́нне — се́рый (бесцве́тный) расска́з;
◊ ~рая гадзі́на — су́мерки
Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)
Úhrf -, -en
1) гадзі́ннік;
die ~ mit Schlágwerk гадзі́ннік з бо́ем;
die ~ geht nach гадзі́ннік адстае́;
die ~ geht vor гадзі́ннік спяша́ецца;
die ~ ist ábgelaufen гадзі́ннік спыні́ўся;
die ~ auf Genáuigkeit überprǘfen праве́рыць гадзі́ннік
2) гадзі́на (пры вызначэнні часу);
wie viel ~ ist es?, was ist die ~? ко́лькі ча́су?; като́рая гадзі́на?;
Нямецка-беларускі слоўнік (М. Кур'янка, 2006, правапіс да 2008 г.)
gadzina
ж.
1.заал. гад; паўзун;
2.перан.гадзіна, гад;
3.абл.зборн. а) скаціна;
свойская птушка
Польска-беларускі слоўнік (Я. Волкава, В. Авілава, 2004, правапіс да 2008 г.)
смяро́тны, ‑ая, ‑ае.
1. Вынікам якога з’яўляецца смерць, які прыводзіць да смерці. Смяротная доза яду. Смяротная хвароба.// Які служыць прыкметай памірання, звязаны са смерцю. Таптаў [Казімір] люта, злосна, наколькі хапала сілы, а потым, схапіўшыся за сэрца, у смяротнай бледнасці апусціўся на падлогу.Пестрак.
2. Тое, што і смертны (у 2 знач.). — Бедны я чалавек. Хто пазбавіць мяне майго смяротнага цела? — спытаў .. [прэсвітэр] так шчыра, што Каця паверыла яму.Гаўрылкін.
3. Тое, што і смертны (у 3 знач.). Смяротная небяспека. Смяротны прыгавор. □ Не знала яна [любая], што з-пад Любеч Ужо не напішаш ты ёй. Што ты са смяротнаю ранай Ідзеш у бяссмерце, баец.Прыходзька.Паэт [М. Танк] заклікаў народ да смяротнага змагання з ворагам, вудзіў у народзе палымяную нянавісць да фашысцкіх захопнікаў.Клімковіч.
4.перан. Крайні ў сваім праяўленні; вельмі моцны, люты, бязлітасны. Смяротны жах. Смяротны вораг. □ Смяротная стома скавала цела...Мележ.[Базыль:] — Няхай жыве наш дух здаровы, Далоў, смяротная нуда!А. Александровіч.
•••
Смяротная гадзінагл.гадзіна.
Смяротны грэх — тое, што і смяртэльны грэх (гл. грэх).
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)